Dinsdag 11/05/2021

InterviewEls van Doesburg

N-VA-politica Els van Doesburg, nieuwe stem van conservatieve strekking: ‘Iedereen wil permanent zijn gevoelens uitbraken’

Els van Doesburg, Antwerps gemeenteraadslid voor N-VA: 'Ik vind Baudet niet conservatief. Hij zou een uitstekende Franse revolutionair geweest zijn, want hij wil aldoor alles ‘omverwerpen’.' Beeld Joris Casaer
Els van Doesburg, Antwerps gemeenteraadslid voor N-VA: 'Ik vind Baudet niet conservatief. Hij zou een uitstekende Franse revolutionair geweest zijn, want hij wil aldoor alles ‘omverwerpen’.'Beeld Joris Casaer

Els van Doesburg (31) is N-VA-gemeenteraadslid in Antwerpen, columniste bij Doorbraak.be en een nieuwe stem ter conservatieve zijde. Ze houdt niet van blootprogramma’s met kinderen, vindt taboes onderschat en het feminisme overschat. ‘Iedereen wil permanent zijn gevoelens uitbraken.’

“Bart De Wever heeft voor jonge mensen zoals ik het conservatisme zeker interessant gemaakt”, zegt Els van Doesburg. “Toen ik hem voor het eerst las, was ik nog niet bezig met dat ideologische debat, maar ik vond wel meteen aansluiting bij wat hij schreef. Hij heeft mij op het spoor van de conservatieve filosoof Edmund Burke gezet en daarna heb ik de ene auteur na de andere ontdekt, onder wie ook wijlen Roger Scruton.”

De kans dat u Els van Doesburg kent, is klein. Ze zit voor N-VA in de Antwerpse gemeenteraad, waar ze als Nederlandse de eerste niet-Belgische verkozene was. Maar dat heeft nog geen aanleiding tot nationaal nieuws gegeven. Ze was de voorbije jaren de persoonlijke medewerkster van N-VA-Kamerfractieleider Peter De Roover, maar in zo’n functie blijf je op de achtergrond. En nu ze daarmee stopt om verpleegkunde te gaan studeren, neemt de kans op nationale roem alleen maar af. Mocht de N-VA in de federale regering zijn beland, dan was ze als opvolgster op de Kamerlijst parlementslid geweest. “En als Peter morgen van de trap valt, is het ook aan mij”, lacht ze. “Maar ik ga mij op mijn lokale mandaat concentreren. En op mijn studie: die past bij mijn conservatisme – door de coronacrisis wil ik mij ook daar inzetten voor mijn gemeenschap.”

Dat u hier toch een interview met haar aantreft, heeft niets te maken met haar politieke bestaan, maar met de columns die ze nu al een jaar schrijft op Doorbraak.be – verscholen voor het brede publiek. Vlaanderen heeft al een paar conservatieve columnisten gekend: Bart De Wever hanteerde de pen in De Morgen en De Standaard, Joachim Pohlmann deed het in De Morgen en Joren Vermeersch doet het nu in De Standaard. Van Doesburg is wel interessanter dan Pohlmann en Vermeersch: ze combineert verrassende, soms baldadige standpunten met een speciale, lichte toets. “Ik ben Nederlands vanbuiten en Vlaams vanbinnen”, zegt ze. “Ik ben in Nederland geboren en getogen, maar zoals u kunt horen ben ik volledig geassimileerd. Ik woon hier sinds mijn tiende en voel mij Vlaming. Al ben ik misschien een tikje assertiever en brutaler dan men hier gewend is.”

Haar laatste column ging over het Nederlandse programma Gewoon bloot, waarin kinderen met naakte volwassenen worden geconfronteerd. Ze schrijft: ‘Deze volwassen mensen hebben geen kleren aan terwijl ze met kinderen praten over hun penispiercing. Klinkt als iets waarvoor je met je kind naar de politie zou gaan, niet iets dat je gaat uitzenden op de publieke omroep.’

