Zondag 02/10/2022

AchtergrondWimbledon

Na haar zege op Wimbledon krijgt Rybakina alleen vragen over haar Russische verleden

Elena Rybakina in actie tijdens de Wimbledonfinale tegen Ons Jabeur. Beeld AFP
Elena Rybakina in actie tijdens de Wimbledonfinale tegen Ons Jabeur.Beeld AFP

Elena Rybakina heeft als eerste tennisster uit Kazachstan een grandslamtitel veroverd. De in Moskou geboren speelster versloeg zaterdag op het gras van Wimbledon de Tunesische Ons Jabeur in drie sets: 3-6, 6-2, 6-2. Vanwege Rybakina’s Russische wortels gaf dat enig ongemak.

Guus Peters

Een ongemakkelijk gevoel gaat door de perszaal als Elena Rybakina de vraag krijgt voorgelegd of ze bang is dat Rusland politiek gewin zal slaan uit haar overwinning op Wimbledon. De kersverse kampioen slaakt een zucht. “Ik weet het niet. Zoals ik in voorgaande interviews ook al heb gezegd, kom ik al een paar jaar uit voor Kazachstan.”

Vanwege de oorlog in Oekraïne waren tennissers uit Rusland en Wit-Rusland dit jaar niet welkom op Wimbledon. Maar met de zege van de 23-jarige Rybakina kreeg het grandslamtoernooi in Londen toch een winnares die geboren en getogen is in Rusland. “Ik heb niet gekozen waar ik ben geboren.”

Op Wimbledon had vrijwel niemand rekening gehouden met een zegetocht van de nummer 23 van de wereld. De Kazachse hardhitter was op een grandslamtoernooi nog nooit verder gekomen dan de kwartfinales. Zaterdag versloeg ze de Tunesische Ons Jabeur, de eerste vrouw van Afrikaanse en Arabische afkomst in een grandslamfinale.

Rybakina groeide op in Moskou en speelde van jongs af aan tennis. Maar toen de Russische bond vier jaar geleden nog niet bereid was om in haar carrière te investeren, besloot ze op haar achttiende het voorbeeld van een aantal van haar landgenoten te volgen: ze vroeg de nationaliteit van Kazachstan aan.

De voormalige Sovjetrepubliek is een van de landen die sport gebruiken om het aanzien te vergroten. Talentvolle sporters wordt financiële steun en faciliteiten aangeboden als zij bereid zijn voor Kazachstan uit te komen. Rybakina was een van de sporters in wie het Aziatische land toekomst zag.

“Het was de perfecte timing. Kazachstan zocht spelers en ik was op zoek naar hulp”, aldus Rybakina. “Tennis is een dure sport. Zij hebben het voor mij mogelijk gemaakt om door te gaan en me te ontwikkelen.”

Boycot

Door de goede prestaties van Rybakina kwamen op Wimbledon sport en politiek onbedoeld samen. Met het weren van Russische en Wit-Russische tennissers had de All England Club de discussie juist zo ver mogelijk buiten de deur proberen te houden. Onder druk van de Britse regering wenste de organisatie niet als propagandamachine voor het regime van president Vladimir Poetin te worden gebruikt en wilde niet dat een lid van het koninklijke huis een prijs moest overhandigen aan winnaars uit die landen.

De verregaande maatregel – het was voor het eerst sinds de nasleep van de Tweede Wereldoorlog dat Wimbledon tennissers uit specifieke landen weigerde – gaf in de aanloop naar het grandslamtoernooi de nodige ophef. Spelersvakbonden ATP (mannen) en WTA (vrouwen) spraken van discriminatie en besloten dat in Londen geen punten voor de wereldranglijst te verdienen waren.

“Ik heb met ze te doen”, zei Rybakina toen ze voor het eerst werd gevraagd naar het weren van de Russische en Wit-Russische tennissers op Wimbledon. “Iedereen wil strijden op de grootste toernooien. Ook zij hebben niet gekozen waar ze werden geboren. Hopelijk is volgend jaar alles weer normaal.”

Na elke partij die ze wist te winnen, nam de belangstelling over haar banden met Rusland toe. Haar ouders wonen nog altijd in Moskou. Zelf hield ze zich op de vlakte toen ze naar haar woonplaats werd gevraagd. “Het grootste gedeelte van de tijd ben ik aan het reizen voor tennis. Tussen de toernooien door train ik in Slowakije en ik had een aantal trainingskampen in Dubai. Dus ik woon eigenlijk nergens.”

Steun uit Kazachstan

En voelde ze zich eigenlijk meer Kazachs of Russisch? “Dat is een lastige vraag. Ik ben geboren in Rusland, maar kom al een paar jaar uit voor Kazachstan en heb namens dat land ook al meegedaan aan de Olympische Spelen in Tokio en de Fed Cup. Ik heb altijd de steun van Kazachstan gevoeld en ben blij dat ik ze nu iets kan teruggeven. Dat is goed voor de sport in Kazachstan.”

Met haar harde, vlakke slagen en vernietigende service wist de 1,84 meter lange tennisster een antwoord te vinden op het gevarieerde spel van Jabeur, de nummer twee van de wereld. Na haar zege stond ze uitgebreid stil bij de aanwezigheid van de president van de Kazachstaanse tennisbond, Boelat Oetemuratov.

“Ik waardeer het enorm dat hij vanaf de halve finale hier op de tribune zat”, zei Rybakina die als eerste Kazachse tennisser een grandslamtitel wist te winnen. “Hij heeft mij altijd gesteund en mij op het hart gedrukt dat Kazachstan in mij gelooft. Ik ben hem heel dankbaar voor alles.”

Op het Centre Court zei Rybakina dat het een eer was om voor de royal box – waar leden van de Britse koninklijke familie zitten – te tennissen. Niet veel later kreeg ze de Venus Rosewater Dish overhandigd uit handen van Kate Middleton, de toekomstige Britse koningin.

“Ze feliciteerde me en zei dat ik heel goed gespeeld had. De rest heb ik niet zo goed verstaan omdat ik na mijn overwinning in shock verkeerde. Maar het was geweldig om de prijs uit haar handen in ontvangst te mogen nemen.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234