Woensdag 16/10/2019

Politiek

Witte konijnen welkom, als ze vrouw zijn

Yasmine Kherbache trekt de Kamerlijst voor sp.a in Antwerpen. Beeld BELGA

Kathleen Van Brempt blijft kopvrouw voor sp.a in Europa. Voor de Vlaamse socialisten is ze meteen de zevende vrouwelijke lijsttrekker. Andere partijen ondervinden meer moeite/doen minder moeite om vrouwen op één te zetten. Open Vld en Groen zoeken naar vers vrouwelijk bloed, N-VA maakt er juist geen punt van. 

Over het lijsttrekkerschap voor sp.a in Europa was de voorbije weken twijfel gerezen. Voormalig politiek directeur Jan Cornillie had zich in de strijd gesmeten, en Van Brempt moest de wonden likken na een teleurstellende lokale verkiezing in Antwerpen waar ze niet eens verkozen raakte. Toch blijft ze op post, mede dankzij haar ervaring en verdienstelijk palmares in het Europees Parlement. De keuze is van belang, want wellicht mag sp.a maar op één Europees zitje rekenen.

Sp.a is daarmee de enige partij die moeiteloos aan de helft vrouwelijke lijsttrekkers komt. Met Annick Lambrecht (West-Vlaanderen), Els Robeyns (Limburg) en Karin Jiroflée (Vlaams-Brabant) krijgen ook nationaal minder bekende namen een topplek – een gevolg van de vernieuwings- en decumuleisen onder impuls van voorzitter John Crombez.

Bij andere partijen is het beeld wisselvalliger. Op de nieuwjaarsreceptie van N-VA  in Mechelen lieten kopstukken Geert Bourgeois en Theo Francken zich gewillig fotograferen te midden van vrouwelijke partijgenoten, bij voorkeur met vreemde roots. De selfies moeten de zachtere, diverse kant van de partij tonen, na al het rechtse wapengekletter over het Marrakech-pact. 

Wel staan de beelden in contrast met de lijstvorming. Zoals wettelijk verplicht is, moet ook N-VA mannen en vrouwen laten afwisselen op de eerste plaatsen. Maar de lijsttrekker is bij N-VA toch bijna altijd een man. Alleen Zuhal Demir in Limburg is een certitude, Anneleen Van Bossuyt (Oost-Vlaanderen) is een tweede optie.

Zuhal Demir trekt de Kamerlijst in Limburg voor N-VA. Beeld BELGA

“Die koppositie is nochtans erg belangrijk”, zegt Sigrid Van Trappen, onderzoekster aan de UGent. “De quota aan zich veranderen weinig. Vaak kregen vrouwen nog lagere, minder zichtbare plaatsen op de lijst.”

Simpel gesteld: de nummer twee doet veel minder mee. Hij/zij wordt bijvoorbeeld niet uitgenodigd voor de belangrijke debatten, loopt veel minder in de kijker en maakt later ook minder kans op een regeringspost. Bij kleine partijen ben je bovendien niet zeker dat je ook verkozen raakt. Uit onderzoek van Van Trappen blijkt nochtans dat de bevolking steeds gevoeliger is voor een gelijke vertegenwoordiging van beide seksen.

N-VA lijkt niet echt in te zitten met het manco aan vrouwelijke kopstukken. Andere partijen zijn wel volop op zoek naar extra vrouwelijk bloed. Nu de lijsten samengesteld worden, breekt het jachtseizoen voor de witte konijnen aan in de Wetstraat. En ditmaal zijn dus vooral vrouwelijke nieuwkomers gewild. 

Dat is zeker zo bij Open Vld. Voorzitter Gwendolyn Rutten engageert zich om minstens de helft vrouwelijke lijsttrekkers te presenteren. Dat wordt nipt haalbaar, als Rutten er in slaagt om in Antwerpen een nieuwe naam binnen te halen. Die zou eerstdaags voorgesteld worden. 

Interne kritiek bij CD&V 

Opvallend: ook bij Groen wordt duchtig gejaagd. Afgelopen zomer stelde de partijtop een longlist op van onder meer academici, ondernemers en mensen uit het middenveld die ze graag bij de partij zou hebben. Enkelen onder hen zouden een prominente plaats op de lijst krijgen, geven bronnen aan. De komende weken komt er meer duidelijkheid.

Bij CD&V is de zoektocht naar vrouwelijke boegbeelden teleurstellend geëindigd. Oud-minister Inge Vervotte werd nadrukkelijk gesolliciteerd, maar bedankt voor een terugkeer naar de Wetstraat. De zittende regeringsleden Hilde Crevits, Joke Schauvliege en Bianca De Baets in Brussel zijn bijgevolg de enige kopvrouwen.

Dat komt de partij op kritiek te staan van haar vrouwenkoepel Vrouw & Maatschappij.  CD&V is niet ongevoelig voor de kritiek. Om die te sussen werd beloofd dat overal waar een man de lijst trekt, de plaatsen twee en drie voor een vrouw moeten zijn. Kwestie van toch genoeg vrouwen in het parlement te krijgen. 

Beeld DM
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234