Woensdag 16/10/2019

Archeologie

Superleeuw at zelfs olifanten en nijlpaarden

De Simbakubwa kutokaafrika stierf circa 5 miljoen jaar geleden uit. Beeld AFP

Bijna vier decennia lagen ze in een kast van het Nairobi National Museum in Kenia. Tot onderzoekers ze als bij toeval ontdekten: hoektanden zo groot als bananen, met daaraan een gigantische kaak. Ze behoren toe aan een van de allergrootste vleeseters ooit.

Toen een groep paleontologen begin jaren 80 opgravingen deed in het westen van Kenia, op zoek naar resten van de grootste Afrikaanse carnivoor ooit, vonden ze zo veel andere fossielen dat het onmogelijk leek die allemaal te reconstrueren. Bovendien dachten ze dat de gevonden botten toebehoorden aan een kleinere diersoort.

Ze werden dus gecatalogeerd. Lees: in een schuif van een kast gestoken in een van de nationale musea van Kenia, wachtend op iemand die ze in elkaar zou puzzelen.

Dat gebeurde onlangs, bijna 40 jaar na de vondst. De onderzoekers stonden perplex: de botten in hun handen bleken liefst 23 miljoen jaar oud. Meer nog: ze waren van een gigantisch vleesetend roofdier waarvan het bestaan tot nog toe niet bekend was. De 'Simbakubwa kutokaafrika' - of 'grote leeuw uit Afrika' in het Swahili - werd 'geboren'. Hij zou geleefd hebben in Eurazië, Noord-Amerika en delen van Afrika en de Arabische wereld.

"Een gigantisch schepsel", zegt paleontoloog Matthew Borths van de universiteit van North Carolina (VS). Met zijn 1.500 kilogram, schofthoogte van minstens 1,2 meter en vermoedelijk meer dan vier meter lengte is hij ongeveer twee keer zo groot en zwaar als een volwassen mannelijke ijsbeer.

Met kiezen van zes centimeter en immens scherpe hoektanden was hij zelfs in staat nijlpaarden en olifanten aan te vallen. "Vlees verscheurde hij met zijn hoektanden, de dikste botten brak hij met zijn kiezen", beschrijft Borths in het vakblad Journal of Vertebrate Paleontology, dat met het nieuws naar buiten kwam. Hij wordt daarom een hypercarnivoor genoemd, een roofdier dat prooien zo groot als zichzelf eet.

De vleeseter zou aan het einde van het Mioceen-tijdperk uitgestorven zijn, ongeveer 5 miljoen jaar geleden. "Hypercarnivore populaties zijn relatief klein in vergelijking met andere organismen. Ze lijden vaak het meest wanneer de voedselketen begint te destabiliseren. Misschien groeide de populatie van hun prooidieren niet snel genoeg aan", zegt Borths.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234