Zaterdag 18/01/2020

Interview

"Tesla? Groen speelgoed voor rijke mensen"

De nieuwe Tesla-fabriek in Tilburg. Beeld ANP

Specialisten voorspellen de zwanenzang van de dieselmotor. Is dat zo? Vic Heylen (Flanders Centre for Automotive Research): "De dieselnormen zijn hypocriet."

Betekent dit echt het einde van de diesel?
Vic Heylen: "Moeilijk te zeggen. Volkswagen was de wereldleider op het vlak van dieseltechnologie. Nu blijkt dat die wereldleider niet kon voldoen aan de opgelegde normen en daarom het risico nam om te frauderen. Dit doet natuurlijk ook twijfels ontstaan over de diesels van de andere constructeurs. Maar het doet vooral de vraag rijzen of het wel realistisch is om normen te stellen die zelfs de wereldleider niet kan halen. Die normen handhaven lijkt mij niet haalbaar. Bovendien zijn ze hypocriet."

Is fijnstof dan geen probleem?
"Dat hoor je mij niet zeggen. Maar de dieseluitstoot van het wegverkeer is daar maar een klein deel onderdeel van. 85 procent van het fijn stof komt van elders. Een houtkachel bijvoorbeeld is veel vuiler dan een diesel. Wat uit de uitlaat komt van een diesel die door een straat rijdt waar hier en daar een houtkachel brandt, is veel zuiverder dan de buitenlucht die hij via de airco binnen zuigt.

"In Zwitserland, dat deze week de verkoop van VW-diesels heeft stopgezet, is dat een gigantisch probleem. Daar zijn metingen gedaan vlak bij de snelweg en in een dorp 50 kilometer verder, waar iedereen een houtkachel heeft. Dubbel zoveel fijnstof in dat laatste. Ik ken ook straten met om de dertig meter een verkeersdrempel. Dat is een ramp. Permanent optrekken en remmen doen ook nog eens de remschoenen verslijten, alweer een bron van fijnstof.

"Ik wil maar zeggen, door de dieselwagens aan zulke strenge normen te onderwerpen, heeft men voor de makkelijkste weg gekozen. Alleen blijkt dat het niks oplost, zo stelde de Economische Commissie voor Europa van de Verenigde Naties vorig jaar vast in haar rapport Diesel Engines Exhaust: Myths and Realities. Strengere normen, maar niet minder fijnstof. De huidige aanpak werkt niet én is onhoudbaar."

Vic Heylen. Beeld rv

Waarom?
"Omdat er ook andere problemen en bijbehorende normen zijn. Het klimaat bijvoorbeeld. Elke constructeur moet tegen 2020 auto's verkopen die gemiddeld nog hoogstens 90 gram CO2 uitstoten. Om dat doel te bereiken, rekende elke constructeur tot nog toe op een groot deel dieselverkoop, want de CO2-uitstoot van die auto's ligt lager. Die strategieën moeten nu herbekeken worden."

Kan de elektrische auto hier niet van profiteren? Elon Musk wil deze crisis aangrijpen om Tesla in de markt te zetten.
"Iedereen elektrisch: dat was de opzet. Men is nu al jaren bezig en er zijn miljarden subsidies in gestoken. Het marktaandeel is nog geen procent. Elektrische auto's zijn geen oplossing. Je geraakt ze aan de straatstenen niet kwijt. Veel te duur, ondanks de subsidies. En vooral, te weinig autonomie. De klant leidt aan range anxiety - angst dat hij zijn bestemming niet kan bereiken - en hij accepteert dat niet. En die paar duizenden Tesla's, dat is groen speelgoed voor mensen met veel geld."

Hybride wagens?
"Dat is het allergrootste bedrog, nog tien keer erger dan dieselgate. De manier waarop die tests worden afgenomen... Eén voorbeeld. Een hybride Porsche 928 met acht cylinders heeft een motor van 4.500 cc die 300 per uur haalt. Daar zit ook een klein batterijtje van 20 cm in. Die auto is officieel gecertifieerd met een verbruik van 3,3 liter per 100 kilometer en een CO2-uitstoot van 79 gram. De meeste mensen die zo'n hybride auto kopen, steken de kortingen op zak en rijden er 'gewoon' mee."

Kortom, alles blijft bij het oude omdat het niet nu eenmaal anders kan.
"Nee. Je merkt dat iedereen zich maximaal wil profileren in dit dossier. De dieselmotor is nu pas helemaal vogelvrij verklaard. De auto-industrie heeft hier zelf schuld aan. Vroeger verdedigde ze zich nog, maar sinds de jaren 80 doet ze dat niet meer. Ze liet de strijd om de publieke opinie aan de groenen. Het motto werd 'Don't complain, don't explain' - zet je auto's in de markt als groen en probeer achter de schermen lobbyen voor zo gunstig mogelijke normen. Die aanpak is nu als een boemerang teruggekomen. In de VS was de diesel, die daar slechts 4 à 5 procent van de verkoop uitmaakt, volop in opkomst. Dat is bij deze gedaan.

"Overigens, deze fraude valt in de VS onder de RICO Act (Racketeer Influenced and Corrupt Organizations). De gerechtelijke gevolgen voor Bosch, VW Duitsland en VW VS zijn nog niet in te schatten, maar zullen niet min zijn.

"Bij ons zullen bedrijven de diesel steeds meer weren. Maar er is nog een probleem. Als deze 'dieselpaniek' verder escaleert en de normen verder verstrengen, zal dat een impact hebben op het hele industriële weefsel. Vrachtwagens, tractoren, kranen, generatoren: die draaien allemaal op diesel."

Wat moet er met die 11 miljoen auto's gebeuren waarmee gesjoemeld is?
"Kan VW die aanpassen? In het verleden heeft men in de VS in gelijkaardige gevallen een waiver toegestaan, een tijdelijke afwijking van de normen met inbegrip van een forse boete. Dit zou de meest praktische oplossing zijn, maar onder de huidige omstandigheden is ze wellicht politiek onhaalbaar."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234