Donderdag 19/09/2019

Nieuwe studie bewijst verband tussen klimaatrampen en etnische oorlogen

Beeld AFP

Klimaatrampen zoals hittegolven en droogte verhogen de kans op gewapende conflicten in landen met een grote etnische verdeeldheid. Dat blijkt uit Duits onderzoek.

Wetenschappers van het vermaarde Potsdam Institute for Climate Impact Research gebruikten een nieuwe statistische methode om data uit de voorbije drie decennia te analyseren. Elk conflict is uiteraard het resultaat van een complexe en specifieke mix van factoren, zeggen ze, maar uit de analyse blijkt dat een uitbraak van geweld in etnisch verdeelde landen vaak gelinkt is met klimaatfactoren.

Natuurlijke rampen zetten smeulende spanningen op scherp. "Vernietigende klimaatrampen hebben een disruptief potentieel dat vooral in etnisch verdeelde landen tot erg tragische gevolgen kan leiden", zegt hoofdauteur Carl Schleussner van het Potsdam Institute.

Bijna een kwart van de conflicten in etnisch verdeelde landen blijken samen te vallen met klimaatrampen. "Klimaatrampen zijn niet de directe trigger van het geweld, maar ze verhogen het risico op geweld in een omgeving die al met specifieke omstandigheden kampt. Dat zou je intuïtief al verwachten, maar we hebben het nu op een wetenschappelijke manier kunnen aantonen. "

Economische schade

Eerder onderzoek richte zich vooral op klimaatvariabelen zoals temperatuurstijging, die niet in direct verband kunnen gebracht worden met geweld, of op specifieke case studies. De nieuwe studie gaat verder en baseert zich op cijfers over de economische schade na een natuurramp, afkomstig van de internationale herverzekeraar Munich Re. Die data worden vergeleken met gegevens over conflicten en een index voor etnische fragmentatie voor de periode 1980 - 2010.

"We waren verbaasd door het opvallende verband met etnisch verdeelde landen, eerder dan met andere variabelen zoals de conflictgeschiedenis, armoede of ongelijkheid", zegt medeauteur Jonathan Donges. "We vermoeden dat etnische scheidingslijnen functioneren als een voorafbepaalde conflictgrens als er bijkomende stressfactoren opduiken zoals klimaatrampen."

Beeld thinkstock

Vrede als extraatje

De studie maakt enkel de statistische analyse, maar kan geen risico-inschatting maken voor specifieke landen. "Gewapende conflicten zijn de belangrijkste bedreiging voor mensen, die gedood kunnen worden of moeten vluchten naar verafgelegen landen", zegt Joachim Schellnhuber, directeur van het instituut. "De klimaatverandering zal zonder twijfel tot meer hittegolven en regionale droogte leiden. Onze observaties kunnen helpen om die conflicten voor te zijn in de risicogebieden."

Verschillende van de meest conflictgevoelige gebieden, met name in Noord- en Centraal-Afrika en Centraal-Azië, zijn bijzonder kwetsbaar voor de gevolgen van de klimaatverandering en vertonen diepe etnische scheidingslijnen. "Deze studie levert dan ook het bewijs voor een bijzonder voordeel van klimaatstabilisatie: vrede."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234