Zaterdag 27/11/2021

ReportageBasketbal in Antwerpen

Op de pleintjes in Antwerpen leer je het ruwe 3x3 basketbal

Ibrahim en Elias spelen tegen elkaar op de Veemarkt in Antwerpen. Beeld Joris Casaer
Ibrahim en Elias spelen tegen elkaar op de Veemarkt in Antwerpen.Beeld Joris Casaer

Een straatpleintje in Antwerpen of de Olympische Spelen, zo ver liggen die twee werelden niet uiteen. In het 3x3 basketbal zouden een recruiter, een notaris, een boekhouder en een havenmedewerker ons land zomaar een medaille kunnen bezorgen.

We zijn een paar uur te vroeg, zegt Ibrahim (25). “Pas na zessen stromen de pleintjes hier vol.” Op de Antwerpse Veemarkt rijgt hij tegen zijn vriend Elias de worpen en dribbels aan elkaar in een flitsend tempo, en omgekeerd. Op en af tot er iemand bij neervalt, zo lijkt het wel. “Eén tegen één vind ik het allerleukst. Alles hangt van jezelf af, en het is heel erg intens.” Een stortbad houdt de jongens niet tegen, integendeel. Terwijl iedereen gaat schuilen, doet Ibrahim er nog een zeiknat rondje touwspringen bij.

’s Avonds vinden hier op een half court vaak partijtjes 3x3 plaats – spreek uit: three ex three. “Zelfs spelers van de Antwerp Giants komen daarop af.” Ibrahim zijn ogen glunderen wanneer hij het zegt. “Of ik dan aan de kant zit te kijken? Euhm, neen, ik speel gewoon mee.”

Minder strikte contactregels

Het is de pleintjesmentaliteit ten voeten uit. Iedereen die een beetje street credibility heeft kan zich met zijn, haar of hun baskets binnen de krijtlijnen begeven, zelfs de zeventigjarige Jef die op Sint-Jansvliet geregeld balletjes komt gooien. Het verlengstuk daarvan op de Olympische Spelen – in Tokio is er voor het eerst een 3x3-toernooi – ademt het ruwere, flitsende straatgevoel helemaal uit. De schotklok is gehalveerd, een wedstrijd duurt tien minuten of tot 21 punten en er zijn veel minder strikte contactregels.

Spelen voor België de halve finales en maken kans op een olympische medaille: een recruiter, een notaris, een boekhouder en een havenmedewerker. Ook dat zegt veel.

De Belgische scherpschutter Thibaut Vervoort dribbelt voorbij de Nederlander Arvin Slagter op de Spelen in Tokio. Beeld AFP
De Belgische scherpschutter Thibaut Vervoort dribbelt voorbij de Nederlander Arvin Slagter op de Spelen in Tokio.Beeld AFP

Thibaut Vervoort, Nick Celis, Rafaël Bogaerts en Thierry Marien – ook wel Team Antwerp – zijn gepokt en gemazeld op de straatstenen van ’t Stad, en schrijven nu een sprookje. Als allerlaatste kwalificeerden ze zich voor deze Spelen, en dat grotendeels op eigen houtje. “De federatie stak in eerste instantie geen geld in ons. Nadien kregen we 10.000 euro voor een campagne van vijf maanden. Dat volstond voor het reizen”, zei bezieler Celis in Het Laatste Nieuws. Landen als Servië en Nederland konden daarentegen op een vrij professioneel kader rekenen in de voorbereiding.

Hoge kijkcijfers

Het moet toch een beetje steken bij de Belgische basketbalbond. Hoewel er zeker legitieme vraagtekens zijn over het niveau van zo’n olympisch toernooi – heeft iemand al van de Servische topspeler Dusan Bulut gehoord? – slaat de formule wel aan. “De huidige kijkcijfers liggen in de lijn van de wedstrijden van hockeymannen”, zegt Dennis Xhaët, die commentaar geeft op Sporza bij de wedstrijden. “Het is duidelijk dat heel wat mensen het willen zien. En het hoort helemaal bij het basket in de grootstad.”

Zeker in Antwerpen is er een lange traditie van pleintjesbasket. In de jaren 50 en 60 werden baskethelden als Willy Steveniers groot op de Antwerpse Veemarkt. Nadat de pleintjes in de decennia daarna wat wegdeemsterden, maakte de stad er na de eeuwwisseling zelfs een sociaal project van, op een moment dat onder meer de Amerikaanse And1-videotapes en populaire basketballers als Allen Iverson de al populaire straatcultuur naar nieuwe hoogtes stuwden.

Zo’n tien jaar geleden startte de internationale bond FIBA het erkenningstraject van de 3x3-discipline. Het format past helemaal in de ambitie om nieuwe generaties aan de Spelen te binden, net zoals skateboarden. Hip. Chill. Op grote toernooien lopen sommige nationale teams tussen de wedstrijden op hun badslippers rond, genietend van de beats die door de boxen schallen. En zoals Ibrahim zegt over het ‘normale’ 5x5 basketbal: “Al die time-outs en telkens een pauzemoment na een kwartier kijken, ik vind dat echt niet nice.”

3x3 is praktisch op een pleintje – je hoeft niet het hele plein op te eisen en geen tien spelers op te trommelen – en erg ‘verteerbaar’ op beeld. “Tijdens het EK voetbal heb ik heel wat wedstrijden gekeken met een half oog op mijn smartphone”, zegt Xhaët. “Bij 3x3 basketbal heb je daar simpelweg geen tijd voor. Het is een geweldig promotiemiddel voor de sport.”

Ibrahim: “Alles hangt van jezelf af, en het is heel erg intens.” Beeld Joris Casaer
Ibrahim: “Alles hangt van jezelf af, en het is heel erg intens.”Beeld Joris Casaer

Geen VS

Dat blijft het voorlopig wel een beetje, een marketingzet in de marge. In Tokio staan NBA-sterren als Kevin Durant en Luka Doncic op een heel court in de Saitama Super Arena, niet halvelings in het Aomi Urban Sports Park. Het equivalent van zaalvoetbal, lijkt het wel. Veel technische hoogstandjes, maar de grote motor ontbreekt.

Dat de VS geen 3x3-ploeg op deze Spelen hebben is tekenend. En tegelijk ook logisch, stelt Xhaët. Wie zich wil kwalificeren moet doorheen het jaar punten sprokkelen. “Het schema van de NBA laat dat niet toe, en ook bij de Antwerp Giants kun je niet zomaar een weekendje weg voor een toernooi.” Financieel is de keuze dan snel gemaakt. De Nederlander Arvin Slachter, die 132 interlands verzamelde voor Nederland en onlangs de switch maakte naar het 3x3-team, moet er nog een baantje bijnemen om rond te komen.

Dat is meteen ook de charme. In Tokio staan vier basketliefhebbers die zomaar op een zomerse avond in Antwerpen tegen je lijf plakken op een van de vele pleintjes. Ze zullen wellicht niet geneigd zijn om de fakkel snel door te geven. In 2022 is de Antwerpse Groenplaats het decor voor het wereldkampioenschap 3x3.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234