Donderdag 19/09/2019

Ruimtevaart

Raket van Elon Musk neemt Tesla mee naar de zon

De Falcon Heavy. Klaar voor de lancering in het Kennedy Space Center in Florida. Beeld EPA

Rond 19.30 uur vanavond wordt de krachtigste raket sinds de maanraket Saturn V gelanceerd. De Falcon Heavy wordt de ruimte ingestuurd door SpaceX, het bedrijf van Tesla-bedenker Elon Musk.

Als over miljoenen jaren een buitenaardse beschaving ons zonnestelsel bezoekt, zullen de ruimtewezens een rood voertuig ontdekken dat om de zon cirkelt, om in een telkens grotere ellips richting Mars te zeilen. Ze zullen zich verbazen over de dieprode kleur van het ding en zich afvragen wat de ronde schijven zijn op de hoeken, en – curieus – waarom het dak eraf kan – toch zeer ongewoon voor ruimteschepen.

Waarom?

Als ze erin slagen het geheimzinnige voertuig van dichtbij te inspecteren, zullen ze een pop ­ontdekken in een ruimtepak, en zullen ze zien dat de ramen elektrisch geopend kunnen worden. Maar waarom, zullen ze zich afvragen. Waar dient dit ding voor en hoe komt het hier terecht?

Het zijn vragen die nu ook worden gesteld. Waarom lanceert Elon Musk, eigenaar van autofabrikant Tesla en van ruimtevaartbedrijf SpaceX, een gloednieuwe Tesla Roadster (kleur Midnight Cherry) in een baan om de zon? Waar is dit goed voor?

Nergens. Behalve misschien dat het idee de ­fantasie prikkelt en het een geweldige reclame­stunt is voor zowel SpaceX als Tesla. En, niet ­onbelangrijk, de raket die vanavond gelanceerd wordt, moet nu eenmaal iets mee naar boven nemen om te bewijzen dat ze inderdaad zo ­krachtig is als SpaceX beweert.

De sterkt herbruikbare raket ooit. Beeld Infografieken Nederland

Want de Falcon Heavy, zoals de raket heet die vanavond om 19.30 uur onze tijd moet opstijgen vanaf Kennedy Space Center in Florida, is de zwaarste en krachtigste raket sinds de Saturn V, de beroemde maanraket. De raket van SpaceX vertrekt vanaf hetzelfde platform als Apollo 11 in 1969. Het gevaarte heeft maar liefst 27 motoren, die ervoor zorgen dat de Heavy twee keer zo veel vracht de ruimte in kan schieten als de grootste hedendaagse concurrent. In totaal kan bijvoorbeeld bijna 17 ton – achttien Volkswagen Ups – naar Mars worden geschoten. En dus ook een Tesla Roadster.

Toen Musk opdracht gaf voor de ontwikkeling, dacht hij dat de superraket tamelijk gemakkelijk te bouwen was. Het ding is immers niet veel meer dan drie aan elkaar geknoopte Falcons. Met die raket heeft SpaceX inmiddels ruim ervaring; sinds 2010 zijn er 48 gelanceerd, waarvan 46 met succes.

Kosten drukken

Door een nieuwe raket te maken uit bestaande componenten, kunnen de ingenieurs gebruikmaken van dezelfde onderdelen en motoren, wat ­kosten bespaart. Bovendien zullen de kern en de twee boosters terugkeren naar aarde, wat de kosten verder drukt.

Een lancering met een Heavy kost 90 miljoen dollar (ruim 72 miljoen euro), terwijl een vlucht met het – nog krachtigere – Space Launch System (SLS), de superraket die NASA ontwikkelt, vermoedelijk een miljard dollar (810 miljoen euro) gaat kosten. Als de Heavy betrouwbaar blijkt, zou hij de SLS weleens overbodig kunnen maken voor maanreizen, denken sommige kenners.

Hoewel relatief simpel en goedkoop, heeft de Falcon Heavy lang op zich laten wachten. Musk bleek, zoals wel vaker, hopeloos optimistisch met zijn tijdschema’s. De eerste vlucht van de Heavy stond gepland voor 2014. De vertraging komt onder meer doordat de krachten op de middelste raket veel groter bleken dan waarop was ­gerekend, erkende Musk vorige zomer. Het ­ontwerp daarvan moest opnieuw. Vanavond moet blijken of alles werkt.

Die kans lijkt niet groot. Musk werkt volgens het principe: al doende leert men. In plaats van de NASA-methode (eindeloos testen), leert Musk liever van mislukkingen. Dit gold voor de ontwikkeling van de eerste Falcon 1, waarvan er drie verloren gingen, voor er een succesvol de ruimte bereikte. Ook pogingen om een deel van de raket te laten terugkeren op aarde, mislukten de eerste zeven keer. ‘Zachte’ landingen eindigden dan in ruds, rapid unscheduled disassembly’s; snelle, ongeplande demontages, of beter gezegd, explosies. Maar SpaceX leerde bij en inmiddels zijn al veertien raketten bijna routinematig teruggekeerd.

Ook van deze Falcon Heavy moeten de drie onderste raketten terugkeren: twee vlak bij de lanceerplaats en de derde honderden kilometers verder in zee, waar een ponton wacht. De gelijktijdige terugkeer op Cape Canaveral van twee raketten belooft in elk geval een schouwspel te worden.

Conferentie

Maar de kans is groot dat het vanavond niet zo ver komt, denkt ook Musk. Eind vorig jaar zei hij op een ruimtevaartconferentie al blij te zijn als de Heavy ver genoeg boven de lanceerplaats zou exploderen dat de schade aan het platform beperkt blijft. De kans dat de Tesla Roadster rokend op Launch Complex 39A komt te liggen, lijkt dus groter dan dat hij de komende millennia rondjes om de zon draait.

Musk maakt een feest van de lancering. De hifi-installatie zal aan boord David Bowies ‘Space Oddity’ spelen, belooft hij. Of dat echt gebeurt, zullen we vermoedelijk nooit weten, maar het idee is aardig. Maffe ladingen zijn de SpaceX-baas niet vreemd: bij de eerste testvlucht van ruimtecapsule Dragon in 2010, ging een Franse gruyère mee. De kaas overleefde. Dat is met de Tesla nog maar de vraag.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234