Zaterdag 25/06/2022

3 vragenISS

ISS crasht in 2031 op aarde: 3 vragen over het einde van het ruimtestation

Het Internationaal Ruimtestation ISS. Beeld REUTERS
Het Internationaal Ruimtestation ISS.Beeld REUTERS

Het Internationaal Ruimtestation ISS zal nog gebruikt worden tot 2030, om vervolgens, begin 2031, in de Stille Oceaan te storten. Dat heeft het Amerikaanse ruimtevaartagentschap NASA aangekondigd in een overgangsrapport. Waarom moet het ISS met pensioen, en wat brengt de toekomst?

Jill Casters

Wat staat het ISS te wachten?

Meer dan 30 jaar na de lancering in 1998 zal het ISS volgens het NASA-rapport begin 2031 uit zijn baan om de aarde worden gehaald, om vervolgens gecontroleerd neer te storten bij Point Nemo, het punt in de Stille Oceaan dat zich het verst van land bevindt. Het punt staat bekend als begraafplaats voor ruimtevaartuigen. Vanwege zijn ligging op exact 2.688,22 kilometer van de dichtste landmassa vonden veel oude satellieten en ander ruimtepuin er hun laatste rustplaats. Zo ook het Russische ruimtestation Mir, dat er neerstortte in 2001.

Als de crash van Mir een referentie is, staat het ISS een spectaculaire begrafenis te wachten. Het ruimtestation dook op 23 maart 2001 met een snelheid van ongeveer 8 kilometer per seconde de dampkring binnen. Door de plotselinge afremming door de toenemende luchtdruk en de hoge temperatuur brak het in stukken. Sommige onderdelen verbrandden, een vuurzee die van ver te zien was, en 20 tot 25 ton brokstukken vielen neer in de Stille Oceaan, wat volgens documentatie van NASA resulteerde in sonische knallen.

De terugkeer van Mir in 2001 bleek alvast een spectaculaire begrafenis. Beeld AP
De terugkeer van Mir in 2001 bleek alvast een spectaculaire begrafenis.Beeld AP

Waarom wordt het ISS met pensioen gestuurd?

Het ISS werd gelanceerd in 1998 en zou aanvankelijk maar vijftien jaar in werking blijven. Het ruimtestation is een gemeenschappelijk project van vijf ruimtevaartagentschappen: naast NASA zitten ook de agentschappen uit Europa (ESA), Canada, Rusland en Japan in het ISS. Een verlenging van de werking moet door alle partners goedgekeurd worden.

Op dit moment heeft het ISS een goedkeuring om tot 2024 in bedrijf te blijven. De regering-Biden maakte in december bekend de activiteiten van het ruimtestation te zullen ondersteunen tot 2030, reden voor NASA om het nieuwe overgangsrapport te publiceren.

Dat het daarna definitief over en uit is voor het ISS, lijkt vast te staan. Het station kampt met slijtage en er zijn al verschillende keren scheurtjes gedicht. Partner Rusland waarschuwde eerder al dat het ISS niet meer zou kunnen functioneren na 2030.

Financiering na 2024 is weliswaar nog niet goedgekeurd door het Amerikaanse Congres, en voor de verlenging tot 2030 is ook nog de steun nodig van de andere partners, waaronder dus Rusland.

Het hoofd van het Russische ruimtevaartprogramma Roscosmos, Dmitry Rogozin, gaf eerder in een interview aan bereid te zijn ook na 2024 samen te werken met NASA. Het conflict rond Oekraïne brengt echter onzekerheid met zich mee. Een van de Russische klachten is dat de Amerikaanse sancties de Russische ruimtevaartindustrie schaden, en Rogozin heeft er al mee gedreigd de deelname aan het ISS-programma stop te zetten als de sancties niet opgeheven worden.

Is het ISS dan niet meer nodig?

Het belang van het ISS voor ruimte-exploratie en wetenschappelijk onderzoek is enorm. In de 23 jaar dat het ruimtestation rond de aarde cirkelt, werden in de laboratoria meer dan 3.000 onderzoeken uitgevoerd.

“Bemanningsleden kunnen hier onderzoek doen dat nergens anders zou kunnen”, schrijft NASA op zijn website. “Dit wetenschappelijk onderzoek komt de mensen op aarde ten goede. Ruimteonderzoek wordt zelfs in het dagelijks leven gebruikt.”

In het ISS worden onder andere experimenten uitgevoerd en technologieën ontwikkeld voor toekomstige missies naar de maan en Mars. Wetenschappers bestuderen er ook welke effecten een langdurig verblijf in de ruimte op het menselijk lichaam heeft. NASA ziet het ISS daarom als een van de eerste stappen in zijn plannen om “andere werelden te verkennen”. “De lessen die we geleerd hebben op het ruimtestation zullen we gebruiken om ons voor te bereiden op menselijke missies die verder de ruimte ingaan dan we ooit geweest zijn.”

NASA verruimt dus zijn blik, maar dat betekent niet dat er in de toekomst geen ruimtestations dicht bij de aarde meer nodig zijn. Hiervoor rekent de organisatie op de commerciële sector. “De privésector is technisch en financieel in staat om met de hulp van NASA commerciële bestemmingen in een lage baan om de aarde te ontwikkelen en uit te baten”, meent Phil McAlister van NASA.

De organisatie becijferde dat ze in 2031 alleen al 1,3 miljard dollar (1,14 miljard euro) zou kunnen besparen door plaatsen te kopen in commerciële ruimte-infrastructuur – geld dat gespendeerd kan worden aan verre ruimtemissies.

Op dit moment werken al verschillende bedrijven met financiering van NASA aan ontwerpen voor ruimtestations in een baan om de aarde. De hoop is dat de nieuwe projecten op zijn minst gedeeltelijk in bedrijf zullen zijn voor het ISS met pensioen gestuurd wordt. De commerciële sector speelt nu al een belangrijke rol in het Amerikaanse ruimtevaartprogramma. Het bekendste voorbeeld is SpaceX, het ruimtevaartbedrijf van miljardair Elon Musk, dat al bevoorrading en astronauten naar het ISS heeft gebracht.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234