Dinsdag 15/10/2019

Europese Unie

Von der Leyen heeft een vrouwenprobleem

Aankomend voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen (midden) tijdens de overdracht van haar Duitse ministerschap van Defensie aan Annegret Kramp-Karrenbauer (links), afgelopen woensdag in Berlijn. Rechts bondskanselier Angela Merkel. Beeld EPA

De aanstaand voorzitter van de Europese Commissie heeft beloofd te zullen zorgen voor man-vrouwgelijkheid in haar team. Maar daar denken de lidstaten heel anders over - zoals elke vijf jaar.

‘Juncker heeft een vrouwenprobleem’, kopte de Nederlandse krant Trouw op 11 juli 2014, een paar dagen voordat de Luxemburger in het Europees Parlement werd gekozen als voorzitter van de Europese Commissie. De geschiedenis herhaalt zich, want ook Junckers opvolger Ursula von der Leyen zal een hele zomer lang kampen met hetzelfde probleem: ‘Hoe krijg ik genoeg vrouwen in mijn ploeg?’

Tijdens haar kandidaatstoespraak in Straatsburg was ze er dinsdag nog stellig over: “Ik zal zorg dragen voor algehele man-vrouwgelijkheid in mijn college. Als lidstaten onvoldoende vrouwelijke Eurocommissarissen voordragen, zal ik niet aarzelen om nieuwe namen te vragen.”

Lees ook:

De verkiezing van Von der Leyen toont aan dat de Europese politiek minder voorspelbaar wordt.

Doorduwer, charmant, krachtdadig: wie is Ursula von der Leyen, de nieuwe voorzitter van de Europese Commissie?

Vijf jaar geleden had Juncker al de vergeefse smeekbede aan lidstaten gedaan om elk minstens twee Eurocommissaris-kandidaten te presenteren, van wie zeker een vrouw. De missie mislukte: zijn commissie kwam niet verder dan negen vrouwen (naast negentien mannen).

Middelvinger

Von der Leyen doet een nieuwe poging. Maar niets wijst erop dat ze succesvoller zal zijn. Sinds haar (nipte) verkiezing in Straatsburg hebben drie lidstaten op impliciete wijze hun middelvinger opgestoken naar dat sekse-gelijkheidsstreven. Griekenland, Oostenrijk en Slovenië hebben de afgelopen dagen een man genomineerd en op geen enkele manier gesuggereerd dat er nog te praten viel over iemand anders.

De weken daarvoor was de aanstaande Commissievoorzitter al door andere landen behoorlijk klemgezet. Nederland houdt Frans Timmermans als eerste vicevoorzitter, punt, klaar, uit. Spanje levert met Josep Borrell de opvolger van buitenlandcoördinator Federica Mogherini. Letland verlengt het Brusselse verblijf van Eurocommissaris Valdis Dombrovskis.

En zo verder: Ierland houdt vast aan Phil Hogan, Slowakije aan Maros Sefcovic. Hongarije stuurt een man (Laszlo Trocsanyi). Luxemburg heeft lang geleden al de sociaaldemocraat Nicolas Schmit aangewezen, een voordracht die onderdeel was van een moeizame regeringsvorming – niets meer aan te doen dus, door Von der Leyen. Als Italiaanse kandidaat wordt Lega-man Giancarlo Georgetti genoemd, maar daarover is (uiteraard) gehannes binnen de ruzieregering in Rome.

Mannengeweld

Tegenover het traditionele, geen tegenspraak duldende mannengeweld (tien kandidaten, de Italiaan nog even niet meegerekend) staan slechts vijf vrouwen: behalve Von der Leyen zijn dat Margrethe Vestager (Denemarken), Mariya Gabriel (Bulgarije), Kadri Simson (Estland) en Jutta Urpilainen (Finland).

Als het Von der Leyen echt menens is met de 50-50-eis, dan legt dat zware druk op de dertien landen die nog geen kandidaat hebben voorgedragen (omdat nieuw uitstel van de brexitdatum van 31 oktober allesbehalve is uitgesloten, tellen we het Verenigd Koninkrijk nog even mee). Die dertien landen zouden minstens negen vrouwen naar voren moeten schuiven.

Stel dat sommige van die landen inderdaad door Von der Leyen worden gedwongen tot het noemen van een vrouwennaam. Dan kunnen zij zeggen: waarom wij wel, en die andere landen niet?

Kortom: het zou nog wel eens een onrustige zomer kunnen worden op dit vrouwenvlak. Op 26 augustus moeten alle kandidaten bij Von der Leyen bekend zijn. Na de zomer ondergaan alle aspirant-commissarissen stevige hoorzittingen in het Europees Parlement. Dat is een laatste drukmiddel om de samenstelling van het team te veranderen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234