Dinsdag 06/12/2022

NieuwsFederale ombudman

Huis of job kwijt omdat overheid te traag verblijfsdocumenten aflevert: ‘Een alarmerend signaal’

null Beeld Alexander D'Hiet
Beeld Alexander D'Hiet

Je huis of baan verliezen omdat de verlenging van je verblijfspapieren op zich laat wachten. Het is in ons land een structureel probleem, zegt federaal ombudsman David Baele.

Ans Boersma

In 2022 heeft de federale ombudsman bijna tweehonderd klachten ontvangen van buitenlanders van wie de verblijfsvergunning niet meer geldig is. Een van de studenten die zich meldde komt uit Kameroen. Hij is in België voor zijn studie geneeskunde. Voordat de student zijn verblijfskaart kon verlengen, moest hij eerst zijn paspoort vernieuwen. Maar het proces liep vertraging op bij zijn ambassade.

“De Belgische overheid zei: ‘Er ontbreekt een document, de gemeente kan uw verblijfstitel niet verlengen. We sturen het door naar de Dienst Vreemdelingenzaken (DVZ).’ De vertraging had verstrekkende gevolgen: Hij kon zijn studentenjob niet langer uitoefenen en de huur van zijn kot niet betalen”, zegt David Baele, federaal ombudsman. Vertragingen leveren schrijnende situaties op, concludeert hij. “Tweehonderd klachten lijkt weinig, maar voor ons is het een alarmerend signaal. Mensen die zich bij ons melden, hebben alle andere opties al geprobeerd.”

Wachtkamer

Mensen die in de problemen raken zijn buitenlanders die tijdelijk in België verblijven, bijvoorbeeld om te studeren. Hun verblijfstitel geldt meestal voor een jaar. De gemeente verwerkt een aanvraag voor verlening normaal gezien automatisch als het dossier in orde is. Maar als er documenten ontbreken, gaat het dossier door naar de Dienst Vreemdelingenzaken. DVZ slaagt er niet altijd in de aanvraag op tijd te verwerken.

David Baele, federaal ombudsman. Beeld Inge Verhelst
David Baele, federaal ombudsman.Beeld Inge Verhelst

Buitenlanders die wachten op een beslissing over hun aanvraag krijgen een zogenaamde ‘bijlage 15'. Dit is een voorlopig verblijfsattest. Maar dit document is ontoereikend: naar het buitenland reizen met dit document kan niet. Ook online administratieve zaken, zoals de belastingaangifte doen of het aanvragen van toeslagen, lukt niet. De gemeente kan een aanvraag voor een bijlage 15 ook weigeren als de aanvrager zelf verantwoordelijk wordt gehouden voor de vertraging in het proces.

Nieuwe studenten ook vertraagd

De situatie is nu vooral dringend voor buitenlandse studenten die zich niet kunnen inschrijven voor het nieuwe academiejaar. De inschrijfperiode loopt tot 31 oktober. De studenten weten niet of hun aanvraag op tijd binnen zal zijn. “De problematiek is ons zeker en vast bekend. We zien dit op dit moment vooral bij nieuwe studenten die voor het komende academiejaar naar de Vlaamse universiteiten komen. Zij lopen vertraging op bij het verkrijgen van een visum. Hier hebben we de federale overheid op attent gemaakt”, zegt Koen Verlaeckt, secretaris-generaal van de Vlaamse Interuniversitaire Raad.

UGent en KU Leuven bevestigen de problemen rondom een visumaanvraag voor buitenlandstudenten. De vertraging is deels te wijten aan consulaten die post-COVID nog altijd vertraagd zijn in capaciteit, zegt de woordvoerder van UGent. Omdat het collegejaar nog niet gestart is, weten de universiteiten niet precies om welke aantallen het precies gaat. De federale ombudsman daarom verwacht meer klachten van studenten na 31 oktober.

In de aanbeveling schrijft de ombudsman dat buitenlanders die wachten op een verblijfsvergunning een elektronische verblijfstitel moeten krijgen, waarmee ze hun rechten volledig kunnen uitoefenen. Ook hekelt de ombudsman het feit dat burgers nu de verantwoordelijkheid dragen voor vertraging bij de behandeling van dossiers. “Sommige landen zijn traag met het afgeven van officiële documenten. Burgers zijn niet verantwoordelijk voor dit soort administratieve vertragingen.”

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234