Maandag 08/03/2021

CoronacrisisDopingstrijd

Testen van op afstand? Coronacrisis doet antidopingstrijd nadenken over nieuwe methodes: ‘Eén droog druppeltje bloed, meer is niet nodig’

Professor Peter Van Eenoo, hoofd van het Gentse antidopinglab DoCoLab.
 Beeld Bas Bogaerts
Professor Peter Van Eenoo, hoofd van het Gentse antidopinglab DoCoLab.Beeld Bas Bogaerts

Sturen atleten binnenkort zelf een druppeltje van het eigen bloed naar het antidopinglabo? En blijven de controleurs dan gewoon thuis? ‘Deze crisis heeft de geesten rijp gemaakt voor nieuwe manieren om dopingstalen te verzamelen’, zegt de Gentse professor Peter Van Eenoo. Of hoe de coronapandemie de strijd tegen doping op een ander spoor kan zetten.

Epo zette in het midden van het eerste decennium van deze eeuw de deur open naar bloedafname in de strijd tegen doping. Daar ging een groot ethisch debat mee gepaard. “Bloedafname werd lang gezien als een ontoelaatbare invasie in het lichaam van de atleet. Maar door epo gingen atleten er zelf om vragen. En nu doet niemand er nog lastig over.” Dat zegt professor Peter Van Eenoo, hoofd van het Gentse antidopinglab DoCoLab.

Misschien, denkt Van Eenoo, zorgt corona voor een gelijkaardige nieuwe stap in de strijd tegen doping. Dit keer in de manier waarop dopingstalen worden gecollecteerd.

Een nieuwe techniek voor de collectie van bloedstalen is ontwikkeld. Het heet dry blood spats en het gaat zo. Van Eenoo: “We vragen de atleet om zelf een vingerprik te doen. Dat druppeltje bloed laat hij vallen op een velletje papier. That’s it! Dat papier, dat zijn kleine, gecodeerde kaartjes waarvan elke atleet er een flink aantal zal krijgen toegestuurd. Als de atleet wordt opgebeld door een dopingcontroleur, zal hem gevraagd worden om bij zichzelf een kleine bloedafname te doen. Van op afstand wordt alles gevolgd per video. Op die manier valt er niet mee te sjoemelen.”

Als het druppeltje bloed eenmaal is gedroogd (vandaar de naam ‘dry blood spat’) wordt het kaartje naar het labo gestuurd. Van Eenoo: “Alle geteste atleten kunnen hiervoor een DHL-account krijgen. In het labo wordt het druppeltje bloed dat op het kaartje is opgevangen, onderzocht. Niet alles kan worden gevonden met zo’n beperkt staal, maar toch heel veel.”

Ver reizen hoeft niet meer

Een opeenvolging van lockdowns als gevolg van de coronapandemie heeft de wereldwijde strijd tegen doping aan het denken gezet. “De coronacrisis heeft voor een drastische terugval van het aantal dopingcontroles buiten competitie gezorgd”, zegt Van Eenoo. “Reizen is veel minder evident, door de problemen en de risico’s op besmetting die het meebrengt. En als alles weer normaal is, blijven we nog altijd zitten met de problematische controles in landen en plaatsen die minder toegankelijk zijn. Ik denk aan Afrika, Zuid-Amerika, in Rusland kunnen atleten ook erg ver zitten. Of atleten trekken naar het Marokkaanse hooggebergte waar ze nauwelijks te vinden zijn.” 

Een wifiverbinding voor de video, een druppeltje bloed, en klaar.

Het is toekomstmuziek, weet Van Eenoo. “Maar het is een gunstig effect op lange termijn van de huidige coronasituatie.”

600.000 euro verlies

Op de korte termijn heeft de strijd tegen doping wel degelijk geleden onder de coronacrisis. Dat hebben ze in het Gentse DoCoLab ook geweten. Van Eenoo: “We sluiten 2020 af met een verlies van 600.000 euro. Dat verlies kunnen we één jaar dragen, maar geen twee.”

In een normaal jaar worden 14.000 dopingstalen geanalyseerd in Gent. In 2020 waren dat net iets meer dan 9.000 stalen. Van eind april tot de eerste week van juni kreeg het DoCoLab welgeteld vijf stalen binnen.

Het Gentse DoCoLab analyseert stalen van de vier nationale dopingagentschappen (NADO) in België: Vlaams, Waals, Brussels en Duitstalig Gewest. Net als alle stalen uit Portugal, de helft van de stalen uit Nederland en een derde van NADO Rusland. Verder zijn de UCI (wereldwielerbond), het Paralympisch Comité, de atletiekfederatie IAAF en de UEFA (één derde van de stalen) klant in het Gentse labo.

Van Eenoo: “Twee derde van de bij ons aangeleverde stalen worden genomen in competitie. Competitie heeft in 2020 zwaar geleden. Op dit moment is er alleen voetbal, cyclocross en een beetje basketbal. En straks begint het wielerseizoen. De strijd tegen doping is onvermijdelijk verzwakt. Wel hebben België en onze buurlanden gedaan wat ze moesten doen. Elke atleet die in de testing pool zit, moet drie keer per jaar worden gecontroleerd. Maar niets meer. Atleten hebben de vrijheid gekregen om meer te doperen. Er was natuurlijk geen competitie. Als straks de competitie hervat en het effect van die doping is weg, heeft dat geen enkele zin gehad.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234