Donderdag 14/11/2019

Brexit

Weifelen in Wales: nekt de brexit Knighton?

De Britse premier Boris Johnson tijdens een bezoek dinsdag aan een boerderij in Wales. Beeld AFP

Wales houdt donderdag belangrijke tussentijdse verkiezingen voor het Lagerhuis. Een kiesdistrict van de Conservatieven dreigt er over te gaan naar de LibDems. Dat zou meteen een gevoelige nederlaag zijn voor kersvers Brits premier Boris Johnson. 

“De strijd tegen een brexit-zonder-akkoord begint hier”, klinkt het hoopvol bij de kassa van The Old Garage in Knighton, een historisch plaatsje in Wales. Verkoopster Rhian George, een dertiger, zegt zich te verheugen op de gang naar de stembus om donderdag de zittende afgevaardigde, de Conservatief Chris Davies, weg te stemmen bij de tussentijdse verkiezing. Ze stemt op de Liberaal-Democraten, die een goede kans maken om te winnen. “Het is uitgedraaid op een minireferendum, omdat de andere EU-gezinde partijen, de Groenen en de Welshe Nationalisten, bewust geen kandidaat hebben afgevaardigd.”

De verkiezing is de eerste test voor Boris Johnson, die maar een kleine meerderheid in het parlement heeft en wiens harde brexitlijn de oppositie kan verenigen. De stembusgang is nodig omdat 19 procent van de kiesgerechtigden van het district Brecon & Radnorshire via een petitie hun vertrouwen had opgezegd in Davies. De 51-jarige volksvertegenwoordiger is veroordeeld wegens het foutief declareren van landschapsschilderijen, die hij had aangeschaft voor de muren van zijn kantoor in Brecon. “Een domme fout”, noemt Davies het in zijn campagnefolder. Maar voor zijn tegenstanders was het een uitgelezen kans om de regeringspartij verse schade te berokkenen.

Niet iedereen is er gelukkig mee. “Een prima Kamerlid wordt hier het slachtoffer van een heksenjacht”, meent voormalig burgemeester Elizabeth Petley tijdens het wekelijkse theekransje met andere gepensioneerde dames in The Clock Tower Teashop. “Er wordt alles aan gedaan om de brexit te ondermijnen.” Haar vriendinnen knikken. Dan klinkt het: “De brexit? De brexit? Ik heb er genoeg van!” De wanhoopskreet is afkomstig van een man die aan een andere tafel koffie zit te drinken met de plaatselijke town crier, de dorpsomroeper die van oudsher nieuws omroept.

Veeboeren

Veel valt er niet om te roepen in het dorp langs Offa’s Dyke, de middeleeuwse wal die Engeland van Wales scheidt. De toerismesector doet prima zaken, zeker nu het eiland door de aan de brexit gerelateerde val van het pond goedkoper wordt voor buitenlandse wandelaars en ciderliefhebbers. In The Clock Tower Teashop, waar burgemeester Chris Branford de thee schenkt, wordt nog met genoegen gepraat over de boer die door de rechter is veroordeeld wegens het beschadigen van Offa’s Dyke met een kartwagen, om daar vervolgens zijn schapen de schuld van te geven.

Met de boerenstand is een boeiend aspect van de brexitdiscussie genoemd. Veel veeboeren hebben voor het verlaten van de EU gestemd, iets waar de blauwe borden met het gezicht van Davies langs de plattelandswegen van getuigen. Ook de man van Jean Price, een van de dames bij het theekransje, stemde ervoor de EU te verlaten. “De landbouwsubsidies zouden worden gecompenseerd, onder meer met nieuwe afzetmarkten”, zegt ze. “Voorwaarde was natuurlijk een deal met de EU, zodat ook de handel daar gewoon door kon gaan. No Deal is een heel ander verhaal.”

Boris Johnson bij Stormont House in Belfast. Beeld AFP

De angst voor een hard vertrek uit de EU is de reden dat Boris Johnson afgelopen dagen meerdere bezoeken aan Wales heeft gebracht, met name om veeboeren gerust te stellen. Ook bezocht de nieuwe premier de hoofdstad Cardiff om er de eerste minister van Wales te ontmoeten. Net als een dag eerder in het Schotse Edinburgh werd hij er uitgejouwd. Hoezeer Johnson de meningen verdeelt, blijkt aan de bar van Watson’s Ale House.

Nieuwe leider

“Het enige voordeel van zijn premierschap is dat het zal bewijzen hoe dramatisch de brexit is”, zegt Ben, een boswachter die Labour-leider Jeremy Corbyn steunt, maar deze keer op de Liberaal-Democraten stemt. Naast hem beweert Martin, een voormalig technicus bij de luchtmacht die nu kamers verhuurt, dat hij een jaar geleden lid van de Tory’s is geworden, zodat hij kon stemmen op een nieuwe leider. Hij is blij met Johnson maar had, vanwege de declaratieaffaire van districtsafgevaardigde Davies, nog liever op de radicale Brexit Party gestemd.

Val Price, een 73-jarige dame met kort grijs haar die met haar hondje langs de wal van Offa wandelt, vertelt hoe ze als 26-jarige naar Knighton kwam om in de broekenfabriek te werken. Het is een van de vier fabrieken die inmiddels is gesloten. “Terwijl ik hier kwam voor werk, trekken mijn kleinkinderen weg omdat er geen werk meer is. Soms denk ik: wat moet er van Knighton worden? Een bejaardenoord? Ik hoopte dat met de brexit dingen zouden veranderen, maar ik geloof niet dat dat het geval is. Het is verwarrend allemaal.”

Een gang naar de stembus zal de teleurgestelde Price niet snel meer maken; een sentiment dat ze deelt met Derek, de jonge kastelein van herberg Horse and Jockey. Een foto van Boris Johnson en zijn partijgenoot Chris Davies op de voorpagina van een met biervlekken besmeurde Brecon & Radnor Express brengt een politieke monoloog op gang die eindigt in 1606. Het was het jaar waarin Guy Fawkes en zijn katholieke kornuiten poogden het parlement in Londen met buskruit op te blazen. “Fawkes is de laatste persoon die met eervolle redenen naar Westminster afreisde.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234