Zaterdag 25/06/2022

NieuwsTransplantatie

Grootste kopzorg van wetenschappers bewaarheid: man die varkenshart kreeg, kreeg ook varkensvirus

Het varkenshart voor de transplantatie naar een 57-jarige hartpatiënt uit Maryland in januari 2022.  Beeld AP
Het varkenshart voor de transplantatie naar een 57-jarige hartpatiënt uit Maryland in januari 2022.Beeld AP

De grootste kopzorg bij het transplanteren van dierorganen naar de mens blijkt uitgekomen. De 57-jarige man die in maart alsnog overleed nadat hij een varkenshart ontving, kreeg met het hart ook een varkensvirus. Toch is de tegenslag geen reden voor een stop op patiëntenproeven.

Maarten Keulemans

In Duitsland staat een proef in de steigers om varkensharten naar menselijke patiënten over te brengen, en onder meer in de VS zijn er plannen om varkensnieren te transplanteren naar menselijke patiënten.

In de VS ging het mis nadat een 57-jarige hartpatiënt uit Maryland een varkenshart kreeg geïmplanteerd. Na twintig dagen kwam aan het licht dat de patiënt dna-restjes in zijn systeem had van een herpesvirus dat alleen voorkomt bij varkens, het varkenscytomegalovirus.

Nog eens twintig dagen later werd de patiënt plotseling ziek. De man werd nog behandeld met antivirale middelen, maar een week later overleed hij. Het varkenshart was gezwollen en zat vol vloeistof.

Overtuigend

De Nederlandse hoogleraar transplantatiechirurgie Ian Alwayn (LUMC) woonde op een congres een presentatie bij van de zaak: “De chirurg was er heel openhartig over. Het is redelijk overtuigend dat het virus heeft bijgedragen aan het overlijden van deze patiënt”, zegt Alwayn. “Kennelijk heeft men dit varken onvoldoende op deze virussen gescreend.”

Want het virus is in theorie wel degelijk vóór transplantatie te vinden. “Dit is dus geen onoverkomelijk probleem. Men zal zich achter de oren moeten krabben hoe dit heeft kunnen plaatsvinden”, zegt Alwayn. “De data hebben in elk geval niet geleid tot het pauzeren van de geplande klinische trials.”

Xenotransplantatie, zoals het transplanteren van organen van dier naar mens officieel heet, geldt al decennia als een van de grote beloftes om het tekort aan donororganen op te lossen. Maar pas de laatste jaren boekt het onderzoek echt vooruitgang.

Varkensnieren

Zo slaagden Duitse wetenschappers erin bavianen met een varkenshart in hun lichaam meer dan een halfjaar in leven te houden, en koppelden Amerikaanse wetenschappers een varkensnier aan op de bloedsomloop van een patiënt die al hersendood was. De operatie afgelopen januari van de 57-jarige David Bennett, aan de Universiteit van Maryland, was de volgende stap.

Dat er bij zo’n ingreep sluimerende dierenvirussen meeliften, geldt als een van de grote zorgen. De transplantatievarkens worden daarom meteen weggehaald bij de moeder en in een steriele ruimte grootgebracht.

In de New York Times toont chirurg Bartley Griffith van de Universiteit van Maryland, die de operatie leidden, zich niet erg uit het veld geslagen. “Dit is vooral een leermoment. Nu we weten dat dit aan de hand was, kunnen we het waarschijnlijk in de toekomst vermijden”, aldus Griffith.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234