Maandag 17/02/2020

Wetenschap

Tsunami in de Middellandse Zee? Dit is wat er dan gebeurt

Beeld Thinkstock

Een team van Europese wetenschappers heeft een model ontwikkeld dat de impact van een tsunami in de Middellandse Zee kan simuleren. In Griekenland zouden zowat alle badsteden onderlopen terwijl in het noordoosten van Italië de regio van Trieste tot Rimini volledig van de kaart zou verdwijnen. Met een gemiddelde van één dodelijke tsunami in de Middellandse Zee per eeuw is de kans op een nieuwe vloedgolf niet onbestaande.

Achilleas Samaras, wetenschapper aan de universiteit van Bologna, is het brein achter dit onderzoek. Samen met zijn team en onderzoekers aan de universiteit van Thessaloniki werkte hij aan een computermodel dat de gevolgen van een tsunami in kaart brengt. De computersimulatie berekent de impact van vloedgolven aan de hand van reliëf, waterdiepte en aanwezige breuklijnen.

De resultaten van beide gesimuleerde zeebevingen (zie animaties hieronder), met elk een kracht van 7.0 op de momentmagnitudeschaal voor de oostelijke kust van Sicilië en ten zuiden van Kreta, zijn zorgwekkend. In beide gevallen zou de door de zeebeving veroorzaakte tsunami voor overstromingen zorgen in gebieden die maximaal 5 meter hoger liggen dan de zeespiegel.

De landen waar een monstervloedgolf de meest catastrofale gevolgen zou hebben zijn Griekenland, Italië en Egypte. In Griekenland zouden zowat alle badsteden onderlopen terwijl in het noordoosten van Italië de regio van Trieste tot Rimini volledig van de kaart zou verdwijnen en de zee zou reiken tot Treviso, Pradua en Ferrara. In Egypte zou er geen sprake meer zijn van havensteden zoals Port Saïd en Alexandrië. Het zeewater zou tot op een afstand van 80 kilometer van Caïro reiken.

Tijdig waarschuwen

Vloedgolven ontstaan door de schokgolven van een zeebeving, een aardbeving onder de zeebodem die veroorzaakt wordt doordat tektonische platen verschuiven. Van alle tsunami's ter wereld vond tien procent plaats in de Middellandse Zee. Ze ontstaan door bevingen wanneer de Afrikaanse plaat onder de Euraziatische plaat schuift. Dat zijn twee van de zeven voornaamste platen die onze aardkorst rijk is. De laatste hevige vloedgolf in de Middellandse Zee was in 1908. Die veroorzaakte in de regio van het Italiaanse Messina enkele duizenden dodelijke slachtoffers.

In tegenstelling tot zeebevingen in de Stille of Indische Oceaan heeft een vloedgolf na een beving in de Middellandse Zee veel minder tijd nodig om de kustgebieden te bereiken. Tijdig waarschuwen kan dus een probleem opleveren omdat de vloedgolf met hoge snelheid richting de kust trekt.

Volgens Samaras en zijn team zijn de gegevens uit deze simulaties enorm bruikbaar om een meer gedetailleerd overzicht te geven van de risicogebieden langs de Middellandse Zee. De resultaten van diverse simulaties zouden kunnen gebruikt worden om de lokale autoriteiten een duidelijk inzicht te geven over de gevaren verbonden aan een tsunami in de Middellandse Zee. Hierdoor kunnen ze nog vóór het zover komt al de nodige actieplannen opstellen om de bevolking te behoeden van een mogelijke ramp.

(Animaties zijn copyright Creative Commons - Samaras et al., Ocean Science, 2015)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234