Woensdag 13/11/2019

Sterrenkunde

Is dit de belangrijkste exoplaneet ooit ontdekt?

Een impressie van GJ 1132b, die rond een rode dwerg cirkelt. Beeld Dana Berry

Een rotsachtige planeet ter grootte van de aarde, op amper 39 lichtjaren - een steenworp, in astronomische termen - hier vandaan. GJ 1132b, in het sterrenstelsel Vela, zou volgens astronomen wel eens de belangrijkste exoplaneet zijn die tot nu toe werd ontdekt.

Deze buitenaardse wereld cirkelt rond een rode dwerg (een kleine, zwakke ster) en is ongeveer zestien procent groter dan onze aarde. Maar vooral bevindt hij zich drie keer dichterbij dan de dichtstbijzijnde aarde-achtige, rotsige planeet die tot nu toe gevonden was.

Op die afstand, zo hopen astronomen, zullen ze met behulp van telescopen de chemische stoffen in de atmosfeer van de planeet, de snelheid van de winden en de kleuren van de zonsondergangen zorgvuldig kunnen ontleden. En dat is dan weer beloftevol voor de toekomst, want die informatie kan wetenschappers helpen om te zoeken naar tekenen van leven op andere planeten.

260 graden Celsius

De ster waarrond de nieuw ontdekte planeet zich beweegt, is maar een vijfde zo groot als de zon en dus ook veel koeler en zwakker. Maar GJ 1132b bevindt zich zo dicht bij zijn ster dat de oppervlaktetemperaturen oplopen tot 260 graden Celsius. De verschroeiende hitte maakt het onmogelijk dat er vloeibaar water op het oppervlak is - en dus dat er leven te vinden is. Maar wellicht is het er net niet heet genoeg om de atmosfeer weg te branden.

"Indien deze planeet een atmosfeer heeft, kunnen we mogelijk ook andere, koelere planeten met een atmosfeer vinden die rond kleine sterren draaien", zegt onderzoeker Zachory Berta-Thompson van het Kavli Institute for Astrophysics and Space Research aan MIT. "Die kunnen we dan doorzoeken op moleculen die ontstaan door leven."

Toekomstige missies

Volgens Drake Deming, astronoom aan de universiteit van Maryland, is GJ 1132b "wellicht de belangrijkste planeet ooit ontdekt buiten ons zonnestelsel". Zijn nabijheid en baan rond een rode dwerg zullen astronomen toelaten de planeet te bestuderen met een ongekende nauwkeurigheid. "Hij lijkt op de aarde, is dichtbij, en zijn ster zal het onderzoek niet belemmeren."

De planeet wordt ook een belangrijk doelwit voor toekomstige missies, waaronder de ruimtetelescoop James Webb die naar verwachting in 2018 gelanceerd wordt en de Giant Magellan-telescoop die in 2025 in werking treedt in Chili.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234