Donderdag 12/12/2019

Transport

Slecht rapport voor het Belgische transportbeleid: ‘Nuluitstoot is geen onmogelijke opgave, maar vergt politieke moed’

Vrachtwagens op de ring van Antwerpen. Met de huidige maatregelen zal ons transport nog altijd te veel uitstoten om de Europese doelstellingen van 2030 te halen. Beeld Photonews

In een vergelijking van Europese klimaatplannen bengelt ons land onderaan op het vlak van duurzaam transport. De ngo Transport & Environment noemt de Belgische plannen zwak. ‘Een nuluitstoot van personenwagens is geen onmogelijke opgave. Dit gaat om politieke moed.’

Om de uitstoot van broeikasgassen te doen dalen, moet elke Europese lidstaat tegen eind dit jaar een nationaal energie- en klimaatplan voorleggen. De emissies moeten met 35 procent naar omlaag tegen 2030, en transport is vandaag – na de industrie – de grootste bron van luchtvervuiling in Europa. 

Vorig jaar vroeg Europa al een kladversie aan elk land. Die versies zijn nu doorgelicht door de ngo Transport & Environment (T&E). Op het vlak van transport schieten de Belgische plannen sterk tekort. 

Zowel Vlaanderen als Wallonië vallen terug op biobrandstof om hun wagenpark zogenaamd groener te maken. “Biobrandstof is absoluut geen groene keuze”, zegt directeur Carlos Calvo Ambel van T&E, die verwijst naar de verregaande ontbossing voor de productie van palmolie of maïs. “Het blijft een mysterie waar België al dat biogas zal produceren en uit welke planten.” Een groene wagen is volgens hem per definitie elektrisch, maar daar wordt weinig over gesproken in het Belgische klimaatplan.

Inhaalbeweging

Nochtans vermelden andere lidstaten wél de doelstelling om tegen 2030 al hun personenwagens emissievrij te maken. Nederland is daar één van, en eindigt op de eerste plaats in de ranking. Ook Ierland en Denemarken beloven tegen 2030 de verkoop van wagens met een verbrandingsmotor te stoppen. 

Kan België die ambitie niet voor de dag leggen? “Technologisch is dat zeker mogelijk, want de kennis en de materialen voor elektrische wagens bestaan”, zegt Mark Pecqueur, docent autotechnologie aan de Thomas More Hogeschool. “Al twijfel ik of het economisch haalbaar is: elektrische wagens zijn nog altijd duur, en de prijs gaat niet snel dalen.” 

Pecqueur merkt op dat de productie van elektrische wagens vooral in China groeit. “De Europese autobouwers liggen ver achterop, want de grondstoffen voor de batterijen komen uit Azië. Maar een auto die nu getekend wordt, rolt pas over vijf jaar van de band. Ze kunnen een inhaalbeweging maken als ze nu inzetten op andere groene wagens.” 

Pecqueur denkt vooral aan het potentieel van hernieuwbare waterstof.

Politieke moed

Bij Bond Beter Leefmilieu klinkt het dat de Europese autosector concurrentieel kan blijven door andere expertise te gebruiken, zoals op het vlak van de recyclage van automaterialen. “Natuurlijk kunnen we op andere manieren koploper blijven”, zegt zijn mobiliteitsexpert Laurien Spruyt. “Een nuluitstoot van personenwagens is geen onmogelijke opgave. Dit gaat om politieke moed. Om de uitstoot verder te doen dalen, is een slimme kilometerheffing absoluut het dringends.”

De vraag is of het finale plan eind dit jaar wel concrete doelen zal formuleren. Mobiliteitsdeskundige Tom Brijs (UHasselt) ziet het huidige klimaat alvast niet rijp voor de besproken kilometerheffing. “Zo’n heffing heeft maar zin als je waardevolle alternatieven aanbiedt. Dus zal toch eerst geïnvesteerd moeten worden in openbaar vervoer en fietspaden.”

Behalve van personenwagens is veel uitstoot afkomstig van de scheep- en luchtvaart. Ook die sectoren krijgen in het rapport van T&E een matige score. Belgische voorstellen voor een vliegtaks en elektrische oplaadpalen in de havens noemt het rapport stappen in de goede richting, maar onvoldoende.

Mening van de burger

Federaal minister van Energie, Leefmilieu en Duurzame Ontwikkeling Marie-Christine Marghem (MR) benadrukt dat het voorlopige plan slechts een draft is. “We wachten nu op de mening van de burgers en zullen na de consultatieronde opnieuw overleggen over extra maatregelen”, zegt haar woordvoerder Bernard Van Hecke. 

Inmiddels zouden meer dan 40.000 Belgen hun mening hebben gegeven over het klimaatplan. Dat kan nog tot 15 juli. Daarna zal het overleg tussen de vier klimaatministers hervatten. “Een nieuwe regering heeft daar geen invloed op.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234