Maandag 14/10/2019

Rekenen

Te koop: eerste commerciële rekenmachine

Beeld RV

Een typemachine? Geluidsinstallatie? Printer? Had gekund, maar dit is de allereerste commerciële rekenmachine. In Brussel gaat volgende week een Belgisch exemplaar onder de hamer. Een ruim 130 jaar oud gevaarte van maar liefst 60 op 18 centimeter, waarmee u iets meer geduld moet hebben dan met de calculator in uw smartphone vandaag. 

“Deze T1865B was de eerste succesvolle mechanische rekenmachine die kon optellen, aftrekken, vermenigvuldigen en delen”, vertelt Henri Godts, expert van het Brusselse veilinghuis Arenberg Auctions. “Het originele ontwerp dateert uit 1821, maar uitvinder Charles de Colmar - een Fransman - spendeerde maar liefst dertig jaar om het ontwerp te perfectioneren. Zulke arithmometers zijn extreem zeldzaam. In België hebben we maar één andere gevonden. Dit exemplaar komt uit de collectie van een privéverzamelaar en dateert uit 1886.”

Op 14 of 15 juli gaat het stuk samen met 1.200 andere loten onder de hamer. Verwacht wordt dat de rekenmachine voor 1.000 à 1.500 geveild zal worden. Een prikje, toch? 

Hoeveel is 4782 + 831? 

Zo werkt het:

• Duw de hendel omhoog voor een optelsom. Trek hem naar beneden om af te trekken.
• Geef ieder cijfer van het getal 4782 apart in. De laatste hendel duw je naar de 2. De voorlaatste naar de 8, enzovoort.
• Draai de hendel één keer rond.
• Het getal 4782 verschijnt hier.
• Voer stap 2 opnieuw uit, maar dan met ieder cijfer van het getal 831.
• Draai opnieuw aan de hendel (uit stap 3).
• Op de plaats van stap 4 staat het eindresultaat. 4782 + 831 = 5613
• Je kan hiermee ook vermenigvuldigen en delen. Wie dat wil doen, heeft iets meer geduld nodig.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234