Woensdag 20/10/2021

Klimaatverandering

El Niño stopt recordgroei van zuidpoolijs

null Beeld REUTERS
Beeld REUTERS

Er is een einde gekomen aan de recordgroei van het zuidpoolijs. Wellicht is dat een gevolg van de sterke El Niño, zeggen wetenschappers. Maar de vooruitzichten blijven somber.

De winter zit er op in Antarctica. Het zee-ijs in de Zuidelijke Oceaan heeft op 6 oktober zijn maximale oppervlakte bereikt.

Die bedroeg 18,83 miljoen vierkante kilometer. Dat is noch in positieve noch in negatieve zin een uitschieter. In de satellietmetingen van de laatste 37 jaar eindigt 2015 ergens in het midden.

Normale situatie

Dat is opvallend want de laatste jaren was het zuidpoolijs sterk aan het aangroeien, net het tegenovergestelde van het almaar krimpende noordpoolijs. Vorig jaar werd rond de Zuidpool zelfs de grootste ijsmassa ooit gemeten, meer dan 20 miljoen vierkante kilometer; 2012 en 2013 waren ook al recordjaren.

"Na drie jaren met recordoppervlaktes keren we terug naar een normale situatie voor het zee-ijs op Antarctica", zegt Walt Meier van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA.

Er zullen nog wel recordjaren komen, verwacht hij, maar niet zoals op de Noordpool. De extremen in de evolutie van het zuidpoolijs zijn minder substantieel dan bij het noordpoolijs; aan de Noordpool krimpt het ijs al verschillende jaren fors.

El Niño

Wetenschappers wijten de normalisering van het zuidpoolijs aan El Niño. El Niño is een natuurlijk fenomeen dat het weer in grote delen van de wereld beïnvloedt. Het zeewater in het oostelijke deel van de Grote Oceaan is dan veel warmer dan normaal. Dat komt gemiddeld om de drie tot zeven jaar voor.

El Niño doet onder meer de temperatuur van de lucht en het oppervlaktewater in de Amundsen-, Bellingshausen- en Weddellzee stijgen. Die zeeën in West-Antarctica hebben een grote impact op de evolutie van het zee-ijs.

Klimaatverandering

De normalisering van het zuidpoolijs dit jaar neemt niet weg dat de vooruitzichten voor Antarctica niet goed zijn. Door de klimaatverandering dreigt ook daar op termijn steeds meer ijs te smelten. De NASA waarschuwde vorig jaar dat niets het afsmelten van de gletsjers in het westen van Antarctica nog kan tegenhouden.

De wetenschappers onderzochten toen voor 40 jaar aan observaties en besloten dat de gletsjers in de Amundsenzee een point of no return gepasseerd zijn. De zeespiegel kan daardoor wereldwijd tot 1,2 meter stijgen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234