Woensdag 19/06/2019

Vruchtbaarheid

Wetenschappers doorprikken vastgeroest idee dat miskraam enkel aan moeder ligt

Beeld ANP XTRA

Enkele miskramen na elkaar lijken op een medisch probleem bij de moeder te wijzen, maar dat klopt niet per se. Het sperma van de mannen in kwestie heeft twee keer zo vaak beschadigd DNA als dat van andere papa’s. Dat hebben onderzoekers van het Imperial College London vastgesteld.

“Traditioneel zoeken artsen de oorzaak voor opeenvolgende miskramen bij de gezondheid van de vrouw”, zegt fertiliteitsexpert Channa Jayasena, hoofdauteur van het nieuwe onderzoek. “Het is als het ware de fout van de vrouw. Daar is veel onderzoek over en er zijn inderdaad een paar ziektes zoals infecties en problemen met het immuunsysteem bij vrouwen die tot miskramen leiden. Naar de gezondheid van de man en van hun sperma wordt doorgaans niet gekeken. Ons onderzoek toont nu dat de staat van de zaadcellen ook een rol kan spelen.”

Het onderzoek van Jayasena is klein en zit nog in een eerste fase, maar sluit wel aan bij andere recente studies die in dezelfde richting wijzen. Zo bleek ook al dat de spermakwaliteit doorslaggevend is voor de vorming van de moederkoek, die zuurstof en voedingsstoffen naar de foetus brengt.

Het team aan Imperial College London analyseerde de kwaliteit van het sperma bij vijftig mannen met een partner die drie of meer achtereenvolgende miskramen meemaakten. Het sperma van de mannen werd vergeleken met dat van 60 mannen die met hun partner nooit met een miskraam werden geconfronteerd.

Daaruit blijkt, schrijven de onderzoekers in het vakblad Clinical Chemistry, dat het sperma van de mannen twee keer zo vaak schade aan het DNA heeft in vergelijking met de controlegroep.

Te hoge concentraties vrije radicalen

“Het is goed dat onderzoekers hiernaar kijken”, reageert Veva Desopper van Levensadem, een organisatie die mensen na een miskraam begeleidt. “Wij zien zelfs bijna nooit mannen. En de vrouwen die bij ons met hun verdriet terechtkomen, praten zichzelf inderdaad makkelijk een schuldgevoel aan, zeker na herhaaldelijke miskramen. ‘Ik heb een mankement’, horen we dan. Als we dat door nieuw onderzoek kunnen nuanceren door te zeggen dat het ook aan de man kan liggen, zou dat psychologisch helpen.”

Volgens de onderzoekers zijn de boosdoeners vrije radicalen, specifieke molecules in het zaadvocht die de zaadcellen tegen bacteriën en infectie beschermen, maar die ze in te hoge concentraties ook flink kunnen beschadigen. Want wat blijkt: het sperma van de onfortuinlijke mannen heeft vier keer zoveel van die potentieel schadelijke molecules als dat van de mannen in de controlegroep.

In een tweede fase gaan Jayasena en co. nu op zoek naar de oorzaak van de hoge concentraties. “De mannen hadden geen infecties zoals chlamydia, waarvan we weten dat het de kwaliteit van de zaadcellen kan aantasten”, zegt de arts. “Maar het is mogelijk dat andere bacteriën van eerdere infecties nog aanwezig zijn in de prostaatklier die sperma aanmaak. Misschien leidt dat tot permanent verhoogde concentraties van deze molecules.”

Medicatie?

Ook is er steeds meer bewijs voor dat overgewicht de aanmaak van de verdachte molecules kan triggeren. Daarom onderzoeken de wetenschappers het gewicht, de cholesterolniveaus en het metabolisme van de vijftig mannen die al meerdere miskramen meemaakten. Zij blijken alvast vaker met overgewicht te kampen dan de mannen in de controlegroep. 

“Hoewel dit een kleine studie is, geeft ze ons aanwijzingen over wat we verder moeten onderzoeken”, zegt Jayasena. “Als verder onderzoek toont dat hoge concentraties van deze molecules in sperma het risico vergroten, dan kunnen we medicatie proberen te ontwikkelen die dat tegengaat. Het heeft lang geduurd vooraleer de geneeskunde is gaan inzien dat de kwaliteit van het sperma een rol speelt bij herhaaldelijke miskramen en dat het probleem niet alleen bij de vrouw ligt. Nu we weten dat het probleem niet enkel bij de vrouwen ligt, kunnen we het hopelijk ook beter aanpakken.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden