Woensdag 11/12/2019

Katten zijn gemeen, gevaarlijk, vervuilend (en toch houden we van hen)

Volgens dierenarts Tiny De Keuster (UGent), docent gedrag van gezelschapsdieren, zijn katten wel sociaal. Beeld GETTY

Ze negeren ons vaak compleet, doden 48 miljoen dieren per jaar en hebben de ecologische voetafdruk van een kleine auto. Toch zijn katten de populairste huisdieren in ons land. Komend weekend verzamelen 160 poezenliefhebbers op het eerste Vlaamse kattencongres in de hoop hun huisdier beter te begrijpen.

Katten zijn massamoordenaars. De twee miljoen exemplaren die in ons land rondlopen, verorberen elk jaar 48 miljoen muizen en een onbekend aantal vogels. Natuurpunt monitort de vangst van de kat en noemt hun ecologische impact "erg groot".

Katten zijn milieuvervuilers. De productie van brokjes en forelmousse bezorgt elke kat een ecologische voetafdruk van 0,15 hectare, zo blijkt uit het boek Time to Eat the Dog (2009). Dat is het equivalent van een Volkswagen Golf die elk jaar 10.000 kilometer rijdt, berekende The New Scientist.

Katten zijn vieze beesten. Door zich de hele dag te wassen verspreiden ze bacteriën en parasieten van onder hun staart over hun hele lijf. Dierenartsen aan de Universiteit van Utrecht die de ontlasting van gezonde katten onderzochten, raden ten stelligste af om de dieren mee in bed te nemen.

Katten lijken bovendien asociaal. Ze kruipen graag weg onder de zetel, kunnen niet mee aan de leiband en de krant brengen ze ook al niet.

Persoonlijkheid
Toch is de kat populairder dan ooit, terwijl er minder honden gehouden worden. Hoogopgeleiden hebben vaker een kat, lager geschoolden houden meer honden. "Dat heeft enkel te maken met de tijd die ze in hun job investeren", zegt onderzoeker en psycholoog Yannick Boddez (KU Leuven). Katten vinden het niet erg om alleen te zijn, onderhouden hun eigen vacht en zijn zelfstandiger. "Ze hebben ook persoonlijkheid en dat vinden mensen leuk."

Huisdieren hebben ook een positief effect op het welbevinden van hun baasjes. "Mensen met katten ervaren steun van hun dieren, zijn beter bestand tegen stress en hebben, net zoals andere huisdiereigenaren, een lagere bloeddruk. Het draait allemaal om gehechtheid en sociale steun."

En het uiterlijk: met hun grote ogen, ronde kop, zachte vacht en speelse manieren heeft de kat alles om de mens te vertederen.

Volgens dierenarts Tiny De Keuster (UGent), docent gedrag van gezelschapsdieren, zijn katten wel sociaal. "Oorspronkelijk leefden ze in kleine, hechte groepjes. Maar ze hebben een totaal ander sociaal leven dan honden."

Al is het niet altijd eenvoudig om ze te begrijpen. De eerste editie van 'Poes Cafe' komende zondag was in geen tijd volgeboekt. Honderdzestig kattenliefhebbers en professionals komen ernaartoe in de hoop een inkijk in het hoofd van hun kat te krijgen. Want vaak is die spinnende poes een enigma: vindt ze je leuk of niet? Is ze boos of niet? Voor katteneigenaars is het vaak een vraagteken.

Kopjes geven
De kat kiest haar vrienden dan ook zelf. "Mensen kunnen deel uitmaken van haar groepje. Maar als de kat vindt dat het niet klikt, wordt het niets. Genetica speelt hierin een grote rol. Het karakter van de kat wordt bepaald door de vader. Kwekers spelen hier op in. Een aantal rassen, zoals de ragdoll, zijn zo geselecteerd dat ze erg aanhankelijk geworden zijn. Van een afstandelijke huis-tuin-en-keukenkat kan je geen schootkat maken."

Ziet de kat ons wel graag? Verkeerde vraag, zegt De Keuster. "Ze kunnen wel een sociale band aangaan. Kopjes geven, langs de benen strijken, het zijn vormen van sociaal contact door hun geur te verspreiden." Katten communiceren vooral via geur en visuele signalen. "Daarom denken eigenaars die terugkeren uit vakantie en een vreemde geur meebrengen, dat hun kat 'kwaad' is. Omdat ze hen letterlijk de rug toekeert. Maar voor katten moet het plaatje helemaal kloppen. Zicht en stem zijn onvoldoende, geurherkenning is cruciaal."

Katten zijn dus eigenlijk geweldige dieren. Zolang deuren en vensters dichtblijven om muisjes en vogels te beschermen.

Beeld GETTY
Beeld GETTY
Beeld GETTY
Beeld GETTY
Beeld GETTY

Lees meer in De Morgen, ook digitaal beschikbaar. Abonnees lezen de krant gratis digitaal.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234