Dinsdag 01/12/2020

Verenigde Staten

Trump valt eigen militaire top aan: ‘Willen niets anders dan oorlogen uitvechten’

President Donald Trump bij een football-wedstrijd tussen een team van de landmacht en de marine. Trump noemde volgens bronnen gesneuvelde Amerikaanse militairen ‘losers’.Beeld USA TODAY Sports

De Amerikaanse president Trump heeft de militaire top, die hij zelf heeft benoemd, fel aangevallen. In ongewoon harde bewoordingen beschuldigde Trump de Pentagon-leiders er maandag van oorlog te willen voeren om de militaire industrie ‘gelukkig’ te houden.

De uithaal is het zoveelste hoofdstuk in de al dagenlang aanhoudende kritiek op Trump vanwege beledigende uitspraken die hij volgens het blad The Atlantic zou hebben gedaan over Amerika’s oorlogsdoden. De president grijpt iedere gelegenheid aan om te ontkennen dat hij in 2018, tijdens een bezoek aan Frankrijk, gesneuvelde Amerikaanse soldaten ‘losers’ en ‘sukkels’ zou hebben genoemd.

Trump noemde het verhaal, dat is bevestigd door vier hoge anonieme bronnen, maandag “bedrog”. Amerika's soldaten zouden volgens hem volledig achter hem staan. Hierna opende de president, die hoge militaire oud-medewerkers ervan verdenkt achter de explosieve beschuldiging te zitten, zijn aanval op de militaire top. Eerder viel hij oud-generaal John Kelly aan, de voormalige chef-staf van het Witte Huis die al dagen weigert het Atlantic-verhaal te ontkennen en mogelijk een van de bronnen is.

“Ik zeg niet dat de krijgsmacht verliefd op mij is”, aldus Trump op Labor Day, traditioneel het startsein voor de presidentsstrijd. “De soldaten wel. Maar de hoogste mensen in het Pentagon zijn dat waarschijnlijk niet omdat ze niets anders willen dan oorlogen uitvechten. Zodat al die prachtige bedrijven die al die bommen en vliegtuigen maken gelukkig blijven.” Trump beloofde in 2015, toen hij zich kandidaat stelde, een einde te maken aan de ‘eindeloze oorlogen’ van de VS in Irak en Afghanistan.

Eis voor excuses

De president, die zich al jaren op de borst klopt dat hij achter Amerika’s soldaten staat, is door de beschuldigingen flink in de verdrukking gekomen. Zijn Democratische tegenstander Joe Biden eist dat de president zijn excuses aanbiedt. ‘Als het om de veteranen gaat, is hij gewoon on-Amerikaans’, aldus Biden maandag in een nieuwe aanval. De Democraten maken gretig gebruik van de aantijgingen om de president neer te zetten als iemand die niets geeft om de krijgsmacht.

Trump zou volgens de bronnen van The Atlantic de omstreden uitspraken hebben gedaan tijdens overleg in Parijs met zijn hoogste medewerkers. Een bezoek aan een militaire begraafplaats bij Parijs, waar Amerikaanse militairen liggen begraven die vochten in de Eerste Wereldoorlog, zou hij op het laatste moment hebben afgezegd vanwege de stromende regen. 

Ook zou Trump het belang niet hebben ingezien van het eren van de oorlogsdoden. ‘Waarom zou ik naar die begraafplaats gaan?’, zou hij hebben gezegd op de ochtend van het bezoek tegen zijn adviseurs. “Het zit vol losers.” Het officiële verhaal indertijd over de afzegging van het bezoek was onder andere dat de presidentiële helikopter niet kon vliegen in het slechte weer. Kelly en Amerika's hoogste militair, generaal Joe Dunford, gingen toen wel naar de begraafplaats om een krans te leggen.

Trump geeft een speech voor militair personeel. Zijn Democratische tegenstander Biden maakt flink gebruik van de ophef rond wat hij zou hebben gezegd.Beeld EPA

‘Sukkels’

Tijdens zijn Frankrijk-bezoek, toen werd herdacht dat de Eerste Wereldoorlog honderd jaar ervoor eindigde, zou de president zich ook denigrerend hebben uitgelaten over ruim 1.800 Amerikaanse mariniers die gedood werden toen ze de Duitse opmars naar Parijs probeerden te stoppen. Volgens de anonieme bronnen noemde de president de mariniers ‘sukkels’ omdat ze sneuvelden.

Het Atlantic-verhaal is deels bevestigd door andere Amerikaanse media, die zich ook beroepen op anonieme bronnen. Maar in de afgelopen dagen kreeg Trump steun in de rug van diverse oud-medewerkers die ontkenden dat de president zich beledigend had uitgelaten over de oorlogsdoden. Een van hen is Trump-criticus John Bolton, die indertijd nationale veiligheidsadviseur was.

Ook een vertrouweling van Kelly, toenmalig plaatsvervangend chef-staf van het Witte Huis Zach Fuentes, bestrijdt dat de aantijgingen kloppen. Fuentes had die ochtend overleg met Trump. “Ik heb de president niemand losers horen noemen toen ik hem vertelde over het weer”, aldus Fuentes maandag tegen nieuwssite Breitbart. “Kom op, denk je dat generaal Kelly zou hebben toegelaten dat iemand gesneuvelde mariniers losers noemt?” Kelly verloor in 2004 een zoon in Afghanistan.

Cruciale stem veteranen

Met nog maar 56 dagen te gaan tot de presidentsverkiezingen probeert Trump er alles aan te doen om ervoor te zorgen dat de ophef over de uitspraken snel verdwijnt. Liefde voor het vaderland en steun aan Amerika’s soldaten is, naast de boodschap van law and order, een cruciaal onderdeel van Trumps herverkiezingscampagne. De president kan de steun van veteranen en militairen niet missen, zeker in staten waar de presidentsstrijd op een nek-aan-nekrace dreigt uit te lopen.

Zo is het verschil in North Carolina, een conservatieve staat met belangrijke militaire bases, tussen Trump en Biden volgens een gemiddelde van diverse peilingen nu minder dan een procentpunt. Trump moet de staat, waar veel veteranen wonen, winnen om kans te maken op een herverkiezing. In 2016 won hij North Carolina nog met een verschil van ruim drie procentpunt.

Voor de president valt te hopen dat het rumoer over de beschuldigingen snel verdwijnt en niet aan hem vast blijft kleven in de campagne. Ook moet Trump hopen dat hoge militaire oud-adviseurs, zoals generaal Kelly, niet naar voren treden en de uitspraken bevestigen. Verwacht wordt dat Biden tijdens het eerste presidentiële debat, eind van deze maand, de uitspraken zal gebruiken tegen Trump. Bidens zoon Beau, die in 2015 overleed aan kanker, diende daarvoor in Irak. “Mijn Beau was geen loser of een sukkel”, aldus Biden maandag.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234