Wat stoort u er precies aan?

“Uiteraard heeft niet elke vorm van naakt iets met seksualiteit te maken. Zo verdedigen de programmamakers zich ook: volgens hen is het belangrijk om kinderen verschillende lichamen te tonen, zodat ze leren dat ze zich niet onzeker hoeven te voelen over zichzelf wanneer ze op Instagram alleen maar perfecte lichamen zien.”

Is dat geen verdedigbare uitleg?

“Nee, ik geloof ze niet. Ik denk dat het een drogreden is die ze hebben bedacht om een sensationeel programma te verkopen, waarvan ze hopen dat het ophef veroorzaakt, zodat er meer mensen zouden kijken. Uiteraard moeten kinderen wel met naakt geconfronteerd worden, maar liefst niet op de televisie; dat gebeurt beter in een beschermde setting. Je kunt ook het effect hiervan op kinderen niet inschatten – misschien vinden sommigen van hen die deelname aan het programma niet zo aangenaam.”

De Nederlandse extreemrechtse politicus Thierry Baudet noemde het programma ‘misdadig’ en vond dat het aanschurkte tegen ‘het promoten van pedofilie’.

“Met pedofilie heeft het volgens mij weinig te maken. Mij lijkt het typisch Nederlandse geforceerde openheid, zo van: ‘Kijk eens hoe normaal wij dit allemaal vinden!’ Dat past in een calvinistisch land waar alles per se open en bloot op tafel moet. Ik zou dus niet zo ver gaan als Baudet. Maar het lijkt mij wel een goede regel als een volwassen man zijn broek aanhoudt in de buurt van kinderen.”

Ik neem aan dat u ook verder liever niet geassocieerd wordt met Baudet. Dat is iets wat vaak gebeurt: uiterst rechts heet vaak ook conservatief te zijn.

“Ik heb weinig met Baudet. Ik vind hem ook helemaal niet conservatief. Hij zou een uitstekende Franse revolutionair geweest zijn, want hij wil aldoor alles ‘omverwerpen’. Ik heb overigens de indruk dat hij het nu zelf allemaal niet zo goed meer weet. In ieder geval dragen mensen zoals hij bij aan het idee dat ‘conservatief’ een scheldwoord is.”

Is dat nog altijd zo? Toen De Wever in 2003 over Edmund Burke in De Standaard schreef, was dat volgens hem zo. Maar is dat ondertussen niet verbeterd?

“Zeker niet. Als iemand mij conservatief noemt, is dat zelden als een compliment bedoeld. Ik draag het als een badge of honour, dat wel. Maar het is een loze ambitie om aan dat woord een positieve betekenis te geven. Al probeer ik de ideeën die ermee verbonden zijn, met mijn columns wel toegankelijk te maken.”

Leg nog eens uit wat het betekent.

“Een vergelijking die ik graag maak, is die met een stoomtrein. Progressieven gooien almaar meer kolen op het vuur, zodat de trein sneller en sneller rijdt. Ze zeggen wel dat de volgende halte de eindhalte is, maar zodra ze die naderen, willen ze verder rijden. Conservatieven proberen het tempo juist te verminderen, zodat de trein niet ontspoort, en zodat je onderweg nog een beetje van het uitzicht kunt genieten. Op zich is die dynamiek tussen progressief en conservatief overigens best gezond.”

Van twee cruciale momenten in de geschiedenis huivert de conservatief. Burke schreef zijn manifest als reactie op de Franse Revolutie. Moderne conservatieven willen graag met de erfenis van mei ’68 afrekenen. Klopt dat nog steeds?

“In mei ’68 wilde men de samenleving zoals die toen bestond, echt breken. Daar voel ik nog altijd behoorlijk veel weerstand tegen. Tegelijk denk ik dat de mensen die in mei ’68 op de barricaden stonden, ondertussen al lang gecanceld zijn – wegens te blank, te mannelijk, te westers en te oud om nog mee te spelen met wat vandaag woke heet.”

