Donderdag 17/10/2019

Column De schaal van Mulders

“Ik eet geen calamares”, zegt mijn dochter. “Ik voed mij niet met dieren die kunnen dromen”

Beeld iStock

Jean-Paul Mulders onderzoekt alles wat u bij de hersenkwabben kan grijpen.

“Kunnen octopussen dromen?”, wil mijn dochter weten. Ze is net twaalf en heeft over alles een mening.

“Dat is een grappige vraag”, zeg ik. “Zoiets als ‘Are friends electric’? of ‘Zijn er kanalen in Aalst?’”

Ze rolt met haar ogen en geeft mij haar tablet. Daarop is een octopus te zien die heerlijk ligt te maffen. Plots verandert het dier van stopverfgrijs in pimpelpaars. ‘Waarschijnlijk droomt de octopus over een situatie die vereist dat hij een andere kleur aanneemt’, staat erbij te lezen. ‘Maar helemaal zeker zijn we dat niet. Amerikaanse onderzoekers stelden in 2012 al vast dat slapende octopussen snelle oogbewegingen maken. Die zien we ook bij mensen in hun remslaap.’

“Denk jij dat ze écht kunnen dromen zoals wij?”, dringt mijn dochter aan. Over die vraag heb ik mij het hoofd nog niet gebroken. Op de keper beschouwd weet ik niet veel over octopussen. Ik ken ze van James Bond en uit stripverhalen, waar ze belagers een wolk inkt in het gezicht spuiten. In het algemeen geloof ik niet dat de scheidslijn tussen mensdom en dierenrijk zo scherp is als we graag geloven. Het is handig om varkens en koeien te zien als zielloze vleesvoorraden op poten. Maar als je ze persoonlijk leert kennen, merk je dat ze vaak fijngevoeliger zijn dan de gemiddelde CEO of hooli­gan. Dat octopussen kunnen dromen, acht ik dus lang niet uitgesloten.

Mijn dochter raadpleegt intussen dr. Google, die de leerstoel van Jeremias Gobelijn heeft overgenomen: professor in alles. “Alle octopussen zijn inktvissen, maar niet alle inktvissen zijn octopussen”, doceert zij. “Octopussen hebben acht armen (en drie harten), inktvissen hebben acht armen en twee tentakels. Ze behoren tot de klasse van de cephalopoda.”

In het Nederlands zijn dat koppotigen, wat ik een leuk woord vind. Het doet mij denken aan de kopvoeters die kinderen tekenen. Hoe zouden de dromen van koppotigen eruitzien? Vallen zij ook van hoge torens? Worden ze tegengehouden door onzichtbare elastieken terwijl ze proberen vooruit te komen? Roepen ze met een stem die dienst weigert? Stellen ze vast dat ze naakt zijn tussen aangeklede soortgenoten? Vooral dat laatste lijkt mij niet erg waarschijnlijk.

Mijn dochter orakelt inmiddels over zeekatten, vampierinktvissen en over de calamares die we eten in restaurant Istanbul. Ze liggen op de mezze van de chef, naast de tzatziki en het spul dat is gewikkeld in een wijnblad.

“Calamares zijn pijlinktvissen. Zouden die ook dromen?”

“Ze veranderen in elk geval niet van kleur”, zeg ik sarcastisch. “Ik heb ze nooit anders gezien dan goudgeel gefrituurd en knapperig.”

Ze lacht overdreven, als teken dat ze niet geamuseerd is.

“Er is zoveel dat we niet weten”, probeer ik mij ervan af te maken met een dooddoener. Maar dooddoeners werken niet bij mijn dochter, met haar sympathie voor al wat leeft en ademt.

“Ik eet dat niet meer”, zegt ze vastbesloten. “Ik voed mij niet met dieren die kunnen dromen.”

In gedachten loop ik de kaart af, tot bij de vegetarische moussaka. De wetenschap verdenkt aubergines en linzen tot nader order niet van remslaap.

‘Alle inktvissen zijn carnivoren’, meldt nog dr. Google.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234