Maandag 05/12/2022

Voor u uitgelegdZwemmen

Wat moet je doen als je al zwemmend steeds verder van het strand afdrijft? ‘Raak zeker niet in paniek’

Mui­stromen kunnen zwemmers tot honderd meter de zee in sleuren. Beeld ThinkStock
Mui­stromen kunnen zwemmers tot honderd meter de zee in sleuren.Beeld ThinkStock

Het strand is voor veel mensen een heerlijk dagje uit, maar de zee is soms verraderlijker dan je denkt. Hoe kan het dat zwemmers soms door de stroming worden weggedreven van de kust? En wat kun je doen om er weer uit te komen?

Jacqueline Prummel

Bij een gevaarlijke zee denk je waarschijnlijk aan woeste golven met schuimende koppen, maar het grootste gevaar zit misschien wel in dat wat er vredig uitziet. Tussen de brekende golven zit namelijk een stroming waar zelfs olympische zwemmers niet tegenop kunnen.

Kustonderzoeker Timothy Price (Universiteit Utrecht) vertelt dat zogenoemde mui­stromen een van de belangrijkste redenen zijn voor de reddingsteams om uit te rukken.

Zo’n mui­stroom ontstaat tussen twee zandbanken. Dit zijn de ondiepere delen in het water die ervoor zorgen dat golven breken. Price: “Daarna moet dit water weer terug naar de zee. Het kiest dan altijd de weg van de minste weerstand, dus het gaat tussen de zandbanken door.” Hierdoor wordt de stroming tussen de zandbanken erg sterk, als zwemmer kun je zomaar vijftig tot honderd meter richting open zee meegesleurd ­worden.

Uitgeput raken

Een mui­stroom is vanuit de hoogte, wanneer je bijvoorbeeld in de duinen staat, makkelijk te herkennen. “Zie je een donker deel waar geen golven breken? Dan is daar de diepere geul waar het water weer naar de zee stroomt”, legt Price uit.

Mijd dus delen van de zee waar het water vlakker en donkerder oogt. Zie je stukjes afval of takjes die zich van de kust af bewegen, dan drijven die waarschijnlijk ook op een mui­stroom.

“Als je geen zand meer onder je voeten voelt, en je merkt dat je steeds verder van het strand ­afdrijft, dan zit je waarschijnlijk in een mui­stroom.” Price zegt dat het in ieder geval geen zin heeft om er tegenin te gaan zwemmen, ook al gaat dat ­tegen je intuïtie in. Een mui­stroom gaat zo’n tien kilometer per uur, olympische zwemmers op topsnelheid zwemmen zo’n acht kilometer per uur en jij en ik zwemmen misschien half zo snel, vier kilometer per uur”, vertelt hij. “Je zult het strand dus niet halen en volledig uitgeput raken.”

Ook nog even dit: de plek van zo’n mui­stroom verandert zo nu en dan, omdat de zandbanken zich gedurende het jaar verplaatsen.

Zwem opzij

Maar wat moet je nu doen als je in een mui­stroom verzeild bent geraakt? Het belangrijkste is: niet in paniek raken. Een mui­stroom kan je niet kopje onder trekken. Price: “Blijf drijven, steek je hand in de lucht en roep om hulp.”

Modelberekeningen van wetenschappers en waarnemingen van de strandwacht laten zien dat als je eruit wil zwemmen, je jezelf het beste kunt laten meevoeren met de stroming en opzij kan zwemmen zodra je voelt dat de stroming afneemt. Zwem daarna naar waar je de golven weer ziet breken. Daar zijn de zandbanken en is de kans groot dat je makkelijker de zee uit kunt komen.

``

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234