Maar was mei ’68 geen moment van bevrijding en emancipatie?

“Een belangrijk moment was volgens mij vooral de uitvinding van de pil, die zowel voor vrouwen als voor mannen een bevrijding was.”

Hebben we ook niet de vruchten geplukt van het feminisme uit die tijd?

“Blijkbaar niet, want we zijn er nog altijd over bezig. Het progressieve verhaal van toen is duidelijk nog niet voltooid; mei ’68 was geen eindhalte, de trein is blijven voortrazen. Wat feministen nu verkondigen, is nog altijd hetzelfde als toen. Dit is een thema waarop ik helemaal loos kan gaan, hoor.”

Het heeft u al een aantal ledematen gekost op sociale media, schreef u onlangs.

“Dat hoort erbij, ik krijg veel haatberichten, soms gaan die redelijk ver. Maar dat is een persoonlijk ongemak dat ik er graag bij neem, omdat ik het belangrijk vind dat iemand zegt wat ik zeg. Het níét zeggen is namelijk schadelijk, omdat mannen en vrouwen vandaag tegen elkaar worden opgezet. En dat is volkomen onterecht.”

Hoe gebeurt dat dan?

“Bij velen leeft het idee dat vrouwen al eeuwen, en nog altijd, onderdrukt worden door het zogezegde patriarchaat. Daarbij past de gedachte dat vrouwen nu maar eens wraak moeten nemen. Dat vind ik gevaarlijk. Vrouwen worden helemaal niet onderdrukt en moeten geen wraak nemen op mannen, dat is complete onzin. Mannen en vrouwen zijn voor de wet volledig gelijk, en toch wordt er gedaan alsof er nog niets veranderd is. Terwijl er niets is wat u mag wat ik niet mag.”

Er zijn wel dingen die ik kán doen, en u niet: ’s nachts in mijn eentje over straat lopen in om het even welke straat in Antwerpen of Brussel, bijvoorbeeld.

“Nu hebt u het over veiligheid op straat. En dat vind ik uiteraard belangrijk. Ik ben een groot voorstander van law and order. Ik vind dat verkrachters zeer hard moeten worden gestraft. Maar het feministische antwoord op seksuele intimidatie is dat mannen zich bewust moeten worden van hun privileges, en workshops moeten volgen over respect. En dat is een lui antwoord. Zou zo’n workshop één verkrachting vermijden?”

Misschien niet, maar ik vind het wel zeer belangrijk dat media veel aandacht besteden aan de seksuele intimidatie die vrouwen ondervinden.

“Maar denkt u dat iemand die de neiging heeft om vrouwen te verkrachten, daardoor op andere gedachten wordt gebracht? De oplossingen die feministen aanbrengen, vind ik nogal simplistisch: sensibiliseren zal niet helpen, denk ik. Dan vind ik dat iemand zoals Jordan Peterson, de Canadese psycholoog die als een duivel wordt afgeschilderd, veel boeiender is dan de modale feministe.”

Wat kunnen we van hem leren?

“Zijn theorie is dat mannen nu eenmaal op zoek gaan naar status. En als ze die niet op een positieve manier kunnen bereiken, dan zullen ze het op een negatieve manier doen. Dat vind ik al interessanter om over na te denken.”

Is status niet juist een van de problemen? De hele #MeToo-beweging toont toch aan dat mannen in machtsposities daar weleens misbruik van maken. Nogmaals, het is toch goed dat media daar de voorbije jaren uitgebreid over schrijven?

“Als je seksueel geïntimideerd wordt, is het goed dat je daarover kunt spreken. Ik hoop alleen dat zo de omgang tussen mannen en vrouwen niet geproblematiseerd wordt. Dan komen we in een contractsamenleving terecht, waarin je voor je met elkaar iets begint een paper of consent moet ondertekenen. Dat is een ongezonde manier om met elkaar om te gaan. Maar dat vrouwen mondig zijn en protesteren als hen iets overkomt, kan ik alleen maar toejuichen. Ik denk dat niemand dat een slechte zaak zal vinden.”

Dan hebt u sympathie voor #MeToo?

“Ik heb sympathie voor vrouwen die zich uitspreken als ze het gevoel hebben dat hun grenzen worden overschreden. Ik ben bang voor een beweging die daarvan gebruikmaakt om mannen als zwijnen af te schilderen. Voor mannenhaat en hashtags zoals #killallmen – dood alle mannen – heb ik geen sympathie.”

'Ik vind niet dat een carrière voor een vrouw per se waardevoller is dan thuis de kinderen opvoeden.' Beeld Joris Casaer
'Ik vind niet dat een carrière voor een vrouw per se waardevoller is dan thuis de kinderen opvoeden.'Beeld Joris Casaer

U verwees net naar Jordan Peterson. U weet dat hij een held is voor mannen als Dries Van Langenhove, en in alt-rightkringen, waar men vindt dat mannen niet mogen masturberen en dat de traditionele vrouw aan de haard thuishoort.

“Dat zijn dan in ieder geval mijn kringen niet. Ik vind het een goede zaak dat de volledige talentenpool van mannen én vrouwen ter beschikking staat van de arbeidsmarkt. Maar ik vind niet dat een carrière voor een vrouw per se waardevoller is dan thuis de kinderen opvoeden.”

Voor mannen ook niet dan.

“Natuurlijk niet. Maar het is aan de man en de vrouw om dat onder elkaar uit te maken; de overheid hoeft zich daar niet mee te bemoeien. Het is goed dat iedereen gelijke kansen krijgt, maar de overheid moet geen gelijke uitkomsten nastreven: als je echt wil dat de vertegenwoordiging van mannen en vrouwen in alle sectoren ongeveer fiftyfifty is, dan moet je haast tot dwangmaatregelen overgaan. Laten we het erover eens zijn dat een vrouw die wil thuisblijven voor haar kinderen, niet onderdrukt wordt.”

Zegt iemand dat?

“Het progressieve dogma zegt dat vrouwen eigenlijk liever carrière maken dan voor de kinderen te zorgen. En wie Dames voor Darwin van filosofe Griet Vandermassen heeft gelezen, weet dat het niet zo is. Men hamert ook voortdurend op de loonkloof, maar die wordt onder meer verklaard doordat meer vrouwen deeltijds werken. Mag dat nog, als ze daar zin in hebben? De verklaring voor de loonkloof is niet per se discriminatie.”

Maar de loonkloof bestaat wel degelijk nog voor dezelfde functie in één bedrijf. Ik ken een vrouw die stevig op tafel heeft geslagen om hetzelfde te verdienen als haar mannelijke collega’s.

“Er zijn uiteraard uitzonderingen, maar blijkbaar zijn vrouwen over het algemeen toch minder geneigd om stevig te onderhandelen over hun loon. Zeker niet als ze thuis niet de primaire kostwinner zijn. Ik bedoel maar: het verhaal dat bedrijven hun vrouwelijke medewerkers bewust minder betalen, als een vorm van discriminerend beleid, blijft maar etteren als een giftig mantra, en er bestaat geen enkele serieuze basis voor.”

U koketteert graag met het traditionele beeld van de vrouw.

“Ja, ik provoceer daarmee. Op Vrouwendag, bijvoorbeeld, schrijf ik dan dat ik sta te strijken. Vrouwen worden vaak als slachtoffers voorgesteld, en dat is zeer schadelijk. Niet alleen vrouwen, trouwens. Het moderne feminisme maakt deel uit van een allesomvattende, progressieve slachtofferindustrie.”

U bent ook tegen quota. Terwijl dankzij quota vandaag meer vrouwen in de politiek zitten, om maar iets te noemen.

“Ik weet niet of dat verband er is, maar ik denk dat die quota vooral een bepaald type vrouw ten goede komen.

Tante Maria van-achter-de-hoek schiet daar niets mee op. Het zijn hoog opgeleide vrouwen die voordeel hebben bij quota, ook in raden van bestuur – vrouwen die sowieso naar zulke functies op weg waren, en met die quota een duwtje in de rug krijgen.”

Uitstekend, toch? Het heeft de zaken versneld.

“Dat duwtje hadden ze niet nodig, dat is mijn punt. Ik wil nooit de vrouw zijn die een bepaalde functie bekleedt omdat ze nog een vrouw nodig hadden om hun quota te halen. Hoe denigrerend. En er komt geen einde aan dat soort redeneringen. Mooie vrouwen zijn de meest geprivilegieerde mensen ter wereld. Gaan we nu quota invoeren voor lelijke mensen?”

De Italiaanse filosofe Francesca Minerva denkt over zulke vragen na. Er bestaat inderdaad zoiets als lookism, discriminatie op basis van uiterlijk.

“Maar dan wordt die logica toch eindeloos?”

Is het geen gezonde logica? Beschaving is: zorgen dat iedereen gelijke kansen heeft. Een eigenschap die je niet gekozen hebt, mag geen hinderpaal zijn.

“Vindt u het een taak van de overheid om elke vorm van ongelijkheid weg te werken? Dan zult u heel veel vrijheid moeten inleveren.”

Is het geen goed plan om maximaal gelijke kansen te voorzien?

“Maar welke verhouding ziet u dan op de werkvloer? Hoeveel procent lelijke mensen? Hoeveel procent domme mensen? Hoe vertaalt zich dat? Mensen zijn gelijkwaardig, maar niet gelijk. Het is een typisch progressieve visie om alles wat gelijke kansen in de weg staat als een obstakel te beschouwen. Een conservatief denkt ook in termen van beperkingen. Mensen zijn beperkt, elke samenleving kent beperkingen.”

En die moeten we maximaal opheffen.

“Maar er zijn grenzen. Ik geloof niet in de oneindige maakbaarheid. Ik denk dat iedereen een wedstrijd kan winnen, maar niet elke wedstrijd.”

U bent ook tegen praktijktesten op de huurmarkt, is al een paar keer gebleken tijdens de Antwerpse gemeenteraad.

“Uit onderzoek blijkt dat daar andere factoren dan discriminatie spelen. Verhuurders zijn bang dat mensen met een vreemde achternaam, alleenstaande vrouwen of mensen met een handicap de huur niet elke maand zullen kunnen betalen. Bij holebi’s speelt dat bijvoorbeeld helemaal niet, omdat die worden gepercipieerd als een kapitaalkrachtige groep. Het is dus geen kwestie van discriminatie, maar van financiële onzekerheid.”

Wat kan de overheid dan doen?

“Dat financiële vooroordeel mee helpen wegwerken. Je ziet trouwens dat hoe langer verhuurders actief zijn in de stad, hoe meer ze beseffen dat hun wantrouwen doorgaans nergens voor nodig is. Wat mij dat leert, is dat de Vlaming geen racist is. Terwijl linkse politici, dat heb ik vaak gemerkt tijdens schooldebatten, dat er bij allochtone jongeren proberen door te duwen. Dat ze minder kansen krijgen. Dat ze slachtoffers zijn. Ik vind dat bijna crimineel, omdat je jonge mensen zo enorm demotiveert.”

Maar er zit toch een grond van waarheid in de vaststelling dat bijvoorbeeld Vlamingen met een migratieachtergrond nog altijd gediscrimineerd worden?

