Maandag 29/11/2021

Update

Nog steeds geen contact met rampzone aardschok Chili

null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN

Een enorme aardbeving met de kracht van 8,8 op de schaal van Richter heeft Chili getroffen, dat is 700 tot 800 keer krachtiger dan de verwoestende aardbeving in Haïti. Het dodental staat voorlopig op 214, maar dat is niet echt ernstig te nemen. Na 12 uur is er nog steeds amper of geen contact met de steden die dicht bij het epicentrum liggen. Ondertussen zijn er ook al meer dan 60 naschokken geregistreerd, waaronder eentje van 6,2 en eentje van 6,9.

Bijna een half miljoen woningen leden belangrijke schade en zijn 'potentieel' onbewoonbaar door de opgelopen schade, zo verklaarde de minister van Huisvesting Patricia Poblete. Volgens een voorlopig cijfer zijn anderhalf miljoen woningen getroffen door de aardbeving, waarvan er 500.000 belangrijke schade hebben opgelopen en wellicht niet meer kunnen bewoond worden.

Vooral de stad Concepcion, zowat 500 km ten zuiden van de hoofdstad Santiago, lijkt zwaar getroffen. Uit het puin van een oorspronkelijk 14 verdiepingen tellend woonpand zijn tot dusver 22 mensen levend geborgen. Als gevolg van de beving wisten in de stad Chillan meer dan 260 gevangenen te ontsnappen.

Tsunami
De aardbeving veroorzaakte ook een tsunami die een muur van water tot vier meter hoog deed crashen op de Chileense kust. De tsunami reist nu de andere richting de Stille Oceaan door. Er wordt momenteel op verschillende plaatsen in de wereld geëvacueerd. In Hawaii verwachten ze een vloedgolf die tot drie meter hoog kan worden volgens de computermodellen. Daar is nu iedereen de kust aan het evacueren. Omstreeks 22 uur onze tijd worden de eerste golven verwacht.

Tot nu valt het met die tsunami al bij al mee. Alleen op de eilandengroep Juan Fernandez, die tussen Paaseiland en het Chileense vasteland ligt, heeft de tsunami volgens lokale media ernstige schade aangericht. Een schip met hulpgoederen gaat naar het eiland Robinson Crusoe, het hoofdeiland van de archipel. De Galapagoseilanden en den Gambier-archipel (Frans-Polynesië) kregen iets van een meter over zich.

Dubbele kracht
Maar dat wil niet meteen iets zeggen, volgens tsunamiwetenschappers op Hawaii. De tsunamidata gemeten door boeien in de Stille Oceaan geven reden tot zorgen. Relatief gezien wordt het dubbele verwacht van wat er werd gemeten voor de tsunami die Samoa vernietigde enkele maanden geleden. Op het kaartje onderaan dit artikel kan u zien wanneer de vloedgolf de bedreigde kusten bereikt.

Tsunami's worden groter naarmate ze het diepwater verlaten en de kust naderen. Bij de tsunamiramp van 2004 in Zuidoost-Azië bereikte de vloedgolf bij impact op de kust hoogtes tot 25 meter en meer.

Tsunamiwaarschuwing
In Japan, aan de andere kant van de Stille Oceaan, is ook een tsunami-alarm afgekondigd. Er gelden ondertussen tsunami-alerts in Nieuw-Zeeland, Australië, Rusland, Taipe (China) en op alle eilanden in de Stille Oceaan, inclusief Hawaii. De autoriteiten in de Filipijnen hebben de oostkust van het land opgeroepen zich voor te bereiden op een evacuatie.

Australië
Onze redactie in Sydney meldt dat New South Wales, Queensland en Lord Howe Island een tsunamiwaarschuwing hebben gekregen. De tsunami wordt er om 8h45 plaatselijke tijd (zondagochtend) verwacht. De stranden van Sydney zijn verboden toegang.

Weggevaagd door tsunami
In Chili sloeg de tsunami al snel na de beving toe. Talcahuano, met 200.000 inwoners, kreeg een golf van minstens drie meter over zich heen, en is naar alle waarschijnlijkheid weggevaagd. Valparaíso, de grootste havenstad van Chili met 300.000 inwoners, kreeg een vloedgolf van 2 meter over zich.

Valparaíso wordt beschouwd als een van indrukwekkendste steden van Latijns-Amerika. De stad ligt op meerdere steile hellingen die uitkomen in de Grote Oceaan. In de binnenstad vindt men veel architecturaal en cultureel erfgoed. Valparaíso staat dan ook op de Werelderfgoedlijst van UNESCO.

