Dinsdag 05/07/2022

ReportageVerenigde Staten

‘Weet je hoe het voelt als de president het op jou heeft gemunt?’ Emoties lopen hoog op in hoorzitting over bestorming Capitool

Wandrea Moss en haar moeder Ruby Freeman tijdens de vierde hoorzitting. Beeld REUTERS
Wandrea Moss en haar moeder Ruby Freeman tijdens de vierde hoorzitting.Beeld REUTERS

Er waren veel betraande gezichten te zien tijdens de vierde hoorzitting van de commissie die onderzoek doet naar de Capitoolbestorming. Politici en burgers vertelden hoe ze lijden onder toorn van oud-president Trump.

Maral Noshad Sharifi

Bennie Thompson, de voorzitter van de parlementaire commissie, opende de zitting dinsdag met een verhaaltje over voorverkiezingen in de Amerikaanse staat New Mexico. Twee weken geleden ‘weigerde een commissie de uitslag te bevestigen’, zei het Congreslid. De commissie, geleid door drie Republikeinen, wantrouwde de stemmachines en herhaalde de valse samenzweringstheorie die door president Trump in 2020 werd verspreid. Thompsons punt: hetzelfde liedje wordt bijna twee jaar later nog altijd op andere plekken afgedraaid. ‘De leugen is niet verdwenen’, zei Thompson, ‘hij corrumpeert onze democratische instellingen’.

Dinsdag vond de vierde hoorzitting plaats van de commissie die onderzoek doet naar de Capitoolbestorming op 6 januari 2021. Centraal stonden de gevolgen van de druk die de Amerikaanse president uitoefende op politici en burgers om de uitslag in zijn voordeel om te buigen. De emoties liepen verscheidene malen hoog op.

De eerste getuige die werd gehoord: Rusty Bowers, voorzitter van het Huis van Afgevaardigden van de staat Arizona. Deze staat werd in 2020 door Biden gewonnen, maar Trump en zijn advocaat Rudy Giuliani drongen er bij Bowers op aan die uitslag niet te aanvaarden, zonder hier bewijs voor te leveren. ‘We hebben veel theorieën, maar geen bewijs’, zei Giuliani. ‘U vraagt mij iets te doen dat indruist tegen mijn eed’, antwoordde Bowers, ‘en ik zal mij eed niet breken’. Tijdens het verhoor sprongen drie keer de tranen in zijn ogen.

Bondgenoten van Trump

De meeste mensen die dinsdag voor de commissie verschijnen zijn Republikeinen. Als het aan hen had gelegen had Donald Trump de verkiezingen gewonnen, maar de meerderheid van de kiezers in hun staten hadden nu eenmaal voor Biden gestemd en zij toonden zich niet bereid wetten te overtreden: niet onder druk van Trump, niet op aandringen van zijn advocaat Giuliani en ook niet nadat demonstranten voor hun huizen stonden te roepen en hen uitscholden voor pedofielen, viezeriken en leugenaars. Want dat gebeurt er naar aanleiding van Trumps complottheorie ‘The Big Lie', waarmee hij de verkiezingsresultaten in diskrediet probeert te brengen. Hij kreeg twee jaar geleden een boze menigte op de been die iets recht wilde zetten wat al recht zat, en de getuigen ondervinden daarvan nog steeds de gevolgen.

Ook Brad Raffensperger, minister in de staat Georgia, werd bedreigd door de achterban van de oud-president. Zijn vrouw werd lastiggevallen en kreeg seksuele beledigingen naar haar hoofd geslingerd, omdat Raffensperger weigerde stemmen te ‘vinden’ die Trump een overwinning in zijn staat moest bezorgen.

‘Ik moet gewoon 11.000 stemmen zien te vinden’, zegt Trump in een afgespeelde opname van een telefoongesprek met Raffensperger. Die werpt tegen dat Trumps aantijgingen al zijn onderzocht, de stemmen in zijn staat zijn herteld en er geen onregelmatigheden zijn gevonden. Raffensperger biedt daarvoor bewijs aan. ‘Ik kan een link sturen’, zegt Raffensperger. ‘Die link kan me niks schelen’, antwoordt Trump. ‘Ik heb een betere link.’

‘De getallen zijn de getallen en de getallen liegen niet’, verklaart Raffensperger tijdens de zitting. ‘Er waren geen stemmen die ik kon vinden. (…) Ik moest me aan de grondwet houden.’

Geen usb-sticks maar snoepjes

Tegen het einde van de hoorzitting werd Wandrea Moss gehoord. Zij werkte, samen met haar moeder Ruby Freeman, op een stembureau in de staat Georgia. Na de verkiezingen werd haar leven overhoop gehaald nadat Rudy Giuliani een video verspreidde waaruit zou blijken dat zij en haar moeder tijdens de verkiezingen hadden gefraudeerd. De twee zwarte vrouwen werden racistisch bejegend, ‘hosselaars’ genoemd. ‘Wees blij dat het 2020 is en geen 1920', zei iemand tegen Moss op sociale media.

In de video, beweerde Giuliani, zouden Moss en haar moeder stiekem usb-sticks aan elkaar doorgeven ‘alsof het buisjes heroïne of cocaïne waren’. Waren dat inderdaad usb-sticks? vraagt congreslid Adam Schiff. Nee, antwoordt Moss: ‘Het waren ginger mints.’ Snoepjes.

Na het verspreiden van de video werden Moss, haar moeder en zelfs haar oma ernstig bedreigd. Moss vertelt dat ze als gevolg van alle angst en stress meer dan 25 kilo aan is gekomen en niet meer naar buiten durft. Haar moeder sliep twee maanden lang niet in haar eigen huis, vanwege de bedreigingen.

Tijdens een gesprek met de commissie barstte ook Ruby Freeman in tranen uit. ‘Weet je hoe het voelt’, vroeg ze, ‘als de president van de Verenigde Staten het op jou heeft gemunt?’

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234