Donderdag 18/07/2019

Portret Alex Morgan

Knalt Alex Morgan een voetbal door het glazen plafond?

Alex Morgan. Beeld Gijs Kast

Lachte ze de Britten uit met hun povere ­verdediging, of was het een referentie aan de Boston Tea Party? Hoe dan ook, het was lang geleden dat een kopje thee voor zoveel ophef zorgde. Aanstookster: Alex Morgan, de populairste Amerikaanse voetbalster voor wie op dit WK veel méér op het spel staat dan de wereldbeker.

Dinsdag 2 juli was een topdag voor Alex Morgan: ze vierde haar 30ste verjaardag, ze was de eerste vrouw die op haar verjaardag een doelpunt maakte op een WK én het was ook meteen een goal die de Verenigde Staten naar de finale loodste. Kan slechter, toch?

Maar wat iedereen vooral onthield van die overwinning op Groot-Brittannië, is de manier waarop Morgan dat doelpunt vierde: ze deed alsof ze een kopje thee dronk, met de pink naar boven. Blijkt dat zoiets bij de Britten ferm in het verkeerde keelgat schiet. “Een oorlogsverklaring”, fulmineerde tv-presentator Pierce Morgan (zeer zeker geen ‘familie van’). “Smakeloos en respectloos”, mokte de Britse analiste en voetbalster Lianne Sanderson, want “in Engeland houden we van onze thee”.

Powermoves

Sommige toeschouwers vermoedden dat Morgan wilde uitdrukken hoe makkelijk de Britten haar lieten scoren, anderen vonden haar timing hoogst verdacht: op 4 juli vieren de Amerikanen hun onafhankelijkheid van de Britten, en een belangrijke katalysator daarvoor was de Boston Tea Party, waarbij de Amerikanen de Britten boycotten door ladingen thee in het water te gooien.

Aan de andere kant van de plas feliciteerde Hillary Clinton de Amerikaanse aanvoerster via Twitter. ‘Proficiat aan #USWNT voor het verdienen van die thee. Op naar de finale!’ De ultieme powermove, jubelde het magazine Time en actrice Natalie Portman liet weten dat Morgan haar erg trots maakte. Zelf verklaarde ze achteraf dat ze met het gebaar de monden wilde snoeren van de Amerikaanse critici, die de speelsters van coach Jill Ellis ‘arrogant’ hadden genoemd.

Een storm in een kopje thee, zoals The Guardian schreef? Zeker wel, maar al die aandacht kan niet echt verbazen. Want al had u wellicht nooit gehoord van Alex Morgan, in de VS, waar ze als aanvalster voor de Orlando Pride speelt, is ze een superster. Zo eentje die je in grote reclamecampagnes ziet opduiken, die publiekelijk haar neus ophaalt voor president Trump én die het Amerikaanse gezicht geworden is van de strijd voor gelijke lonen voor vrouwen.

FIFA 16

Morgan was zo’n kind dat in alle sporten uitblonk. Thuis, in de rand van Los Angeles, verliepen de bordspelen met haar twee zussen op z’n zachtst gezegd competitief. Volgens haar vader, een aannemer, leerde ze daar om vooral niet te verliezen, anders mocht ze het een hele dag horen. Alex was al 14 toen ze zich serieus op het voetbal toelegde, wat ze achteraf gezien best gezond vindt. Talentjes worden volgens haar te snel uitgeperst.

Met een sportbeurs kon ze beginnen aan de prestigieuze universiteit van Berkeley, waar ze een diploma politieke economie haalde en haar echtgenoot leerde kennen, voetballer Servando Carrasco, die nu bij LA Galaxy speelt. Daarna ging ze als aanvalster het professionele circuit in en liet ze zich regelmatig opmerken met een beslissende goal.

Als jonkie werd ze lang Baby Horse genoemd, omwille van haar snelheid en loopstijl, maar als uithangbord voor haar sport is ze al lang van die bijnaam af. In 2015 sukkelde ze even met blessures en een tijd modderde ze maar wat aan, maar ze krikte haar moraal weer op door in 2017 een seizoen te gaan spelen bij de vrouwenploeg van Lyon, waar ze grote sier maakte en onder meer landskampioene werd. Ze begon met yoga en meditatie en schakelde over op een veganistisch dieet, omdat ze vleesconsumptie onethisch vindt.

Morgan wordt goed betaald door merken als Coca-Cola en Nike. Op Twitter en Instagram heeft ze miljoenen volgers, weinig vrouwelijke atleten die het beter doen. Als eerste vrouw (nu ja, alternerend met twee collega’s) stond Morgan samen met Lionel Messi op de hoes van FIFA 16, het eerste jaar dat er in de computergame ook een vrouwenploeg meedoet. Ondertussen bracht ze ook een boekenreeks uit, The Kicks, over voetballende meisjes, die goed verkoopt.