Epicentrum nabij Concepcion
Het epicentrum van de aardbeving lag op amper 100 kilometer van Concepcion, de tweede grootste agglomeratie van het land met anderhalf miljoen inwoners, en pal voor de kust van de Maule-regio.

"We hebben nog niks gehoord uit die regio", stelde een collega van CNN aan een expert van het Amerikaans Geologisch Instituut (USGS). "U gaat niks horen", antwoordde die, "dit is acht-punt-acht mevrouw".

"700 keer Haïti"
De schok duurde zeker 30 seconden volgens de Amerikaanse Geologische dienst, getuigen spreken over drie à vier minuten. Het was 3 uur 34 's nachts toen de aardbeving plaatsvond.

Een aardbeving van 8,8 is volgens geologen 700 à 800 keer sterker dan de aardbeving die Haïti trof. Het is wachten op nieuws uit de getroffen regio. Die is relatief dun bevolkt, maar in en rond Concepción wonen wel anderhalf miljoen mensen. Uit die stad is er nog geen nieuws.

Weinig goede factoren
Wat daar niet platgegooid is, heeft snel na de beving een vloedgolf over zich gekregen. Er is nog geen zicht op hoe erg die was, maar op z'n minst drie meter hoog volgens data van de boeien, waarschijnlijk meer eenmaal aan de kust.

Een aantal factoren voorspellen weinig goeds: de aardbeving vond niet echt diep in de aardkorst plaats, de zee is niet echt diep voor de kust én satelietbeelden laten zien dat er veel bebouwing vlak bij de zee is.

Stroom weg
In grote delen van het land is de stroom uitgevallen. Ook de water-, elektriciteit- en telefoonvoorzieningen zijn op vele plaatsen buiten dienst. Er wordt schade gerapporteerd aan wegen, bruggen en gebouwen, al is er nog geen globaal overzicht van de omvang van de schade. De aardbeving werd gevoeld tot in Argentinië.

De luchthaven van Santiago blijft zeker nog 24 uur dicht door het gevaar van naschokken, en bovendien is de grootste terminal zwaar beschadigd.

Santiago
De schok was zo hevig dat in hoofdstad Santiago, 320 kilometer verderop, de stroom uitviel. Die ligt in grote delen van de stad overigens nog steeds uit. Collega's melden dat de beving hen uit bed slingerde.

In Santiago zijn ook gebouwen gescheurd. Er duiken nu ook berichten op over gebouwen die daar zijn ingestort. Er zou ook schade zijn aan ziekenhuizen. Hotelmedewerkers en -gasten in Santiago melden ook veel glasschade. De brug die het noorden en zuiden van Chili verbindt is "niet meer bruikbaar".

Vele historische gebouwen zijn beschadigd, woningen zijn ingestort, ziekenhuizen moesten worden uitruimd. Hoe de hulpverlening verloopt is niet duidelijk.

Lege stad
In Chili loopt de zomervakantie op zijn eind. De hoofdstad loopt als het ware leeg tijdens die weken, en de rentrée was dit weekend op gang gekomen. Telefoneren en internetten met de getroffen gebieden in Chili gaat amper: de lijnen zijn beschadigd.

Zelfde plek als Valdivia-aardbeving
De aardbeving is gebeurd op ongeveer dezelfde plaats als de zwaarste van de 20ste eeuw: de Grote Chileense Aardbeving of de Valdivia-aardbeving was de sterkste aardbeving die ooit is waargenomen. Deze beving, die plaatsvond op 22 mei 1960 in de provincie Valdivia in Chili had een kracht van 9,5 op de schaal van Richter, wat overeenkomt met ongeveer 32 gigaton TNT.

Ook in Japan
Een reeks eilanden in het uiterste zuiden van Japan is zaterdagochtend plaatselijke tijd ook al getroffen door een krachtige aardbeving. Het epicentrum bevond zich onder de zeebodem van de Grote Oceaan, nog geen 100 kilometer van het eiland Okinawa, een van de Riukiu(Ryukyu)-eilanden. De autoriteiten waarschuwden voor een tsunami van mogelijk twee meter hoogte in een beperkte regio.

De beving had een kracht van ongeveer 7 op de schaal van Richter. Volgens het Japanse persbureau Kyodo waren er geen berichten over schade of slachtoffers.

Japan wordt regelmatig getroffen door aardbevingen. Het land krijgt ongeveer 20 procent van de krachtigste aardschokken ter wereld te verduren. (mvl/adb/edp)

null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234