Maandag 10/08/2020

Ecologie

In Brussel geven bomen een seintje als ze water nodig hebben

Dankzij sensoren kan exact gemeten worden wanneer een boom water nodig heeft, en welke hoeveelheid optimaal is. Beeld GF

Krijgen de bomen langs de weg en in de openbare ruimte wel voldoende water? Die in Brussel alvast wel. Via een ingebouwde sensor wordt hun vochtigheidsgraad opgevolgd. Slimme technologie zorgt zo voor een optimaal waterbeheer.

‘De wortels van de cipres op de Dikkelindelaan zijn erg diep doorgedrongen in de ondergrond. De boom heeft zijn beschikbare waterreserve opgebruikt. Er moet voor bewatering gezorgd worden omdat er volgens de weersvoorspellingen onvoldoende regenwater zal zijn om de boom te bevochtigen. -> besproeien met 120 liter, zo snel mogelijk.’

Dit is een voorbeeld van de berichten die de onderhoudsteams van landschapsaannemer Krinkels op hun tablet ontvangen. Dankzij het systeem van ‘geconnecteerde’ bomen, die langsheen een IOT-technologie (internet of things) continu gemonitord worden. “Via een tensiometer en tensiometrische sondes wordt de vochtigheid van de bodem voortdurend opgevolgd”, legt David Claes, regiomanager van Krinkels uit. “Sondes worden vlak bij de wortels van de boom ingegraven en meten de wortelgroei, de vochtigheidsgraad en zelfs de temperatuur. De gegevens worden dagelijks doorgestuurd. Zo kunnen onze teams de besproeiing optimaal opvolgen.” 

In 2020 profiteren al ongeveer 560 bomen van deze technologie en momenteel worden bijkomende projecten ontwikkeld, legt Inge Paemen van Brussel Mobiliteit uit. De dienst plant elk jaar verschillende honderden bomen langs de gewestwegen in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. De eerste drie jaar krijgen de jonge bomen regelmatig water. Dit is essentieel om hun groei te verzekeren en ervoor te zorgen dat ze zelfvoorzienend worden op het gebied van water. Bij een gemiddelde gietbeurt gebruikt Brussel Mobiliteit gemiddeld 120 liter water per boom.

Om dat waterverbruik efficiënt aan te pakken werd aangeklopt bij Klinkers. Het volstaat immers niet een boom water te geven om hem gezond te houden. Een boom moet vooral water krijgen wanneer hij het echt nodig heeft. Een boom die te veel water krijgt, wordt ‘lui’ en stopt zijn wortelactiviteit. Brussel Mobiliteit beheert zowat 32.000 bomen die langs gewestelijke wegen en in openbare ruimte staan. Op termijn zouden ze alle dergelijke sensoren moeten krijgen. Maar momenteel worden eerst de jonge en de net aangeplante bomen voorzien van de technologie. Brussel investeerde al zo’n 200.000 euro in het project. 

Drogere seizoenen

David Claes: “Het kost wel wat, maar je haalt dat er wel uit. Door enerzijds de waterbesparing en anderzijds door de levensduur van de bomen te verlengen. Dankzij een aangepaste besproeiing kunnen de wortels zich sneller ontwikkelen.” Door te besproeien in functie van wat de verschillende boomsoorten nodig hebben, kan naar schatting tussen 30 en 70 procent water worden bespaard. “Zeker in hun eerste levensjaren zijn de bomen erg kwetsbaar en is een goed waterbeheer essentieel.” Het project, waarbij het overleven van de jonge bomen wordt gegarandeerd, bewijst volgens de ingenieur ook zijn nut in de steeds drogere seizoenen die we in onze contreien krijgen. De landschapsaannemer, die deel uitmaakt van de Nederlandse Krinkels-groep, met activiteiten in Nederland, België, Frankrijk, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk, is momenteel ook bezig met een pilootproject waarbij water wordt hergebruikt dat op bouwwerven wordt afgevoerd. Daarmee worden bomen en planten bevloeid. 

In het domein Sport Vlaanderen in Hofstade staan intussen eveneens een zestigtal jonge bomen met dergelijke sensoren. Het overgrote deel van de bomen werd aangeplant op de ligweides om zo op een natuurlijke wijze een frisse en schaduwrijke omgeving te creëren.

De ontwikkeling van de sensortechnologie zelf is van het Franse Urbasense. Een jonge start-up die zich sinds 2015 toelegt op geavanceerde en autonome sensoren voor agrogebieden. Inmiddels zouden volgens Urbasense meer dan 2.000 landschapsprofessionals in Frankrijk, Zwitserland, België en Duitsland gebruikmaken van de technologie. Ook in grote boomkwekerijen zou de technologie al gebruikt worden. 

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234