Zaterdag 25/01/2020

Prestatiedruk

Waarom Silicon Valley zoveel zelfdodingen telt

De Golden Gate-brug in San Francisco. Beeld thinkstock

Het is de plek bij uitstek voor innovatie en technologie. Silicon Valley spreekt tot ieders verbeelding. De schaduwzijde van die biotoop is evenwel het hoge aantal zelfdodingen onder studenten.

Het is een van de meest welvarende streken van de Verenigde Staten. Trekt wereldwijd talent en ondernemers aan. Het mekka van de innovatie, en de motor van de disruptie. Voor elk probleem is er wel een briljant idee of app in de maak. Voor één probleem zitten de whizzkids van Silicon Valley echter met de handen in het haar. Het hoge aantal zelfdodingen onder hun jongeren.

Het aantal zelfmoorden onder studenten in deze streek van Californië ligt al tien jaar liefst vier tot vijf keer hoger dan het nationale gemiddelde, leert ons een uitgebreid onderzoek van het tijdschrift The Atlantic.

Sinds 2009 hebben niet minder dan elf leerlingen van twee middelbare scholen er een einde aan hun leven gemaakt. In de eerste negen maanden van 2009 gooiden drie studenten zich onder de Caltrain, die San Francisco met de Valley verbindt. Een andere student verhing zich. Een scenario dat zich in 2014 herhaalde. Een aantal andere pogingen werden tegengehouden door een bewaker die op de plek geplaatst werd.

Er is sprake van clusterzelfdodingen, want ook dat is opvallend: het gaat vaak in golfbewegingen, waarbij enkele jongeren snel na elkaar overgaan tot een wanhoopsdaad. Omdat er te veel tijd tussen ligt, zou het geen verhaal zijn van copycatgedrag, stellen wetenschappers.
Uit een studie van 2014 blijkt dat nog eens 12 procent van de leerlingen in de 12 voorgaande maanden serieus aan zelfmoord hadden gedacht.

Een fenomeen waar ze in Palo Alto zelf niet goed raad mee weten. De twee scholen, Palo Alto High School (1.900 studenten) en Gunn High School (1.800 studenten), hebben al diverse maatregelen genomen, een zelfhulpgroep, een eerstelijnshulp voor jongeren met problemen. Het lijkt allemaal niet te helpen. "Het lijkt me een verhaal om verder op te volgen", zegt Pedro De Bruyckere, onderzoeker en pedagoog aan de Arteveldehogeschool in Gent. "Het waarom van het hoge cijfer is nog steeds de centrale vraag. Dit probleem moet Silicon Valley dringend oplossen."

11

leerlingen hebben sinds 2009 een eind aan hun leven gemaakt

5

keer hoger dan het nationale gemiddelde is het zelfmoordcijfer bij studenten in deze streek.

12

procent dacht het voorbije jaar serieus aan zelfdoding.

Beeld thinkstock

Meritocratie

"Hoe kan een plek, die de meest 'coole' gadgets maakt en een grenzeloos optimisme uitademt, zo veel jonge mensen de dood induwen?", vraagt Hannah Rosin, journaliste van The Atlantic, zich af. Zij ziet een link met de enorme druk op presteren en carrière maken, die je al van op de schoolbanken kan merken.

Een rondvraag bij ouders, leraars en leerlingen brengt een reeks antwoorden op de vraag: ouders die volledig geabsorbeerd worden door hun eigen carrière en vooral geobsedeerd lijken door 'uitmuntendheid' en perfecte schoolrapporten. Kinderen die beseffen hoe goed ze het wel hebben en amper durven te revolteren. Omnipresent bij de Aziatische, maar ook steeds meer bij de westerse families, zijn dan de 'tiger moms', die vanhun kinderen eisen dat ze in alles uitblinken... studie, sport, muziek, talenkennis.

Vooral dit laatste fenomeen lijkt vaak doorslaggevend omdat ze aan de basis ligt van stress, slaapgebrek en depressie bij jongeren. Een scenario dat in het gros van de zelfmoorden voorkomt.

De Bruyckere: "Er is een enorme focus op onderwijs in Silicon Valley. Tal van techondernemers hebben zelf een school opgericht, of financieren onderwijs. Voor hen zijn overheden achterhaald."

Wat alvast niet helpt is dat de hybris van Silicon Valley geen pottenkijkers duldt. Rosin kreeg veel kritiek omdat ze als 'buitenstaander' naar dit probleem keek. Evgeny Morozov, internetscepticus, publicist en onderzoeker, hekelt al langer de enge focus van Silicon Valley. "De regio ziet zichzelf maar al te graag als een tech-meritocratie. Die stolp werkt verstikkend."

Wie met vragen zit over zelfdoding kan terecht bij de Zelfmoordlijn op het gratis nummer 1813 en op www.zelfmoord1813.be.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234