Woensdag 30/11/2022

NieuwsBoris Johnson

Boris Johnson in precaire positie: Conservatieve Partij stemt vanavond over zijn lot

Boris Johnson zaterdagavond tijdens het jubileumfeest voor koningin Elizabeth. Beeld REUTERS
Boris Johnson zaterdagavond tijdens het jubileumfeest voor koningin Elizabeth.Beeld REUTERS

De Britse Conservatieve Partij gaat vanavond stemmen over het wel of niet aanblijven van Boris Johnson. Rond 22.00 uur Belgische tijd wordt de uitslag bekend gemaakt.

Patrick van IJzendoorn

Om de premier weg te krijgen moeten er 180 parlementariërs voor de motie van wantrouwen stemmen. Deze vertrouwensstemming volgt op de mededeling van fractieleider Graham Brady dat er genoeg brieven binnen zijn van afgevaardigden die willen dat de premier vertrekt. Johnson zal de stemming waarschijnlijk wel winnen, maar het gaat erom hoe overtuigend deze zege is.

Johnsons positie is precair sinds eind vorig jaar de eerste berichten verschenen over de feestcultuur op Downing Street terwijl de rest van de natie in lockdown zat. Begin dit jaar gingen er al tientallen brieven naar Brady, maar de opstand verstomde toen Rusland Oekraïne binnenviel. Na de recente publicatie van het Sue Gray-rapport over Partygate, waarin Johnson verantwoordelijk werd gehouden voor het overtreden van de coronaregels, laaide de discussie weer op.

De Conservatieven zullen ook het boegeroep hebben gehoord dat vrijdag klonk toen Boris Johnson met zijn vrouw Carrie St Paul’s Cathedral betrad om de dienst voor de jubilerende koningin bij te wonen. Bij die dienst las hij een stuk voor uit de Filippenzen over de waarde van het spreken van de waarheid, een Bijbeltekst die was uitgezocht door het Paleis. Naar verluidt is de koningin niet onder de indruk van haar veertiende premier.

De verwachting is dat de Conservatieven de komende weken nederlagen gaan lijden bij twee tussentijdse verkiezingen, beide nodig vanwege een schandaal. Johnson heeft altijd bekend gestaan als stemmentrekker, maar dat aura is aan het verbleken. Zonder deze kwaliteit is er voor de Conservatieven weinig reden meer om hem in het zadel te houden. Veel partijgenoten missen bovendien een visie bij de regering-Johnson.

Lees ook:

Boegeroep tijdens Jubileumfeest voorspelt weinig goeds: ‘anti-Borisstemming’ groeit ook onder conservatieven

Waarschuwing

Voorgangers van Johnson hebben ook te maken gehad met zulke stemmingen. In 1990 won Margaret Thatcher een stemming, maar de zege was te klein en binnen enkele dagen was ze weg. Enkele jaren later schreef John Major er zelf eentje uit, in een poging om een einde te maken aan de eurosceptische rebellie. Zijn ruime zege bood tijdelijk soelaas. Theresa May won drie jaar terug ook een stemming, om enkele weken later alsnog ten val te komen.

Sympathisanten van Johnson hebben gewaarschuwd dat er verkiezingen aankomen wanneer de premier valt. Met deze dreiging hopen ze de schade beperkt te houden. Deze week komt Johnson met enkele grote beleidsvoorstellen om aan te geven dat hij doodgemoedereerd door wil gaan met zijn premierschap. Zo wil hij Britten die in sociale huurwoningen wonen het recht geven hun huis te kopen. Thatcher deed indertijd iets soortgelijks.

Over mogelijke opvolgers wordt druk gespeculeerd. Minister van Financiën Rishi Sunak werd altijd gezien als favoriet, maar hij heeft schade opgelopen door de belastingperikelen van zijn echtgenote. Zijn collega van Buitenlandse Zaken Liz Truss wil ook dolgraag. Een belangrijke kandidaat is minister van Defensie Ben Wallace, een gedegen en ervaren politicus, die een prominente rol vervult bij de Oekraïne-crisis. Wallace was een van de Conservatieven die Johnson steunde bij diens greep naar de macht.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234