Vrijdag 05/06/2020

Facebook deed de grens tussen offline en online identiteit vervagen

Beeld GETTY

In Nederland deed sociale netwerksite Hyves in december de boeken toe, over MySpace spreekt niemand meer en nu staat volgens wetenschappelijk onderzoek ook het voortbestaan van Facebook op de helling. Komt er een einde aan de social media?

"Het einde van Facebook is nabij", "Facebook zal 80% van zijn gebruikers verliezen". Bijna alle Belgische nieuwswebsites pakten gisteren uit met de resultaten van het onderzoek dat de universiteit van Princeton publiceerde. Wetenschappers van de Amerikaanse universiteit stellen vast dat Facebook over zijn hoogtepunt heen is en dat tegen 2017 80% van de gebruikers het sociale netwerk de rug zal toekeren.

Leven we binnenkort terug volledig offline? Clo Willaerts denkt van niet. Willaerts is experte in sociale media en auteur van het boek 'Altijd naakt', waarin ze schrijft over de gevaren van een online identiteit. "Ten eerste moet je dit soort berichten nuanceren. Met nieuwe technologieën zie je altijd dat ze in een hype cycle terecht komen Ze komen op, ze worden populair en dan voorspelt men de neergang. Facebook volgt nu hetzelfde stramien. Daarnaast is Facebook als beursgenoteerd bedrijf natuurlijk kwetsbaar voor marktschommelingen. Het bedrijf heeft te kampen met vele rechtszaken, het is dus niet ondenkbaar dat een van die rechtszaken het bedrijf ooit fataal wordt. Of en wanneer dat gebeurt, valt natuurlijk moeilijk te voorspellen."

Het einde van de nickname
Myspace en Hyves gingen onlangs nog offline maar daarover werd in de media veel minder bericht. Ook over het ooit razend populaire Netlog spreekt quasi niemand meer. Waarom lijken we van Facebook wel wakker te liggen?

Willaerts: "In de fragiele wereld van apps en nieuwe media zijn veel platformen geen lang leven beschoren. Het feit dat onderzoek naar Facebook wel het nieuws haalt, bewijst volgens mij hoe belangrijk dat sociale netwerk voor ons is geworden. Ons Facebook-account is immers niet langer een leukigheidje uit een aparte online wereld.

Facebook heeft een opmerkelijke verandering in onze identiteitsvorming teweeg gebracht. Onze offline en online identiteit beginnen in elkaar over te vloeien. "Wie vroeger op MySpace zat gebruikte daarvoor een nickname en veranderde in iemand anders", vertelt Willaerts. "Ook op online fora of bij nieuwssites waarop lezers kunnen reageren merk je dat ze dingen schrijven die ze in het dagelijkse leven niet zouden uitspreken. Nu we op Facebook allemaal onze voor- en achternaam gebruiken is die grens tussen onze offline en onze online identeit aan het vervagen, het zijn niet langer aparte werelden."

Clo WillaertsBeeld kos

Digitale broodkruimels
De vraag of Facebook als bedrijf op termijn verdwijnt, is misschien zelfs van ondergeschikt belang. Belangrijker is in hoeverre het platvorm, dat sinds 2008 in het Nederlands beschikbaar is, het gedrag van haar gebruikers beïnvloed heeft. Kunnen en willen we überhaupt nog zonder digitale identiteit verder leven?

"Facebook heeft de afgelopen jaren duidelijke invloed gehad op ons handelen. Ten eerste is er de zogenaamde reputation business. Mensen gaan vandaag al bewuster om met wat ze op hun profiel willen tonen dan in de beginjaren van Facebook. Daarnaast is er onze neiging om digitale broodkruimels achter te laten, die met de komst van smartphones alleen maar is toegenomen."

Bewust en onbewust laten we een spoor na van wat we in ons leven doen. Vroeger schreven we elkaar brieven en namen we foto's die we vervolgens ontwikkelden. Het verschil ligt in de vergankelijkheid ervan. Een foto op Instagram vergeelt niet, tenzij je ze zo bewerkt natuurlijk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234