Woensdag 21/10/2020

Amerikaanse presidentsverkiezingen

Wie won het eerste verkiezingsdebat tussen Trump en Biden?

Beeld Getty Images

Hoe bepaal je wie de winnaar is van een chaotisch moddergevecht? Want dat was het eerste debat tussen Trump en Biden wel te noemen. Op het eerste gezicht lijkt Biden meer te zijn geslaagd in zijn missie, maar dat maakt Trump nog niet de verliezer.

De belangrijkste vraag voorafgaand aan het presidentieel duel, was of de brave Biden zich wel staande zou weten te houden tegenover de kooivechter die zijn rivaal Trump is. De Democratische kandidaat heeft lange tijd bekend gestaan als iemand die niet goed in het openbaar spreekt, soms mompelt en struikelt over zijn woorden. 

Biden is in elk geval in zijn opzet geslaagd om zichzelf neer te zetten als iemand die wel degelijk een gevecht aankan, ondanks zijn leeftijd. Bovendien liet hij zich - tot opluchting van zijn aanhangers - in het debat zien als een coherent en duidelijk spreker. Hij oogde fit en gezond.

Van de dementie waar Trump Biden in de afgelopen maanden van beschuldigde, was geenszins sprake. Het debat verliep weliswaar chaotisch, maar dat leek niet te komen door Bidens gebrek aan concentratie. Eerder lag de oorzaak bij Trumps constante interrupties. 

Chaos

Trumps strategie tijdens het debat was het creëren van chaos. Hij ontregelde, schreeuwde, beledigde en nam diverse malen een loopje met de waarheid

Zijn loyale aanhangers vonden het prachtig – de rechtsextremistische groepering Proud Boys pikte een uitspraak van Trump zelfs op als nieuwe slogan (Stand by, oftewel: zorg dat je klaar staat). Volgens zijn voormalige woordvoerder, Kayleigh McEnany, is het debat precies verlopen zoals de president wilde.

Maar Trump had nog een ander doel dan alleen het paaien van zijn eigen achterban. Hij ligt in de peilingen al maanden achter op Biden en het debat was voor hem dan ook een mogelijkheid om de curve te wijzigen. Met een sterk optreden zou hij twijfelende kiezers mogelijk over de streep kunnen trekken. Zwevende kiezers kunnen de verkiezingsrace in een radicaal andere richting duwen. Liefst één op de tien Amerikanen heeft namelijk nog niet besloten op welke kandidaat ze gaan stemmen. 

Vooralsnog zijn er geen aanwijzingen dat het chaotische debat de mening van deze kiezers heeft veranderd. Wat dat betreft, heeft Trump zichzelf geen dienst bewezen.

Biden winnaar?

Toch is het gevaarlijk om hiermee Biden uit te roepen tot winnaar en Trump als verliezer te beschouwen. In 2016 werd Hillary Clinton na haar eerste verkiezingsdebat met Trump eveneens uitgeroepen tot ‘winnaar’. We weten allemaal hoe dat is afgelopen.

De eerste peilingen die direct na het verkiezingsdebat naar buiten zijn gekomen, geven ook al niet veel duidelijkheid. Ja, CNN en CBS peilen dat de meerderheid van de Amerikanen die zij ondervroegen Biden aanwijst als winnaar van het debat. 

Maar beide peilingen zijn gemankeerd. Zo heeft CNN alleen een representatieve groep kijkers van het debat ondervraagd, maar dat zegt niets over de mening van alle stemgerechtigden. CBS ondervroeg alleen een paar kiezers in de schommelstaten. Het grotere plaatje dat opdoemt uit deze peilingen is wel dat er na het debat geen grote verschuivingen hebben plaatsgevonden ten opzichte van de situatie ervoor. 

Dat duidt op een gelijkspel voor Biden en Trump. Helaas voor Trump heeft hij daar niet genoeg aan. Hij zal meer kiezers voor zich moeten winnen om de balans in de verkiezingsrace in zijn voordeel om te buigen. Het is afwachten of hem dat gaat lukken in de maand die nog resteert tot 3 november, verkiezingsdag.

Reacties in VS: van ‘horrorshow’ tot ‘schande’

President Trump en Joe Biden waren nog niet uitgedebatteerd, of het regende al reacties. ‘Horrorshow’, ‘ramp’, ‘pure chaos, ‘verschrikkelijk’, waren slechts enkele van de voornamelijk negatieve typeringen van het debat. Een paar reacties op een rij.

“Geen van de kandidaten kwam goed over. Beiden zouden hiermee moeten ophouden, nog voor het volgende debat. Debatten moeten de verschillen laten zien, geen scheldpartijen zijn.” (Ari Fleischer, voormalig Witte Huis-woordvoerder van president George W. Bush, op Twitter)

“Politiek gaat over iets toevoegen. Trump heeft er geen enkele stem bij gekregen die hij nog niet had.” (Paul Begala, campagnestrateeg van Bill Clinton, op Twitter)

“Dit is een enorme verspilling van de tijd van het Amerikaanse volk. Als ze Trumps microfoon niet kunnen uitzetten, zodat we een uitwisseling van ideeën hebben, dan zou Biden niet meer moeten meedoen aan de andere debatten.” (Presentator Joe Scarborough van MSNBC op Twitter)

“In een chaotische, negentig minuten durende heen-en-weerstrijd lieten de twee presidentskandidaten een minachting voor elkaar zien die ongehoord is in de moderne Amerikaanse politiek.” (The New York Times)

“Bedankt, het gaat goed met mij. Maar iedereen doet er goed aan om te gaan stemmen.” (Hillary Clinton in een reactie op Twitter op de vraag van Chasten Buttigieg hoe het met haar ging tijdens het debat.)

“Midden in een dodelijke coronaviruspandemie, economisch leed en raciale onrust, verdienden de Amerikaanse kiezers een serieuze verkenning van de problemen van het land en de oplossingen. In plaats daarvan kregen ze een chaotisch festijn vol beledigingen dat leek op een van die vreselijke 90-minuten-films die het publiek dommer achterlaten dan toen ze de bioscoop in gingen. Deze horrorshow heeft Amerika bang gemaakt.” (USA Today, hoofdredactioneel commentaar)

“Trumps verbijsterende debatstrategie was om negentig minuten lang luidkeels te tweeten”. (The Washington Post)

“De verkiezingen van 2020 zijn veel te belangrijk om hier nog meer van te zien. Want dit was geen debat.” (Robert Gibbs, voormalig Witte Huis-woordvoerder van Barack Obama, op Twitter)

“Op dinsdagavond nam regelmatig de natuurlijke reactie – het geluid zachter zetten, huiveren en wegkijken – de overhand, waarmee het eerste presidentiële debat van de verkiezingen van 2020 bijna ondraaglijk was om naar te kijken. Diegenen die bleven kijken, werden op een perverse manier beloond: ze waren getuige van hoe geschiedenis werd geschreven. Wat ze zagen was een waar spektakel, een nieuw dieptepunt in de presidentiële politiek, een nieuwe hoogtepunt in nationale schaamte.” (John Harris, medeoprichter van Politico, op de Politco-site)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234