Dinsdag 26/10/2021

PostuumGerd Müller

Het kanon van ‘der Bomber’ zwijgt voorgoed

De meest legendarische goal van Gerd Müller, in de WK-finale tegen Nederland. Beeld AFP
De meest legendarische goal van Gerd Müller, in de WK-finale tegen Nederland.Beeld AFP

In een home in München is Gerd Müller, de grootste spits die Duitsland ooit heeft gehad, ingeslapen. Müller had al vijftien dagen niet meer gegeten of gedronken, weet Bild. Zijn vrouw Uschi kwam hem, zoals ze al jarenlang deed, nog elke dag bezoeken. Sinds vannacht zwijgt het kanon van de ‘Bomber der Nation’ voorgoed.

Als zoon van een chauffeur – zijn vader stierf toen hij dertien was – trok de jonge Gerd Müller op zijn achttien naar het grote Bayern München. Hij kwam tot dan uit voor TSV 1861 Nördlingen in de amateurreeksen. Je hoefde geen topscout te zijn om te zien dat Müller ‘iets had’. Zo maakte hij op één seizoen eens 197 doelpunten.

Bij Bayern, dat toen nog in de tweede klasse speelde, begon Müller als semiprof. Zijn eerste maandloon bedroeg er omgerekend zo’n 80 euro, hij werkte bij in een meubelzaak. Twee jaar later, toen Bayern promoveerde naar de Bundesliga, veranderde alles. De sympathieke en immer bescheiden Müller reeg de doelpunten aan elkaar en brak in zijn carrière alle records die er te breken waren.

Torinstinkt, Gerd Müller hád het. Hij was geen hardloper, kon niet ongelooflijk dribbelen, had geen kanonschot of patent op wondermooie goals, maar wat hij bovenal beheerste, was koelbloedig dodelijk precies toeslaan in het juiste gaatje in doel. “Kleine goals tellen ook”, zo luidde zijn devies. Met links, rechts, voet, knie of hoofd, frommelend, liggend of vallend, het maakte allemaal niet uit.

Hoe belangrijk Gerd Müller voor Bayern München was, werd treffend verwoord door die andere clublegende, Franz Beckenbauer. “Waar Bayern vandaag voor staat, zou er zonder Müller niet gekomen zijn. Dan zouden we ons nu nog in houten hutten moeten omkleden. Müller is de oorsprong. Hij is de belangrijkste speler in de historie van Bayern. Ik ben zeker dat de mensen over honderd jaar nog over Müller praten. Ik had het grote geluk samen vele jaren met hem te spelen en de kamer te delen. Hij was als een broer voor mij.”

Müllers acties inspireerden Duitsland zelfs tot een nieuw werkwoord: müllern, zoals in “Müller müllert de bal in doel”. Müller kreeg nog een ander etiket op hem geplakt. Normaal is het gebruik van oorlogsmetaforen not done of liggen ze begrijpelijk erg gevoelig in Duitsland, maar Bild trok zich dat niet aan en bombardeerde Gerd Müller tot ‘Bomber der Nation’. Müller vond die betiteling niet echt gepast, maar het zou hem tot een begrip maken.

Zijn ultiem handelsmerk? De bal aannemen, zich desnoods druk omringd ruimte verschaffend met zijn achterwerk, om dan in de draai te schieten naar doel. Symbolisch maakte hij op die manier van al zijn goals de meest legendarische ooit, in de WK-finale in 1974 tegen Nederland: zijn controle was verre van perfect, maar de bal lag in de draai een seconde later in doel. In de 43ste minuut had hij zo Duitsland de tweede keer de WK-titel bezorgd.

