Woensdag 22/03/2023

Achter de schermenDossier Verkeersdoden

Nieuwe onderzoeksreeks toont schokkende cijfers: ‘Misschien zijn alle verkeersongevallen in Vlaanderen wel niet zo toevallig’

null Beeld Wouter Van Vooren
Beeld Wouter Van Vooren

Elk jaar komen 300 mensen in Vlaanderen niet meer thuis omdat ze stierven in het verkeer. Waarom blijven we elkaar massaal doodrijden? En waarom vinden we dat ogenschijnlijk normaal? Die vragen stelde De Morgen-journaliste Ann De Boeck zich ook. Zij ging niet enkel op zoek naar data en cijfermateriaal, maar sprak voor een nieuwe reeks ook met nabestaanden én daders.

Deborah Seymus

De inspiratie om de onderzoeksreeks ‘Dossier Verkeersdoden’ te maken, overviel Ann De Boeck onverwacht. Anderhalf jaar geleden interviewde ze voor De Morgen Thalia Verkade over haar boek Het recht van de snelste. Dat zette haar aan het denken. “In dat boek leggen Verkade en haar coauteur Marco te Brömmelstroet haarfijn uit hoe ons verkeer het resultaat is van heel bewuste keuzes die gemaakt zijn, en dat het dus niet zomaar een deus ex machina is waarop we geen vat hebben.”

Ook viel het De Boeck op dat ze geen dag de krant kon openslaan zonder een bericht tegen te komen over een fietser die was aangereden of een chauffeur die vluchtmisdrijf had gepleegd of in slaap was gevallen.

Ze verwijst hiermee naar de vele anekdotische berichten - vaak niet groter dan een paar vierkante centimeter - die her en der verspreid, elke dag opnieuw, in verschillende kranten staan en door de dagelijkse gang van zaken vaak aan onze aandacht ontsnappen. “We springen van het ene incident naar het andere, zonder dat we stilstaan bij de omvang en systematiek van dat verkeersgeweld”, zegt De Boeck.

300 verkeersdoden

Toen ze in juni hoorde dat de hoofdredactie van De Morgen op zoek was naar nieuwe onderzoeksreeksen, twijfelde ze geen seconde en kreeg ze een overtuigde carte blanche toegeworpen. Vier maanden later komt haar reeks ter wereld.

Ann De Boeck. Beeld Eva Beeusaert
Ann De Boeck.Beeld Eva Beeusaert

“Vooral de gesprekken met de nabestaanden van verkeersdoden kropen echt onder mijn huid. Het is de eerste keer dat ik een onderzoeksreeks maakte die me emotioneel zo raakte.” De foto’s van overledenen die in de woonkamers of keukens waar ze kwam telkens uitgestald stonden, lieten een diepe indruk na.

Een van de resultaten van haar onderzoek ontzet De Boeck nog altijd. “Sinds 2017 sterven elk jaar 300 mensen door een verkeersongeval in Vlaanderen, dat blijft een constante.” Driehonderd doden door vaak dezelfde oorzaken, die voorkomen hadden kunnen worden.

Valse beloftes

Van 300 verkeersdoden per jaar naar 0 in 2050. Dat is het plan met het All For Zero-traject van federaal minister van Mobiliteit Georges Gilkinet (Ecolo) en zijn Vlaamse, Brusselse en Waalse collega’s Lydia Peeters (Open Vld), Elke Van den Brandt (Groen) en Valérie De Bue (MR). Dat klinkt behoorlijk onhaalbaar als we De Boecks onderzoek doorspitten. “De waarheid staat haaks op die beloftes”, zegt ze daarover. “Veel beloftes die gemaakt worden zitten nog in de planningsfase, er wordt nergens concreet naartoe gewerkt. Op het terrein gaat het veel te traag.”

Helaas is de nonchalante houding in de politiek niet de enige boosdoener, want welke chauffeur rijdt tegenwoordig nog geheel foutloos? De Boeck verwijst ook naar de collectieve staat van ontkenning waarin we zitten. Deels omdat we onszelf doen geloven dat zo’n ongeval ons niet zal overkomen, maar vooral ook omdat we - na jarenlange gewenning - geloven dat dit probleem niet opgelost kan worden. Maar is dat wel zo?

De Boecks onderzoeksreeks, die u de komende dagen in de papieren krant en online kunt lezen, bewijst het tegendeel.

Dossier Verkeersdoden

Elk jaar komen 300 mensen in Vlaanderen niet meer thuis, gewoon omdat ze omkomen in het verkeer. Waarom blijven we elkaar massaal doodrijden? En waarom vinden we dat normaal? De Morgen ging op onderzoek.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234