Beeld Photo News

Klacht

De druk op haar schouders was dan ook groot bij aanvang van dit WK. De Amerikanen stapten het veld op als titelverdediger, maar nog vers in het achterhoofd zaten de Olympische Spelen van 2016, toen ze al in de kwartfinale roemloos onderuitgingen tegen Zweden. Een complete afgang. Bovendien was dit jaar de concurrentie bikkelhard: ook landen als Frankrijk, Duitsland en Groot-Brittannië werden getipt als potentiële WK-overwinnaars.

Maar voor de beste vrouwenploeg ter wereld (althans, dat weten we zondag) staat er dit WK veel méér op het spel dan de beker. Op 8 maart, internationale vrouwendag, hebben de Amerikaanse voetbalsters immers een klacht ingediend tegen de United States Soccer Federation, hun werkgever zeg maar. En Morgans naam stond helemaal bovenaan de lijst met klagers.

Vier jaar geleden zagen 25 miljoen Amerikanen hoe ‘hun’ vrouwen in de finale Japan versloegen. In de VS was dat een kijkcijferrecord voor het voetbal. Maar ondanks die populariteit verdienen de vrouwen nog steeds fors minder dan hun mannelijke collega’s, en aandringen op gelijke betaling door Morgan en haar voorgangers heeft al die jaren weinig uitgehaald. De federatie dóét alleen maar alsof gelijkheid belangrijk is, klinkt het bij de speelsters.

“Er is geen ideaal moment om je werkgever voor de rechter te slepen”, vertelde Morgan aan Time, dat haar prompt op de cover zette en bedacht met een nieuwe bijnaam: The Equalizer, de gelijkmaker. “Dus ja, dat was best eng. Maar nu we zien hoeveel steun we krijgen, voelen we ons gesterkt in onze strijd voor gelijke lonen. Het is alsof we deel uitmaken van iets dat groter is dan onszelf.”

Beeld REUTERS

Time’s Up

Want inderdaad, atleten die hun eigen bond zo te kijk zetten, dat veroorzaakt enige deining. Popsterretje Taylor Swift vroeg de voetbalsters hoe ze kon helpen, bekende actrices als Eva Longoria en Jennifer Garner daagden op voor een oefenwedstrijd met T-shirts waarop stond ‘Time’s Up Pay Up’, een verwijzing naar de Time’s Up-beweging in Hollywood, die ook streeft naar veiligheid en gelijkheid op de werkvloer.

Vrouwelijke atleten moeten harder werken dan hun mannelijke collega’s, vindt Morgan. “Én we moeten presteren, én een rolmodel zijn, én de weg plaveien voor toekomstige generaties. Zie je mannelijke atleten dat doen? Als topsporters vervullen we meer dan één rol, en toch worden we minder betaald.”

In de sportwereld regende het reacties van vrouwelijke atleten met gelijkaardige klachten. “Een overwinning van dit team zal een overwinning zijn voor alle vrouwen”, oordeelt Abby Wambach, een gepensioneerde speelster die Morgan als ploegkapitein voorging. “Als vrouwen zien hoe deze speelsters voor zichzelf opkomen, dan zal hen dat de kracht geven om dat ook voor zichzelf te doen. En dat is hoe de wereld verandert.”

Niet naar Trump

Morgan heeft sowieso lak aan de onuitgesproken regels voor topsporters. Ze veegt publiekelijk haar eigen club de mantel uit als iets haar niet zint en is niet bang van politieke uitspraken. Zo heeft ze al laten verstaan dat ze niet van plan is om bij Trump op visite te gaan mocht die na het WK de ploeg uitnodigen in het Witte Huis. Vooral zijn migratiepolitiek ligt gevoelig bij Morgan, wier schoonfamilie Mexicaans is.

Of ze een uitnodiging voor een huldiging kan afwijzen, dat zullen Alex Morgan en haar ploegmaats zondag na de finale tegen Nederland weten. De afwikkeling van de rechtszaak, die zal nog wel een paar maanden op zich laten wachten. Voor de geboren aanvalster wordt ook die strijd beslecht op het voetbalveld: geen betere manier om de eis voor gelijk loon af te dwingen dan een wereldbeker. “Als wij ons werk doen, kan dit groter en belangrijker worden dan ooit tevoren. Nooit hebben vrouwen elkaar zo gesteund. Het is nu het moment daarvan te profiteren.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden