Woensdag 05/08/2020

AchtergrondBrexit

Nieuw momentum voor handelsdeal EU-Londen: ‘Compromis is geen vies woord’

Premier Johnson vergadert vanuit Downing Street met Europese leiders.Beeld AFP

De EU en het Verenigd Koninkrijk zetten alles op alles om voor het eind van het jaar alsnog een handelsakkoord te sluiten. Zowel de Britse premier Johnson als EU-president Michel en voorzitter Von der Leyen van de Europese Commissie toonden zich maandag bereid over hun eigen schaduw heen te springen.

Johnson zei na afloop van het video-overleg met zijn EU-partners dat een handelsdeal voor het eind van de zomer op tafel moet liggen. De EU ziet dit als een mooi streven maar denkt dat eind van de herfst een realistischer tijdpad is. Alle nationale parlementen moeten het akkoord goedkeuren, wil het op 1 januari 2021 in werking treden.

EU-ambtenaren toonden zich enigszins hoopvol na de vergadering van krap een uur tussen de Britse en Europese leiders. Johnson liet het eerder in Londen geuite dreigement om van de onderhandelingstafel weg te lopen achterwege. Hij wees op de politieke verklaring die hij vorig jaar met de EU ondertekende, waarin staat dat het handelsakkoord tussen de EU en Londen breed en diep moet zijn. Afgelopen maanden zei Londen te streven naar een veel minimaler vrijhandelsverdrag.

Ambtenaren zeggen dat met de politieke boodschap van de leiders – de deal moet er komen – de onderhandelaars creatiever aan het werk kunnen. Afgelopen weken wisselden EU-onderhandelaar Barnier en zijn Britse tegenpool Frost vooral ijzige brieven met elkaar. Beide kanten moeten bewegen, was maandag de conclusie. “Compromis is geen vies woord”, aldus één van hen. Ambtenaren wijzen erop dat Johnson vorig jaar een draai maakte om de grenskwestie tussen Ierland en Noord-Ierland (dat met het Verenigd Koninkrijk op 31 januari de EU verliet) te beslechten. Ze hopen op een soortgelijke beweging op het laatste moment om de handelsdeal te redden.

Overgangsperiode

De tijd dringt. Het Verenigd Koninkrijk geniet nu nog van een overgangsperiode waarin de handel ongestoord voortgaat. Die transitie loopt op 1 januari af. Johnson liet eerder weten geen verlenging aan te vragen. Zonder handelsakkoord tussen de EU en Londen valt de import en export tussen de twee blokken vanaf volgend jaar terug op de internationale handelsregels, inclusief tarieven, quota en controles. Dat leidt voor beide partijen tot een economische klap, voor het Verenigd Koninkrijk is die aanzienlijk zwaarder dan voor de EU.

Sinds begin dit jaar is er nauwelijks voortgang geboekt in de onderhandelingen tussen Barnier en Frost. Een groot struikelpunt is de eerlijke concurrentie: de EU eist in ruil voor ongehinderde handel met het Verenigd Koninkrijk dat Britse bedrijven zich aan de Europese normen voor milieu, arbeid, kwaliteit en staatssteun houden. Anders vreest Brussel concurrentievervalsing. Voor Londen is dit moeilijk te verteren, de Brexit is bedoeld om zich los te koppelen van Europese regels.

Ook de verdeling van visquota, de politiële samenwerking en het toezicht op toekomstige afspraken, zijn tot nog toe onoverkomelijke blokkades gebleken. Volgens betrokkenen is een akkoord mogelijk als beide partijen dat echt willen. Daarom wordt de boodschap van de leiders als hoopvol teken gezien. In de gezamenlijke verklaring van Johnson, Michel en Von der Leyen staat dat ‘nieuw momentum’ in onderhandelingen nodig is. In juli komen er extra onderhandelingsrondes, de EU is bereid in de vakantiemaand augustus door te praten.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234