Donderdag 03/12/2020

Verkiezingen VS

Nu rechtszaken niets uithalen, probeert Trump via politieke weg te winnen

President Donald Trump.Beeld AFP

De Amerikaanse president Donald Trump bemoeit zich steeds directer met de uitslag van de verkiezingen. Vandaag heeft hij de Republikeinse volksvertegenwoordigers uit Michigan in het Witte Huis uitgenodigd.

Het zijn de volksvertegenwoordigers die eigen kiesmannen kunnen aanwijzen als er twijfel bestaat over de uitslag in de staat (de kiesmannen bepalen uiteindelijk wie de nieuwe president wordt). Daarmee zet Trump een nieuwe stap op een pad dat staatsrechtelijk en strafrechtelijk steeds glibberiger wordt.

Het is Trumps tweede ingreep. Op dinsdagavond belde hij al met een van de twee Republikeinse scheidsrechters die de verkiezingsuitslag in een district in Michigan net hadden goedgekeurd. Na zijn telefoontje herriepen zij en haar collega die goedkeuring. “Hij was bezorgd over mijn veiligheid”, zei de functionaris in kwestie, Monica Palmer, donderdag tegen The Washington Post.

Daarmee is een normaal gesproken triviaal proces verder onder spanning komen te staan. Nu de juridische weg om de uitslag aan te vechten op een serie nederlagen is uitgelopen, proberen Trump en de Republikeinen het via de politieke weg.

Dat dat een onwaarschijnlijk lastige route is, verhindert Trump kennelijk niet het toch te proberen. Zoals zo vaak, tijdens zijn presidentschap, heeft hij als buitenstaander gezien dat het Amerikaanse systeem veel wankeler is dan institutionele insiders denken.

Wayne County

De manoeuvres zijn ingewikkeld. Deze week moest een districtskiescommissie de stemmen in Wayne County, een gebied rond de stad Detroit, goedkeuren. De twee Republikeinen in die commissie (van vier) weigerden dat, omdat er fraude zou zijn gepleegd. Daarmee verklaarden zij netto zo’n 300.000 stemmen voor Joe Biden ongeldig. Nu moest alleen een staatskiescommissie (eveneens bestaande uit twee Democraten en twee Republikeinen) dat nog volgen om de winst van Joe Biden in Michigan, die daar 140.000 stemmen meer kreeg dan Trump, op losse schroeven te zetten.

Het Witte Huis juichte. “Als de staatskiescommissie dit volgt, mag het Republikeinse parlement de kiesmannen aanwijzen!”, twitterde Trumps jurist Jenna Ellis, die daarmee deze strategie bevestigde.

Tijdens een inspraakronde, via Zoom, lieten de inwoners van Detroit echter hun ongenoegen blijken, waarna de twee Republikeinse functionarissen zwichtten en de uitslag alsnog ratificeerden.

Trump-aanhangers in Michigan ondersteunen diens bewering dat de verkiezingen frauduleus zijn verlopen.Beeld AFP

Dat was al ongekend. Maar toen kwam dus dat telefoontje van Trump, en daarna tekenden de twee Republikeinen een document waarin zij hun goedkeuring herriepen: zij verklaarden hun eigen stemmen óver het stemmen ongeldig. Het Witte Huis kon weer juichen.

‘Enorme druk’

Nu is de vraag wat de staatskiescommissie gaat doen. Die komt maandag bijeen om de stemmen in heel Michigan te certificeren. Een van de twee Republikeinen in die commissie, Norm Shinkle, zei donderdag tegen The New York Times dat hij “onder enorme druk” is komen te staan op de stemmen niet te certificeren – mede door de dubbele draai van de Republikeinen in Wayne County.

Pas als die staatscommissie weigert te ratificeren, komt het staatsparlement aan de beurt: de Republikeinse meerderheid kan dan eigen kiesmannen aanwijzen. Maar daarop vooruitlopend praat Trump dus vrijdag met een aantal van hen, onder wie partijleider Mike Shirkey, die overigens eerder deze week nog zei dat hij géén eigen kiesmannen zal aanwijzen.

Het vervolg is verder onbekend: de gouverneur van Michigan, een Democraat, zou kunnen vasthouden aan de uitslag van de verkiezingen en dus kiesmannen voor Joe Biden kunnen aanwijzen. Bovendien moet Trump deze truc in drie staten herhalen om genoeg kiesmannen te verzamelen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234