“Nee, wij zijn fundamenteel antiracistisch. Net zoals we fundamenteel antiseksistisch zijn. Als samenleving, bedoel ik. De ruggengraat van het racisme is gebroken. Dat merk je aan de vele, terecht verontwaardigde reacties als iemand een vorm van racisme ervaart. Oké, op sociale media lees je weleens racistische praat. Maar dat is gewoon dezelfde marginale praat die je vroeger aan de toog hoorde. En toch blijft links de samenleving opdelen in onderdrukkers en onderdrukten. Mensen worden permanent tegen elkaar opgezet.”

Laten we het eens over geloof hebben. U bent zelf niet meer gelovig, maar u vindt het fenomeen religie waardevol. Maakt dat deel uit van uw conservatisme?

“Ja. Omdat ik de gemeenschapsvormende waarde van religie zie. Ik heb het dan niet over de mensen die religie als een middel van machtsuitoefening gebruiken, dat staat hier los van. Ik vind het jammer dat er zo minachtend wordt gedaan over gelovige mensen. Ik vind het een gemis dat die gemeenschapsvorming zo haast volledig is weggevallen.”

'Overal en altijd jezelf kunnen zijn, dat vind ik een luie en totaal oninteressante ambitie. Dat eindigt bij narcisme, bij het idee dat je voortdurend het centrum van de wereld moet zijn.' Beeld Joris Casaer
'Overal en altijd jezelf kunnen zijn, dat vind ik een luie en totaal oninteressante ambitie. Dat eindigt bij narcisme, bij het idee dat je voortdurend het centrum van de wereld moet zijn.'Beeld Joris Casaer

U betreurt het dat sommige mensen spotten met religie door te verwijzen naar de zogenaamde religie van het Vliegend Spaghettimonster.

“Ja. Het is maar weinig mensen gegeven om zonder een vorm van geloof door het leven te gaan. En het zingevende karakter van het geloof is in onze samenleving niet ingeruild voor iets dat moreel even sterk is.”

U weet wie in zijn laatste boek nogal lacherig naar het Vliegend Spaghetti­monster verwijst? Bart De Wever, op het moment dat hij over de hoofddoek schrijft. Hij heeft ook al getweet dat hij zijn kinderen met een vergiet op het hoofd naar school zou sturen als de hoofddoek overal op school zou mogen.

“Ja, dat weet ik. Ik wist dat u dat ging zeggen. Ik kan niet voor hem spreken, maar ik denk dat hij daarmee in Over identiteit wil uitdrukken hoe moeilijk het tegenwoordig is om een gemeenschap te vormen zonder een gemeenschappelijke religie. Hij zoekt naar een gemeenschappelijke koepel om deze samenleving, met haar verschillende religies en culturen, bij elkaar te houden. Dat moeten we toch proberen.”

Hoe kijkt u naar die hoofddoek?

“Ik zie niet wat ik nog aan dat debat kan toevoegen. Ik vind het goed dat er een verbod is in onze Antwerpse scholen. Er waren meisjes die op school wel en buiten de school geen hoofddoek droegen – dan is er sociale druk en moet je ingrijpen. Los daarvan zie ik iets interessants: steeds meer jonge moslima’s dragen een tulband. Daarmee sturen ze een ‘fuck you’ naar de mensen in hun eigen gemeenschap die strengere kledingregels willen, maar ze sturen ook een ‘fuck you’ naar extreemrechts. Dat vind ik een boeiende evolutie.”

Nog een onderwerp waarover u schrijft: taboes. U vindt taboes, schrijft u, ‘morele vangrails’, en vindt het goed dat ze bestaan.

“Er zijn thema’s, zoals leven en dood, abortus en euthanasie, waar je alleen maar met een zekere schroomvalligheid over kunt praten. Maar progressieven willen alle taboes het liefst afschaffen. Traditie is slecht, taboes zijn slecht.”

