Dinsdag 18/02/2020

migratie

Terug naar af met wetsontwerp 'huiszoekingen', met dank aan het parlement

Beeld Photo News

Kan de politie binnenvallen bij iemand die mensen zonder papieren huisvest? Het wetsontwerp daarover gaat terug naar de regeringstafel. MR trok aan de noodrem, maar bij de andere meerderheidspartijen groeide het besef dat het ontwerp rammelde. 

Normaal gezien zou het wetsontwerp gisterochtend besproken en gestemd worden in de commissie Binnenlandse Zaken. Nu neemt de regering gas terug. Premier Charles Michel (MR) heeft het dossier in handen genomen, om het de komende weken verder te verfijnen. Uit politieke overwegingen, maar tegelijk vertoonde het ontwerp inhoudelijk nog te veel tekortkomingen.

De voorbije dagen was er felle kritiek. Kan de politie zomaar binnenvallen bij mensen thuis als daar ook personen zonder papieren verblijven? De vereniging van onderzoeksrechters gaf aan dat zij onvoldoende worden geconsulteerd in de procedure. "Wij willen geen stempelrechters worden", klonk het (DM 23/01). Ook verschillende ngo's en advocatenverenigingen maakten groot voorbehoud. 

Toen zij dinsdag gehoord werden in de commissie, daagde het bij de meerderheidspartijen dat de huidige versie niet werkbaar is. Er kwamen nog andere pijnpunten bloot te liggen: de politie zou op zoek mogen gaan naar identiteitspapieren, maar hoe ver ze daarvoor mag gaan, is onduidelijk. En wanneer is zo'n inval mogelijk? Er moet "een redelijk vermoeden" zijn dat de persoon aanwezig is in het huis, maar ook dat blijft vaag. 

MR in Luik

"Dit zie je van ver aankomen", zegt Carina Van Cauter, Kamerlid voor Open Vld. "Dit wetsontwerp zal de toets aan de grondwet niet doorstaan. Bij mensen thuis binnenvallen zonder dat er sprake is van een misdrijf, raakt aan de fundamentele rechten en vrijheden van elke burger. Het aanhouden van iemand zonder papieren is een administratieve procedure, toch zou je de facto een huiszoeking uitvoeren." 

Ook bij CD&V staan ze open voor verbetering van het wetsontwerp. "Het belangrijkste is dat de wet goed in elkaar zit", zegt Kamerlid Nahima Lanjri. 

Het was de premier die het ontwerp weghaalde uit het parlement. "Ik stond in contact met het kabinet van staatssecretaris Theo Francken. Daar vertelde men mij dat de premier het dossier naar zich toe trok en een nieuwe overlegronde wou houden binnen de regering", zegt commissievoorzitter Brecht Vermeulen (N-VA). "Wij wachten op het resultaat daarvan." 

Michel, op dienstreis in Rusland, heeft de afgelopen dagen duidelijke signalen gekregen dat het huidige wetsontwerp gevoelig ligt bij een aantal parlementsleden en lokale afdelingen, en dan vooral uit Luik. Tegen het partijstandpunt in uitten zij forse kritiek. Alles wat met migratie te maken heeft, ligt een stuk gevoeliger in Franstalig België. 

Opvallend: Hervé Jamar, voormalig MR-minister van Begroting in de regering-Michel en intussen gouverneur van de provincie Luik, vangt migranten uit het Maximiliaanpark op bij hem thuis. Zijn vrouw schreef vorige week op Facebook dat ze hoopt dat het wetsontwerp over de huiszoekingen bij illegalen “niet goedgekeurd zal worden door de parlementsleden van mijn kleur (de liberalen dus, RW/JVH) en dat ze laten zien dat ze menselijk zijn”. 

Vacuüm

Het is erg uitzonderlijk dat een wetsontwerp, klaargestoomd door de regering, alsnog in het parlement wordt tegengehouden. Na de kritiek dat het niet meer is dan een stemmachine, toont het halfrond wel degelijk zijn tanden. 

Ministers Jan Jambon (N-VA) en Koen Geens (CD&V) werkten samen met staatssecretaris Theo Francken (N-VA) de teksten uit. "Ze zijn door de hele regering tot twee keer goedgekeurd", verdedigen CD&V en N-VA zich. "En bovendien heeft de Raad van State de teksten ook helemaal doorgelicht." 

Het parlement oordeelt daar nu anders over. De meerderheidspartijen blijven er wel van overtuigd dat het doel van het wetsontwerp overeind moet blijven. De realiteit is: op dit ogenblik komt de politie al bij mensen thuis binnen op zoek naar mensen zonder papieren. Alleen is daar wettelijk niets over geregeld. 

In Nederland, Zweden en Luxemburg bestaan al gelijksoortige wetten. Het is nu uitkijken wat Michel aanvangt met de teksten. Van Cauter: "We moeten dat vacuüm aanpakken, maar niet op een manier waardoor we alleen maar meer problemen krijgen."

Lees ook het standpunt van opiniërend hoofdredacteur Bart Eeckhout: "Het tegenhouden van de ‘huiszoekingswet’ is een kleine triomf van goed, volhardend parlementair werk." (+)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234