Woensdag 16/10/2019

Lokaal bestuur

Westhoek verenigt zich en eist meer geld

Volgens vele West-Vlaamse burgemeesters wordt het platteland al te stiefmoederlijk behandeld. Beeld Wouter Van Vooren

In de Westhoek hebben zestien burgemeesters zich verzameld om het Vlaamse plattelandsbeleid aan de kaak te stellen. Ze voelen zich in de steek gelaten door de overheid. Of ze extra geld krijgen is een vraag voor de Vlaamse regeringsonderhandelingen.

De Westhoek laat zich niet langer in een hoekje drummen. De zestien burgemeesters uit de regio hebben de handen in elkaar geslagen om de Vlaamse overheid wakker te schudden. Ze vragen een volwaardig plattelandsbeleid.

“Wij worden altijd bestempeld als een tweederangsgebied”, zegt burgemeester Gerard Liefooghe (CD&V) van de kleine West-Vlaamse gemeente Alveringem. Maar ook de discussie over de Mobiscore raakte een gevoelige snaar. Via die nieuwe tool kun je laten berekenen hoe bereikbaar een woning is. “Dat was de druppel”, zegt burgemeester Lies Laridon (CD&V) uit Diksmuide. “Mensen krijgen een slechte score door een beleid waar ze zelf niets aan kunnen doen.” 

Tegelijk stemde de verkiezingsuitslag tot nadenken. In haar gemeente schoot het Vlaams Belang vanuit het niets naar 23 procent. “Ik heb zelf de analyse gemaakt na de verkiezingsuitslag. De mensen worden stilaan kwaad. Ze voelen zich benadeeld tegenover de stedeling.” 

Beeld Wouter Van Vooren

Lage inkomsten, hoge kosten

Door de afgelegen ligging kampen de gemeenten met financiële zorgen. Omdat er weinig inwoners zijn, zijn er ook minder belastinginkomsten. Maar door de grote oppervlakte kijken de gemeenten wel aan tegen relatief hoge kosten, denk maar aan het onderhoud van wegen. De vergrijzing doet de kosten verder oplopen. “Zo belanden de gemeenten in een financiële wurggreep”, zegt Bern Paret, regiocoördinator voor de Westhoek bij provincie West-Vlaanderen. 

De Vlaamse overheid biedt wel degelijk financiële ondersteuning, onder meer via het plattelandsfonds. Maar het jaarlijkse budget van 8 miljoen euro is onvoldoende, vinden de burgemeesters. 

Daarnaast is er het gemeentefonds, goed voor 2,6 miljard euro per jaar voor álle gemeenten. Alleen, dat geld gaat in eerste plaats naar de grote steden. Ruim 40 procent van het fonds gaat meteen naar Antwerpen en Gent. De plattelandsgemeenten eisen nu dat hen een groter deel van de koek toekomt.

De Vereniging voor Vlaamse Steden en Gemeenten (VVSG) erkent de bezorgdheden uit de Westhoek. De organisatie wil dat het thema op tafel komt bij de nakende Vlaamse regeringsonderhandelingen. “Wij pleiten ervoor dat de criteria van het gemeentefonds grondig worden geëvalueerd”, zegt woordvoerster Nathalie Debast. “Ze zijn al sinds 2002 niet meer aangepast.”

Beeld Wouter Van Vooren

Weinig realistisch

Alleen, ook kleinere steden als Geraardsbergen, Vilvoorde en Ninove eisten al een hogere toelage vanuit het fonds. En de grote steden krijgen nu wel relatief gezien meer geld toegestopt, maar het zijn vooral zij die de komende jaren geconfronteerd worden met een ontsporende factuur om hun ambtenarenpensioen te betalen. 

Het totale budget van het gemeentefonds stijgt jaarlijks met 3,5 procent. Het bedrag verder optrekken acht Debast weinig realistisch, wel kan het geld slimmer verdeeld worden. De extra marge van 3,5 procent die jaarlijks vrijkomt, kan gebruikt worden om gemeenten die het echt nodig hebben een extraatje geven. 

Vlaams minister voor Binnenlands Bestuur Liesbeth Homans (N-VA) blokt de voorzet van de VVSG meteen af. “Als je een discussie start over het gemeentefonds, open je de doos van Pandora. Iedereen kijkt met grote ogen naar de middelen die de centrumsteden krijgen, maar die kennen ook andere problemen die Westhoek niet kent. Het gemeentefonds is gebaseerd op evenwichtige criteria en daaraan beginnen sleutelen wordt een onrechtvaardige en onmogelijke oefening.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234