Vrijdag 06/12/2019

Klimaatmars

Waarom de ‘fucks’ niet te tellen zijn op te klimaatbetoging

Slogans van jongeren op de klimaatmarsen hebben vaak een pikante ondertoon. Beeld Francis Vanhee

Ze vallen steevast op op beelden van de klimaatbetogingen: borden waarop een boodschap met een leuke, vaak licht pikante kwinkslag staat. Waarom naaien jongeren tegenwoordig liever elkaar dan het klimaat? “Dat past in de vind-ik-leuk-cultuur.” 

“Ik val op mannen me een kleine... ecologische voetafdruk” is maar een van de slogans die we van de voorbije klimaatmarsen onthouden. Of nog: “It’s getting hot in here/ so take off all your coals.” Denk even aan de hit van de Amerikaanse rapper Nelly als u de vorige zin leest. Een mopje over opwarmen is natuurlijk gauw gemaakt bij een thema als de klimaatopwarming. Maar het valt op hoe vaak de klimaatbetogers zich van een sexy slogan bedienen. Dat was bij de raketbetogingen in de jaren 80 – “Godverdomme, weg met die bommen” – wel anders. 

“Slogans moeten altijd wel catchy zijn”, zegt Ruud Wouters, die aan de Universiteit Antwerpen onderzoek doet naar communicatie en protestbewegingen. “Als er een grapje achter zit, dan komt het bij anderen makkelijker binnen. Ik denk aan een slogan van een vrouwenrechtenbetoging: ‘Girls just want to have fun/damental rights.’ De slogans komen ook steeds meer in beeld, omdat foto's van de betogers gretig gedeeld worden op sociale media.” 

Marcheren met memes

Om een betoging te begrijpen moet je volgens Wouters evengoed kijken naar de boodschap ervan – kom eindelijk met een goed klimaatbeleid! – als naar de kenmerken van de betogers. Grappige slogans passen dan ook naadloos in de ‘vind-ik-leuk-cultuur’ van de jongeren, die deze beweging voornamelijk dragen. Hoe grappiger de slogan, hoe meer likes de foto van je bord krijgt op Instagram, Twitter of Facebook. Misschien wordt ze zelfs opgepikt door traditionele media. 

“Je benadrukt dat je origineel bent binnen een heel grote groep mensen”, zegt Vincent Schroeven van het creatief bureau Hurae. De ironie is dat er van originaliteit vaak geen sprake is. “Op Reddit en andere kanalen vind je veel voorbeelden van grappige borden van protesten in de VS. Je ziet dat er veel hergebruikt worden.” 

Het Amerikaanse New York Magazine merkte vorig jaar al de trend op van achter memes marcherende tieners die betoogden voor een strengere wapenwetgeving. Volgens Schroeven is het fenomeen van de grappige, sexy borden al enkele jaren aan een opmars bezig, maar treedt het door de klimaatmarsen nu pas op de voorgrond bij ons. 

“Hoe meer het onderwerp in de taboesfeer zit, hoe makkelijker de grap”, zegt Schroeven. “Daarom is er vaak een seksuele toespeling. En dat blijft niet beperkt tot de klimaatbetogingen. Op een bord tegen Trump stond ooit: ‘I don’t need a boyfriend, the government fucks me.’ Als ik zou gaan, zou ik ook liever een grappig bord dragen, want je bereikt er meer mee dan met ‘stop de opwarming van de aarde’.” 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234