Dinsdag 26/01/2021

Coronavirus

Gelukkig: corona-infectie maakt ons écht weerbaarder

Beeld ANP

Na een corona-infectie zijn we tóch langdurig beschermd tegen het nieuwe virus. De afgelopen dagen vonden wetenschappers in Nederland, Spanje en Engeland nieuwe aanwijzingen dat de afweercellen van veruit de meeste mensen het nog lange tijd ‘onthouden’ als we eenmaal ziek zijn geweest.

Dat zou betekenen dat de meeste mensen die corona hebben gehad, het virus daarna waarschijnlijk maandenlang niet nog een keer kunnen krijgen. Bovendien worden we een volgende keer waarschijnlijk minder ziek, omdat ons immuunsysteem het virus dan herkent en sneller in actie komt. Dat we na een infectie voorgoed verlost zijn van corona, lijkt de meeste kenners onwaarschijnlijk.

De nieuwe ontdekkingen komen na een stroom op het eerste gezicht verontrustende berichten over mensen die een tweede keer corona kregen, soms alweer na enkele maanden. In de meest overtuigende gevallen gaat het daarbij om mensen die ziek werden, herstelden, negatief testten, en later tóch weer geïnfecteerd raakten, met een aantoonbaar andere virusstam.

Uitzonderingen

Maar dat zijn waarschijnlijk de uitzonderingen, zegt Nederlands immunoloog Marjolein van Egmond (Amsterdam UMC). “De nadruk is erg komen te liggen op gevallen waarbij het anders gaat dan normaal”, vindt ze. “Terwijl het normale beeld, voor de meeste mensen, is: het afweersysteem doet wat het moet doen.”

Dat beeld blijkt in elk geval ook uit de jongste resultaten van een lopend RIVM-onderzoek: een steekproef onder 6.500 Nederlanders. Van de Nederlanders die afgelopen voorjaar corona kregen, had 90 procent een halfjaar later nog steeds antistoffen tegen het virus in het bloed, blijkt daaruit. Waarschijnlijk beschermen die tegen herinfectie, nemen de onderzoekers aan.

Bovendien rijpt het immuunsysteem nog een tijdje door als de infectie voorbij is. “Het blijkt dat de gretigheid waarmee antistoffen zich aan viruseiwitten binden, toeneemt naar mate de maanden verstrijken”, zegt hoofdonderzoeker Fiona van der Klis. Dat zou erop duiden dat het immuunsysteem ook na het verdwijnen van het virus nog leert van dat eerste contact en betere antistoffen gaat maken.

Het coronavirus, geïsoleerd uit een patiënt, aan het werk.Beeld AP

Taai type

De bevindingen staan haaks op eerdere studies, die aantoonden dat de hoeveelheid antistoffen al snel na de infectie keldert. Waarschijnlijk komt dat omdat er meerdere types antistoffen zijn, vermoedt Van der Klis. Twee daarvan worden al gauw afgebroken, terwijl het taaie type genaamd ‘IgG’ overblijft. “Als je een test gebruikt die naar alle drie de types tegelijk kijkt, zie je dus het totaal naar beneden gaan.”

In Oxford vonden wetenschappers intussen intrigerende aanwijzingen voor de bescherming die dat taaie type geeft. De onderzoekers volgden zo’n duizend zorgmedewerkers die een corona-infectie hadden doorgemaakt. Drie van hen raakten in een halfjaar tijd opnieuw geïnfecteerd met corona, maar alle drie zonder symptomen. Bij zorgmedewerkers die nog niet eerder corona hadden gehad, raakte in diezelfde periode zeven op de duizend geïnfecteerd, meestal wél met ziekteverschijnselen.

Dat gaat dus eigenlijk helemaal volgens het boekje, reageert Van Egmond, na inzage van de RIVM-resultaten. “Dit is standaard immunologie. Ons immuunsysteem ziet een infectie en reageert bij de meeste mensen op de gewone manier, door geheugen op te bouwen tegen de ziektekiem.”

Biologische variatie

Volgens de RIVM-steekproef had afgelopen september en oktober, toen het onderzoek plaatsvond, zo’n een op de twintig Nederlanders antistoffen tegen het virus. “Inmiddels zullen het er wat meer zijn”, verwacht Van der Klis. Vooral twintigers hebben vaak antistoffen in het bloed: haast een op de tien is kennelijk besmet geweest met het virus.

Vijftienhonderd kilometer zuidelijker, in Barcelona, vonden wetenschappers bewijs dat nauw aansluit bij de Nederlandse bevindingen. Van 66 zorgmedewerkers die afgelopen lente een corona-infectie doormaakten, hadden er 64 maanden later nog steeds IgG-antistoffen in hun bloed, ontdekte het team, terwijl de vluchtigere antistoffen vaak alweer waren afgebroken.

Waarom een minderheid de immuniteit niet heeft, is onduidelijk, zegt Van der Klis. “Je ziet altijd dat niet ieder immuunsysteem even goed reageert op een infectie.” Misschien speelt de hoeveelheid virus een rol, misschien hebben sommigen onderliggende immuunproblemen. “Maar er is ook zoiets als biologische variatie”, zegt Van Egmond. “De een is de ander niet.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234