Donderdag 14/11/2019

Marslanding

NASA deelt eerste prachtige foto van omgeving marslander InSight

Beeld NASA

De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA heeft een eerste haarscherpe foto gedeeld die de InSight nam na zijn succesvolle landing op Mars. Het toestel stuurde gisteravond al een wazige foto door van de rode planeet, maar de nieuwe opname geeft een veel beter beeld van waar InSight precies terecht is gekomen en wat er op de landingssite te zien is.

“Er is hier een stille schoonheid”, tweette NASA in naam van het toestel afgelopen nacht bij de foto. “Ik kijk ernaar uit om mijn nieuwe thuis te verkennen.” (lees hieronder verder)

De InSight landde gisteravond om 20.54 uur Belgische tijd met succes op Mars, na een ruimtereis van 482 miljoen kilometer die ongeveer zeven maanden duurde. De verkenner zal de komende twee jaar in de bodem van Mars boren om de binnenkant van de planeet te onderzoeken.

De landing zelf was een heuse thriller. Ongeveer een uur ervoor stuurde het controlecentrum op aarde de laatste aanwijzingen door naar het toestel en daarna was het in spanning afwachten en hopen dat alles goed ging. “Het duurt acht minuten voor een radiosignaal van ons Mars bereikt”, aldus Rob Grover, die de leiding had over de landing. “We konden de InSight dus niet door middel van een joystick in real time besturen. Alles moest automatisch gebeuren.” 

Het apparaat - dat ruim een miljard dollar heeft gekost - kwam met een snelheid van bijna 20.000 kilometer per uur de atmosfeer van Mars binnen. In minder dan zeven minuten moest het zien af te remmen naar bijna nul. De onderkant van de lander was van cruciaal belang om InSight te beschermen tegen de enorme hitte die zo ontstond.

Afgezien van het hitteschild was ook de hoek waarin de landingscapsule de atmosfeer van Mars raakte, belangrijk. Die moest exact 12 graden zijn. Was de hoek te klein geweest, dan zou InSight afgekaatst zijn en voor eeuwig de ruimte in geslingerd. Was de hoek te groot, dan zou de sonde door de wrijving met de lucht als een vuurbal ten onder zijn gegaan.

Parachute

Het lukte en ongeveer drieënhalve minuut nadat de capsule de Mars-atmosfeer raakte, ging een parachute open die het ruimtetuig verder afremde. Enkele seconden later bliezen explosieven het hitteschild weg. Dat was het moment dat InSight zich opmaakte voor de daadwerkelijke landing. Enkele seconden later stak de sonde drie poten uit. Het toestel bengelde dan nog een minuut of twee onder de parachute. 

Beeld EPA

45 seconden voor de landing moest InSight de capsule verlaten en moesten zijn landingsraketten het laatste remwerk overnemen. De boosters stopten elke horizontale beweging, waardoor de InSight loodrecht omlaag kwam. In de laatste 15 seconden haalde het toestel nog een snelheid van amper 2,5 meter per seconde. De marslander landde vervolgens feilloos op de rode planeet. 

Beeld Photo News

InSight kwam neer in Elysium Planitia, een kale vlakte net boven de evenaar van Mars. De vluchtleiding koos die plek in de hoop dat er weinig rotsen of stenen lagen die het de marslander moeilijk konden maken bij de landing. En ook bij zijn missie. InSight gaat namelijk metersdiep in de bodem van Mars boren, zodat wetenschappers te weten komen wat er onder het oppervlak zit en inzicht krijgen in de geschiedenis van de rode planeet. Dat boren gaat eenvoudiger op een ondergrond die waterpas staat. Doordat er geen schaduwen zijn, kunnen de zonnepanelen van de lander bovendien meer energie opwekken op die plaats. 

Het eerste beeld van Mars dat de InSight doorstuurde. Beeld Photo News

De Koninklijke Sterrenwacht van België werkt mee aan het project. Bart van Hove, onderzoeker bij de KSB, is blij met de succesvolle landing. “Het was een geweldig moment. We hebben hier op het observatorium met een stuk of 20 mensen de landing samen bekeken.”

Marsbevingen

De KBS zal de gegevens van het Amerikaanse radio-instrument RISE (Rotation and Interior Structure Experiment) analyseren om een beeld te vormen van de inwendige structuur van de planeet. Professor Véronique Dehant is op de Sterrenwacht verantwoordelijk voor het verwerken van de gegevens van RISE. Ze maakt ook deel uit van het SEIS-team van het Franse ruimtevaartbureau CNES. Dat zal met een seismometer ‘marsbevingen’ detecteren en registreren. 

Beeld REUTERS

Het vermoeden is dat die bevingen er wel zijn, alleen anders dan op Aarde. Mars heeft geen tektonische platen zoals onze planeet, maar onderzoekers denken de komende jaren toch tientallen tot honderden bevingen waar te kunnen nemen. Ook die trillingen kunnen iets vertellen over het binnenste van Mars.

Vandaag gaat het werk van de InSight meteen van start.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234