Maandag 30/03/2020

Voeding

Ga je meer eten als je bruisende dranken drinkt?

Beeld Thinkstock

Veel mensen die er slank willen uitzien, laten bier en frisdrank staan en drinken calorieloos bruiswater. Verstandig? Dat valt nog maar te bezien. Onderzoekers van de Birzait Universiteit in Palestina beweren dat bruiswater, ook als dat helemaal geen suiker of zoetstoffen bevat, óók dik maakt. Tenminste, het zou ons hongerhormoon wakker maken.

De wetenschappers zetten verschillende testjes op om dat te onderzoeken. Eerst gebruikten ze ratten. Die kregen vier verschillende dranken: plat (niet-bruisend) water, gesuikerde niet-bruisende frisdrank, gesuikerde bruisende frisdrank of light frisdrank met bruis. De ratten die bruisende drankjes hadden gekregen, hadden veel hogere concentraties van het 'hongerhormoon' ghreline in hun bloed en kregen last van leververvetting. Op dag 110 van het onderzoek wogen de bruisdrinkers 450 gram, de ratten die geen bruis dronken 380 gram.

Goed, zegt u nu misschien, maar ik ben geen rat. En resultaten uit een dierstudie kun je niet één-op-één vertalen naar mensen. Klopt. Daarom deden de wetenschappers hetzelfde onderzoek bij twintig mannelijke studenten. Een klein onderzoek, maar toch waren er belangrijke veranderingen in het ghrelinegehalte in het bloed te zien.

Vreetstand

Aart Jan van der Lelij, internist-endocrinoloog bij het Erasmus MC in Rotterdam, is gecharmeerd van de studie. Hij weet nog goed hoe het hongerhormoon ghreline in 1999 werd ontdekt: letterlijk gestampte muisjes werden blootgesteld aan minus 180 graden vloeibare stikstof en vervolgens vlooiden Japanse cardiologen door de organen. Gewoon, uit nieuwsgierigheid. In de gestampte maagjes van de muizen werd toen een hormoon ontdekt dat hongergevoel veroorzaakt en dik maakt. Ze noemden het ghreline.

Ghreline is een eiwit dat gekoppeld zit aan een vetzuur. Haal je dat vetzuur weg, dan krijg je ongeacyleerd ghreline. Zonder dat vetzuur heb je geen honger, sterker nog: dan heeft ghreline een remmend effect op het hongergevoel. Het bleek dat de verhouding van ghreline en ongeacyleerde ghreline bepaalt of je een dikke grote eter bent of een magere matige.

Het is een oud, evolutionair systeem, legt Van der Lelij uit. Zwaluwen die zich rondeten aan muggen, hebben veel ghreline en weinig ongeacyleerde ghreline in hun lijf. Ze zitten in 'de vreetstand', om zich voor te bereiden op de trek in het najaar. "Spuit je die zwaluwen nu in met ongeacyleerd ghreline, dan stoppen ze met eten en vliegen ze direct naar Afrika", zegt de hongerhormoonexpert.

Er bestaat een syndroom waarbij mensen heel veel ghreline en weinig ongeacyleerd ghreline aanmaken: het Prader-Willi Syndroom. Kinderen met die aandoening hebben een niet te remmen vraatzucht. Een op de 12 sterft aan een gescheurde maag. Onderzoekers zoeken daarom naar een manier om een medicijn te maken dat het gehalte aan ongeacyleerd ghreline verhoogt. "Nog twee tot drie jaar, dan is dit op de markt", voorspelt Van der Lelij.

Uitrekken van de maagwand

Terug naar de studie. De onderzoekers denken dat koolzuur in drankjes de maag doet uitrekken, waardoor het hongerhormoon 'aanslaat'. Maar Van der Lelij betwijfelt dat sterk: je maag rekt op na eten en dat remt eerder het ghreline dan andersom.

Toch is het onderzoek zo netjes opgezet, dat ook de Nederlandse ghrelinedeskundige met andere ogen naar drankjes met koolzuur is gaan kijken. Het moet iets anders zijn dan het uitrekken van de maagwand, maar wat?

Koolzuur gaat heel snel door de maagwand het bloed in. Misschien zorgen de koolzuurbubbels voor een daling van de zuurgraad in de maagwand en stimuleert die chemische reactie de afgifte van ghreline door diezelfde maagwand. Maar helemaal zeker weten doet Van der Lelij het niet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234