Vrijdag 07/05/2021

AchtergrondBos

Opnieuw plannen voor houtkap in Pools bos van Bialowieza, het laatste oerbos van Europa

Het Poolse ministerie zegt dat het bomen in het oerbos wil kappen om de wegen toegankelijk te houden.  Beeld REUTERS
Het Poolse ministerie zegt dat het bomen in het oerbos wil kappen om de wegen toegankelijk te houden.Beeld REUTERS

Het Poolse ministerie van Klimaat en Milieu heeft toestemming gegeven om in twee delen van het oerbos van Bialowieza bomen te rooien. Dit ondanks een door het Europees Hof opgelegd verbod. Poolse milieuactivisten slaan alarm.

In 2018 oordeelde het Europees Hof in Luxemburg dat de kap van het oerbos in strijd is met Europese milieuregels. Het oerbos, dat deels een nationaal park is en zowel in Polen als Wit-Rusland ligt, staat op de Europese lijst van beschermde Natura 2000-gebieden. In februari gaf de Europese Commissie de Poolse regering nog een formele waarschuwing en dreigde met financiële sancties als ze zich niet aan de uitspraak van het Hof houdt.

Edward Siarka, de Poolse vice-minister van Klimaat en Milieu, zei gisteren op een persconferentie echter dat de regering zich keurig aan de regels houdt. Zo zullen er bijvoorbeeld geen bomen van honderd jaar oud worden gekapt. Bovendien is de kap noodzakelijk, stelt Siarka. Houtkap houdt de wegen in het bos toegankelijk, levert brandhout voor de plaatselijke bevolking en bestrijdt de letterzetter, een voor bomen schadelijke keversoort.

Milieuactivisten vrezen desondanks dat de houtkap zich zal uitbreiden naar andere delen van het bos en dat ook oude bomen zullen sneuvelen. Adam Bohdan van de Poolse milieu-ngo Dzika Polska (Wild Polen) noemt de plannen ‘een fluim in het gezicht’ en gaat de zaak aankaarten bij belangrijke instituties. Later deze maand vindt een groot protest plaats tegen de houtkap in de Poolse bossen in het algemeen. Op 21 maart, Wereldbossendag, willen demonstranten in meer dan twintig bossen protesteren.

Winstbejag

Het oerbos is sinds 2015 een heet hangijzer in de Poolse politiek. Na het aantreden van de regering van de rechts-nationalistische partij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) besloot de regering de houtkap in het oerbos te verdrievoudigen. De plannen stuitten op grote weerstand bij ecologen en milieu-activisten. Het argument van de letterzetter is onzin, zeggen zij. De kap van het kostbare hout zou worden ingegeven door winstbejag. Deze politieke strijd intensiveerde vanaf 2016 en kalmeerde enigszins na het oordeel van het Europees Hof twee jaar later. Nu dreigt het conflict opnieuw op te laaien.

Het oerbos van Bialowieza in Polen. Beeld thinkstock
Het oerbos van Bialowieza in Polen.Beeld thinkstock

De discussie rondom het oerbos is een uiting van een diepere scheiding der geesten in het Poolse milieubeleid. Enerzijds is er de regering van PiS, die vanuit haar rechts-nationalistische en christendemocratische beginselen de heerschappij van mens over natuur predikt. Daarbij worden ze ondersteund door de Poolse boswachterij, die voorstander is van menselijk ingrijpen in natuurgebieden.

Aan de andere kant bevinden zich ecologen die liever de natuur haar gang zien gaan in het oerbos. En milieuactivisten, die zich opwerpen als beschermers van dit unieke stuk Europese natuur. Deze tegenstelling komt in Polen ook terug in discussie over de jacht op everzwijnen, die in 2016 massaal werden afgeschoten om de verspreiding van de varkenspest tegen te gaan. Ook over de wolf wordt gediscussieerd. De wolf is nu nog een beschermde diersoort, maar er gaan stemmen op om de jacht opnieuw te openen na een aantal incidenten waarbij wolven dieren of mensen aanvielen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234