Woensdag 30/11/2022

NieuwsPolitiek

Jambon na vastgelopen onderhandelingen begroting: ‘We werken keihard voort. Dat zijn we de Vlaming verplicht’

Vlaams minister-president Jan Jambon. Beeld Photo News
Vlaams minister-president Jan Jambon.Beeld Photo News

De Vlaamse regering heeft na lang onderhandelen nog geen akkoord gevonden over de begroting. Er komt vandaag dus geen septemberverklaring van Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA). De vertrouwensbreuk met cd&v is totaal, klinkt het in de coalitie. Morgen worden de onderhandelingen hervat.

Jeroen Van Horenbeek en Stavros Kelepouris

De Vlaamse regering heeft geen akkoord bereikt over de begroting. Er is deze namiddag dus geen septemberverklaring gekomen en morgen wordt er opnieuw onderhandeld. Er ligt een voorstel op tafel om donderdag alsnog tot een septemberverklaring te komen. Jambon heeft vandaag wel een kortere verklaring afgelegd in het Vlaams Parlement.

“De regering heeft hard gewerkt, maar spijtig genoeg nog zonder resultaat”, zei Jambon. “Ik besef maar al te goed dat we midden in een zware crisis zitten. Ik kan u verzekeren dat we de komende uren en dagen keihard zullen werken om een oplossing te vinden over de laatste knelpunten. Dat zijn we de Vlaming verplicht.”

Een akkoord lijkt niet veraf. Maar één dossier blokkeert alles: de kinderbijslag. Cd&v-voorzitter Sammy Mahdi wil die absoluut koppelen aan de spilindex, zodat het kindergeld meestijgt met bijvoorbeeld de uitkeringen en ambtenarenweddes.

No pasarán, klinkt het bij Open Vld en N-VA. Die ingreep kost gewoon te veel geld. Een ultiem voorstel van Jambon, om de kinderbijslag met twee procent te indexeren en de sociale toelagen stevig te verhogen, werd door de christendemocraten te licht bevonden.

Op een vergadering maandagmiddag haalde Jambon geëmotioneerd uit naar cd&v. De regeringsleider verwijt de partij dat ze hem laten vallen heeft, terwijl hij altijd achter voormalig minister Wouter Beke is blijven staan.

‘Diepe vertrouwensbreuk’

Ook bij Open Vld is de analyse vernietigend. De toekomst van deze regering ligt in de handen van cd&v, was de analyse op het partijbureau vanmorgen. “Er is een diepe vertrouwensbreuk, en een grote regeringscrisis.”

Kop van Jut is Sammy Mahdi, de jonge voorzitter van cd&v. N-VA en Open Vld houden hem persoonlijk verantwoordelijk voor de blokkering. “Alles is beginnen veranderen toen Crevits moest afhaken”, zegt een insider. “Met haar zou dit nooit gebeurd zijn.”

Het hele weekend lang werd de lijn tussen de partijhoofdkwartieren warm gehouden. Maar nadat viceminister-president Hilde Crevits ziek de onderhandelingstafel moest verlaten, nam Mahdi achter de schermen de touwtjes in handen. Sindsdien viel de communicatie tussen de voorzitters stil, zo valt te horen.

Wat cd&v vraagt is gewoon onhaalbaar, zeggen de twee andere partijen. Dan stuikt de rest van het akkoord als een kaartenhuisje in elkaar. Er gaat dan fors meer geld naar de departementen van cd&v, waardoor het begrotingsevenwicht in 2027 niet meer gehaald kan worden – een punt waar N-VA stevig voor gestreden heeft.

Bronnen binnen N-VA en Open Vld vragen zich nu af wat de volgende zet van cd&v wordt. Er wordt openlijk gespeculeerd over een vertrek van cd&v uit de Vlaamse regering. “Misschien ziet Mahdi moeilijk Vlaamse dossiers zoals Ventilus en stikstof op tafel liggen en wil hij er liever uit”, zegt een liberaal.

Cd&v-voorzitter Mahdi heeft voorlopig nog niet gereageerd op de crisis binnen de Vlaamse regering. Volgens de Vlaamse cd&v-kabinetten gaan de onderhandelingen over de begroting gewoon door. De geruchten over een exit uit de Vlaamse regering worden formeel ontkend.

De discussie wordt na het uitvallen van vicepremier Crevits namens cd&v nu gevoerd door ministers Jo Brouns (foto) en Benjamin Dalle. Beeld BELGA
De discussie wordt na het uitvallen van vicepremier Crevits namens cd&v nu gevoerd door ministers Jo Brouns (foto) en Benjamin Dalle.Beeld BELGA

Oppositie reageert scherp

De Vlaamse oppositie reageerde erg kritisch in het Vlaams Parlement. Groen-fractieleider Björn Rzoska had het over een “ongelooflijke blamage” voor de Vlaamse regering. “U bent veel te laat beginnen onderhandelen”, zei hij. “Het is onvoorstelbaar dat deze regering de vele signalen vanuit de samenleving naast zich neergelegd heeft. U bent een keizer zonder kleren, u bent een Vlaamse minister-president zonder regering.”

“U zou door uw stoel moeten zakken van schaamte”, zo stak ook Vlaams Belang-fractieleider Chris Janssens van wal. Terwijl de gezinnen en bedrijven aan het wachten zijn op Vlaamse maatregelen, kijkt de regering-Jambon volgens Janssens “de andere kant uit”. “Jullie zijn alleen bezig met het eigen belang. Dit is een ongelooflijk pijnlijke afgang”, zei hij.

Vooruit-fractieleider Hannelore Goeman: “Al weken horen alle Vlamingen dat ze moeten wachten op de grote Jan Jambon-show om iets te doen aan hun torenhoge facturen. Dit is bijzonder pijnlijk en het geeft blijk van nul procent empathie. Dit is bijzonder beschamend. Mensen verwachten dat de politiek met oplossingen komt en daar falen jullie flagrant”.

Ook PVDA-fractieleider Jos D’Haese nam de regering-Jambon op de korrel: “Het stoort mij niet het meest dat er aan de onderhandelingstafel politieke spelletjes gespeeld worden of dat men trofeeën probeert binnen te halen. Het stoort mij ook niet het meest dat men weken met de voeten sleept en dan de deadline niet haalt. Wat mij het meeste stoort, is dat men zich midden in de grootste koopkrachtcrisis van de eeuw afvraagt of men verder gaat besparen of niet. Als de regering haar septemberverklaring kan uitstellen, dan lijkt het me logisch dat ook de gezinnen hun betalingen kunnen uitstellen”.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234