Woensdag 06/07/2022

klimaatverandering

Wetenschappers luiden alarmklok: "We hebben nog drie jaar om ons klimaat te redden"

null Beeld AP
Beeld AP

Als het voor 2020 niet lukt om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen, halen we de doelen van het klimaatakkoord van Parijs niet.

Joep Engels

De wereld heeft nog drie jaar de tijd. In 2020 moet de weg zijn ingeslagen naar een duurzame samenleving. Als de uitstoot van broeikasgassen dan nog altijd niet daalt, raakt het doel van het akkoord van Parijs uit zicht. Dan wordt het bijna onmogelijk de opwarming van de aarde te beperken tot 'ruim beneden twee graden'.

Dat is althans de stelling van een groep auteurs die zich vandaag met deze oproep in het vakblad Nature richt op de wereldleiders die zich komende week verzamelen op de G20 in Hamburg.

Klimaatverandering is op die top een belangrijk agendapunt. De auteurs van het artikel worden aangevoerd door Christiana Figueres, die als hoofd van het VN-klimaatbureau aan de wieg stond van het akkoord van Parijs.

Heel nieuw is deze oproep niet. Al jaren hameren wetenschappers erop dat de wereld het gebruik van fossiele brandstoffen moet minderen. Ze verbinden er nu ook concrete doelen aan, op het gebied van de opwekking van elektriciteit of van het transport. Deze zes mijlpalen, zoals ze het zelf noemen, geven aan wat iedereen te doen staat. Kort samengevat: op alle terreinen moeten er heel wat tandjes bij.

Centraal in het betoog van de wetenschappers staat het zogeheten koolstofbudget, de hoeveelheid broeikasgassen - voornamelijk CO2 - die de mensheid aan de atmosfeer mag toevoegen voordat de grens van Parijs is bereikt. De wetenschappers gaan uit van 600 miljard ton.

Bij de huidige mondiale uitstoot van ruim 40 miljard ton per jaar is het budget in vijftien jaar (in 2032 dus) al helemaal opgebruikt. Maar als de daling in de uitstoot in 2020 is ingezet, rest nog tijd tot 2040 (zie grafiek).

Het is heel goed dat ze concrete doelen verbinden aan het klimaatbeleid, zegt Detlef van Vuuren van het Planbureau voor de Leefomgeving.

"In het verleden richtten we ons te vaak op 2050. Dan zou de wereld CO2-neutraal moeten zijn. Deze wetenschappers wijzen terecht op de kortere termijn: elke ton CO2 die nu de atmosfeer in gaat, zit ons nog zeker twee eeuwen dwars."

Over de vraag of die 600 miljard ton een goede maat is, kan hij boeken vol schrijven. "Verschillende studies spreken over 1000 miljard ton vanaf 2010. Dat geeft een gerede kans om beneden twee graden temperatuurstijging te blijven. Maar inmiddels hebben we daarvan al zeker 200 miljard ton verbruikt.

"Bovendien is niet helemaal duidelijk wat Parijs bedoelt met 'ruim beneden twee graden'. Duidelijk is wel dat met de huidige uitstoot het budget voor anderhalve graad opwarming kort na 2020 al op is."

Zes mijlpalen

1. Energie

Wereldwijd wordt nu 24 procent van de elektriciteit duurzaam opgewekt. Bij de huidige trend is dat 26 à 27 procent in 2020. Dat zou 30 procent moeten zijn.

2. Transport

Nu is één van elke honderd verkochte auto's elektrisch of hybride. Dat moeten er vijftien worden. Daarnaast moet het openbaar vervoer in steden worden verdubbeld en de uitstoot van vliegtuigen 20 procent lager dan nu.

3. Infrastructuur

Alle woningen en kantoren moeten in 2050 energieneutraal zijn. Dat betekent dat elk jaar drie procent van de huizen moet worden aangepakt. Geschatte kosten: 300 miljard dollar per jaar.

4. Landgebruik

Ontbossing en landbouw dragen nu voor 12 procent bij aan de opwarming. Dat moet over tien jaar nul zijn en in 2030 moet het land door herbebossing zelfs een opslag van CO2 worden.

5. Industrie

Zware industrie (staal, cement, chemie) draagt nu voor meer dan 20 procent bij aan uitstoot (buiten hun elektriciteitsgebruik om). Dat moet ruim vóór 2050 zijn gehalveerd.

6. Kapitaal

De financiële sector heeft zich voorgenomen vanaf 2020 jaarlijks een biljoen dollar in het klimaat te steken. Dat is vergeleken met de 81 miljard in 2016 meer dan een vertienvoudiging.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234