“Ik heb mooiere goals gemaakt, maar dit was de belangrijkste”, aldus Müller. En dat Müller een wat eigenzinnige natuur had, bleek al meteen na de WK-finale. Nog in de nacht erna maakte hij zijn afscheid bij de nationale ploeg bekend. Müller was amper 28 jaar oud. Naar verluidt stopte hij uit protest tegen de Duitse voetbalbond, omdat enkel echtgenotes van bestuurslui naar het officiële banket mochten, en spelersvrouwen niet. Vele jaren later bekende Müller trouwens dat hij veel spijt had van die beslissing.

Ondanks zijn status hield hij hoegenaamd niet van de spotlights. Hij meed de media en gaf geen ophefmakende commentaren. “Het praten laat ik liever anderen over.” En geen gebrek aan vlot gebekte ploegmaats bij zowel Bayern als de Mannschaft, met Paul Breitner, Franz Beckenbauer, Uli Hoeness en later Karl-Heinz Rummenigge rond hem. Overdreven luxe of geldhonger was al evenmin zijn drijfveer. Een typische uitspraak van Müller in die context: “Wat moet ik met drie slaapkamers als ik maar in één bed kan slapen?”

Der Alkohol

Na zijn actieve voetbalcarrière – hij trok samen met vrouw Uschi en dochter Nicole nog enkele jaren naar Amerika – valt Müller in een gigantisch zwart gat. ‘Der Bomber’ is niet opgewassen tegen ‘Der Alkohol’. Hij verzinkt in een diepe alcoholverslaving. Het is door de hulp van zijn vrouw en enkele oude vrienden van bij Bayern dat hij er weer bovenop komt. “Ik zweefde in de hemel, en dan viel ik en viel ik. En plots ben je in de hel”, blikte hij op die moeilijke periode terug. “Zonder de hulp van vrienden zou ik het niet gehaald hebben.”

Het waren Franz Beckenbauer en Uli Hoeness die hem naar een ontwenningskliniek stuurden en hem een job aanboden bij Bayern. Hij zal er de jeugd trainen. Müller droeg zo zijn steentje bij aan de ontwikkeling van spelers als Philipp Lahm, Bastian Schweinsteiger, Toni Kroos en Thomas Müller (geen familie), allen wereldkampioen in 2014.

In oktober 2015 maakte Bayern bekend dat Müller aan de ziekte van Alzheimer leed. Zijn vrouw Uschi, met wie hij sinds 1967 getrouwd was, bleef voor hem zorgen. Ook wanneer hij naar een tehuis voor constante verpleging moest reed ze, vaak samen met dochter Nicole, dagelijks naar haar man om hem twee uur lang gezelschap te houden en samen wat televisie te kijken. Ook oude vrienden als Jupp Heynckens kwamen geregeld langs.

Gerd Müller, met Duits kapitein Franz Beckenbauer, in de finale van het EK '72. Beeld BELGAIMAGE
Gerd Müller, met Duits kapitein Franz Beckenbauer, in de finale van het EK '72.Beeld BELGAIMAGE

In november 2020 kondigde Uschi aan dat haar man door de ziekte zijn einde tegemoet slaapt: “De ogen zijn gesloten, hij maakt zijn mond nog zelden open en krijgt gepureerde voeding. Hij is rustig en vredig, en moet niet lijden. Ik hoop dat hij niet kan nadenken over zijn lot, over de ziekte die de mensen van hun laatste waardigheid berooft. Gerd is blij als ik kom, maar ook niet verdrietig wanneer ik weer ga.”

Alzheimer nam steeds meer de bovenhand. Zijn laatste publieke optreden dateert al van 2013, waar hij van Bild een Lifetime Achievement Award ontving. Zelf sprak hij niet, Beckenbauer voerde het woord.

Toen Robert Lewandowski in mei het record van Müller brak en vrouwlief Uschi hem dat zei, een paar keer zelfs, reageerde hij niet eens. Hij luisterde even en deed dan verder wat hij bijna altijd deed: slapen. Om vannacht niet meer wakker te worden. Het kanon van ‘der Bomber’ zwijgt voorgoed. Gerd Müller werd 75.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234