Is het niet goed dat het taboe op mentaal lijden, bijvoorbeeld, of op seksuele diversiteit, is opgeheven?

“Zeker, maar ik ben bang dat we een aantal dingen dreigen te bagatelliseren. Ik vind het goed dat het taboe op echtscheiding is opgeheven, maar we zijn stilaan naar de andere kant doorgeslagen. De insteek bij een huwelijk moet toch zijn dat je bij elkaar wil blijven. Dat je een verbintenis aangaat, waar ook opoffering bij hoort. Ik vind het jammer dat zulke ideeën verdwijnen, ik denk niet dat mensen daar gelukkiger van zijn geworden.”

Het doet me denken aan wat conservatief filosoof Herman De Dijn me ooit zei: dat het je misschien gelukkiger maakt als je bij een verliefdheid op een ander toch kiest voor je gezin. Dat je dus niet je gevoel, maar je plichtsbesef volgt.

“Daar ben ik het mee eens. Natuurlijk kunnen mensen ook in een huwelijk ongelukkig zijn en kan het een opluchting zijn als ze uit elkaar gaan. Maar het idee van opoffering is verdwenen. En de nadruk op gevoelens is een opbod aan het worden. Iedereen wil nu permanent zijn gevoelens uitbraken – ik gebruik bewust dat woord. Iedereen is constant een waterval aan emoties, alsof er niet voor alles een geschikte tijd en plaats is. Zo miskennen we toch een aantal belangrijke waarden.”

Zoals daar zijn?

“Zelfbeheersing, discipline – allemaal eigenschappen waarvan ik het goed vind om ze te hebben. Bij vrijheid hoort zelfdiscipline, het vermogen om jezelf in te houden. Overal en altijd jezelf kunnen zijn, dat vind ik een luie en totaal oninteressante ambitie. Dat eindigt bij narcisme, bij het idee dat je voortdurend het centrum van de wereld moet zijn. Het is goed om jezelf te leren kennen en aan jezelf te werken, maar als je in jezelf gekeerd bent, kun je volgens mij geen betekenisvolle relaties met anderen hebben.”

U hecht ook veel belang aan decorum. Zo schreef u onlangs dat u liever geen korte broeken in de opera ziet.

“Ja, dat viel mij op, een man die in korte broek naar de opera gaat – geen goed idee, vind ik. Al is het voorbeeld van de opera misschien wat elitair. Maar het valt mij ook op dat u mij niet tutoyeert. En dat waardeer ik enorm.”

Journalisten horen verkozenen des volks niet te tutoyeren.

“Dat vind ik een goede houding. Het is eigenlijk jammer dat het mij zo opvalt. Het is een gebruik dat blijk geeft van respect. Als iedereen mij zomaar ‘Els’ noemt, is mijn intieme cirkel betekenisloos geworden, snapt u? U bent stiekem ook een beetje conservatief.”

Ik ben het in elk geval met u eens als u schrijft dat het niet gezond is om mensen te achtervolgen met screenshots uit het verleden.

“Vergeven is de essentie van onze beschaving. Het is de belangrijkste christelijke waarde die wij nog met ons meedragen. Als je ooit iets doms hebt getweet en je wordt daar jaren na datum nog mee geconfronteerd, dan is dat niet oké. Ik hou niet van die offense archeology, dat opgraven van aanstootgevende berichten.”

Uw partij doet daar anders volop aan mee, denk maar aan Youssef Kobo en Jihad Van Puymbroeck, die allebei ooit met oude tweets werden platgeslagen.

“Ik zou het zelf nooit doen. En ik kan mij voorstellen dat er iets meer gepermitteerd is als het over politieke standpunten gaat. Maar het is duidelijk dat de toon van het politieke debat in beide richtingen is verhard. Dat is niet iets wat ik bepaald toejuich. Al ben ik zeker ook niet conflictvermijdend, zoals u misschien wel hebt gemerkt.”

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234