Dinsdag 15/10/2019

Verkiezingen

Philippe Close (PS) kiest voor roodgroen na verrassend goede uitslag in Brussel-Stad

Brussels burgemeester Philippe Close. Beeld BELGA

In Brussel-Stad hield de geplaagde PS van burgemeester Philippe Close verrassend stand. Ecolo-Groen boekte een grote overwinning en sloot vannacht met de PS en de progressieve burgerlijst Change een coalitie-akkoord. De liberalen verdwijnen daarmee uit het schepencollege. 

Dat de PS in Brussel-Stad afgestraft ging worden voor het Samusocial-schandaal en een omstreden mobiliteitsbeleid leek onvermijdelijk. Maar het werd een verrassende status quo: de Franstalige socialisten verloren amper een halve procent en blijven met 28,4 procent veruit de grootste partij van de hoofdstad, goed voor 17 van de 49 zetels.

Dat is een opsteker voor zittend burgemeester Philippe Close die zondagochtend nog zijn politieke lot had verbonden aan het behoud van de burgemeesterssjerp. Met zijn rustige, joviale uitstraling is Close er in geslaagd om zich niet te laten besmetten door de dubieuze praktijken van zijn voorganger en partijgenoot Yvan Mayeur die omwille van Samusocial ontslag moest nemen.

Groene winst

Grote winnaar in Brussel is Ecolo-Groen dat een score haalt van 16,8 procent en zo negen zetels binnenhaalt. Ecolo-Groen heeft die winst niet enkel te danken aan het ongenoegen over de corruptie-affaires maar werd ook opgestuwd door de grote bezorgdheid bij veel Brusselaars over de slechte luchtkwaliteit in de stad, de vele files en de amateuristische aanpak van de voetgangerszone aan de beurs.

De verrassende standvastigheid van PS en de sprong voorwaarts van de groenen bepaalden vannacht de logica van de coalitievorming: de grootste partij ging met de grootste stijger rond tafel zitten. Rond drie uur vannacht maakte Groen-gemeenteraadslid Bart Dhondt via Twitter het coalitie-akkoord bekend: “De coalitie voor schone lucht is een feit." Waarmee de groenen al meteen een prioriteit voor het bestuursakkoord poneerden.

Opmerkelijk: ook ex-schepen Ans Persoons veroverde met haar nieuwe Change-lijst een zetel en zal deel uitmaken van de coalitie. Persoons brak tijdens de voormalige legislatuur als sp.a’ster met de PS uit onvrede over het Samusocial-schandaal. Persoons werd vannacht niet enkel aan de onderhandelingstafel uitgenodigd omdat de ruzie met de PS is afgekoeld, maar vooral omdat ze goede contacten heeft met de groenen en bovendien veel expertise als schepen.

MR uit coalitie gewipt

Grote verliezer van de verkiezingen in Brussel-Stad is ongetwijfeld de MR-Open Vld-lijst van Alain Courtois en Els Ampe die uit het schepencollege verdwijnen. Courtois had gehoopt om met zijn partij over de geplaagde PS te springen en burgemeester te worden: die droom ligt aan diggelen. De liberalen gaan 4 procent achteruit en stranden met 14 procent op een teleurstellende derde plaats.

Bijkomende handicap voor de liberalen was dat ook de CDH-CD&V-lijst een zware rammeling kreeg: min 8,7 procent wat neerkomt op een halvering. Echt veel goesting om als depannagepartner voor een rood-blauwe meerderheid te fungeren, was er niet bij de chistendemocraten.

Ook bij het pro-Franstalige DéFI, het vroegere FDF, is er weinig euforie; de partij had gehoopt op een doorbrak maar trappelt met 7,5 procent ter plaatse.

Naast de groenen is de radicaal linkse PTB-PVDA de meest opvallende winnaar van de Brusselse verkiezingen. De partij springt vanuit het niets naar 11,6 procent, wordt daarmee de vierde grootste partij en meteen ook een te duchten oppositiekracht. PTB-PVDA wil onder andere zware tegenstand leveren in het Neo-dossier over de bouw van een omstreden winkel- en wooncentrum op de Lakense Heizelvlakte waar onder meer in 72.000 vierkante meter winkelruimte is voorzien. PTB-PVDA vreest voor een nachtmerrie inzake mobiliteit en luchtkwaliteit en laat nu al weten heel nieuwsgierig te zijn naar het standpunt van de groenen over het door de PS gewenste Neo-complex.

De doorbraak van N-VA in Brussel-Stad blijft uit: ondanks het feit dat boegbeelden Jan Jambon en Theo Francken regelmatig mee campagne kwamen voeren, trappelen de Vlaams nationalisten ter plaatse: 3,7 procent. 

Ook in veel deelgemeenten

Ook in de Brusselse deelgemeenten wordt gesproken van een groen-linkse golf. Ecolo-Groen gaat er minstens 6 procent vooruit met een zeer opvallende score in Elsene waar de groenen 9,5 vooruitspringen en een derde van de stemmen halen. Tijdens nachtelijke onderhandelingen sloten groenen en PS een akkoord waardoor er een einde komt aan een paarse-coalitie en waardoor meteen ook MR-ster Dominique Dufourny haar sjerp verliest aan de groene Christos Doulkeredis. 

Ook Vorst en Watermaal-Bosvoorde krijgen trouwens groene burgemeesters: Stéphane Roberti en Olivier Deleuze, die laatste verlengt daarmee zijn ambtstermijn.

PTB-PVDA haalt in verschillende deelgemeentes spectaculaire scores van 12 à 15 procent, met Anderlecht als uitschieter: radicaal links haalt daar 14,6 procent.

In Sint-Jans-Molenbeek wordt een apart verhaal geschreven. PS-kopstuk Catherine Moureaux – dochter van partijcoryfee Philippe – zal zo goed als zeker MR-burgemeester Françoise Schepmans van de macht drijven maar met wie zij een coalitie zal vormen, is onduidelijk. Ecolo scoorde hier minder overtuigend en dat heeft onder andere te maken met een breuk met Groen-schepen Annalisa Gadaleta. PTB-PVBA maakt ook hier een forse sprong en komt met 13,4 procent op een derde plaats. 

Moureaux zegt dat ze onderhandelt met PTB-PVDA om een donkerrode coalitie te vormen, die mogelijk verruimd zal worden met de groenen.

Ten slotte kreeg het Brusselse nog een opvallende nieuwe burgemeester: in Ganshoren wordt christendemocraat Pierre Kompany burgervader – vader van Rode Duivel Vincent.  

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234