Vrijdag 20/09/2019

Onderwijs

N-VA en Open Vld willen één uur godsdienst schrappen en vervangen

Beeld Wouter Van Vooren

N-VA wil één uur godsdienstles schrappen om een extra uur Nederlands te geven. Open Vld vervangt het geschrapte uur liever door een uur levensbeschouwing, ethiek en filosofie (LEF). Maar die switch is gemakkelijker gezegd dan gedaan. 

“De grondwet dicteert dat alle officiële scholen levensbeschouwelijke vakken moeten aanbieden. Hoeveel lesuren scholen moeten geven, staat niet in de grondwet. Daarover beslissen de gemeenschappen via decreten”, legt moraalfilosoof Patrick Loobuyck (UAntwerpen) uit. En dat willen N-VA en Open Vld nu wijzigen. Op het Vlaamse lessenrooster in het middelbaar onderwijs staat vandaag twee uur godsdienstles per week. Dat moet één uur per week worden. 

De Vlaams-nationalisten willen het geschrapte uur godsdienst vervangen door een extra uur Nederlands. De Vlaamse liberalen het dan weer invullen met een uur Levensbeschouwing, Ethiek en Filosofie (LEF). Dat schrijft de Vlaams-nationalistische website Doorbraak en wordt bevestigd aan Het Laatste Nieuws. Dat Open Vld een vrijzinnige koers vaart, moet niet verbazen. Dat ook N-VA voor minder godsdienstles pleit, is opmerkelijker. Een veelgehoorde kritiek van N-VA op het katholieke net is dat ze te veel naar de pijpen van moslims danst. Een uur minder godsdienstles aanbieden, lijkt dan wat contradictorisch. 

Wolfijzer op de weg

Maar gaat coalitiepartner CD&V mee in dat pleidooi? “In Franstalig België werden de godsdienstlessen al van twee naar één uur gebracht, en dat met een onderwijsminister van cdH aan het roer. Het is te zeggen: het officiële onderwijs moet nog maar één uur godsdienstles geven. Het vrije, katholieke onderwijs mag die twee uur godsdienstles behouden”, weet Loobuyck. In tegenstelling tot CD&V staat de ‘c’ in cdH al lang niet meer voor chrétien (christelijk), wel voor ‘centre’.  Toch is het een compromis waar de Vlaamse christendemocraten mee zouden kunnen leven. 

N-VA en Open Vld waarschuwen tegelijk wel dat een opdeling risico’s inhoudt. Het kan ervoor zorgen dat Vlamingen die veel belang hechten aan religie - lees: dus ook moslims - massaal aankloppen bij katholieke scholen. Het gevolg: de creatie van ghettoscholen. Maar er ligt nog een wolfijzer op de weg. De Vlaamse regering kan de godsdienstlessen wettelijk wel halveren. 

Maar dat geschrapte uur naar believen invullen? “Dat is niet mogelijk”, gelooft Patrick Loobuyck. “De overheid formuleert alleen de eindtermen. En het is aan de scholen en de koepels om te bepalen hoe ze die halen. De regering formuleerde de voorbije legislatuur de eindterm ‘burgerschap en samenleven’. Je kan dat aanleren via een vak ‘actief burgerschap’, zoals het gemeenschapsonderwijs doet. Maar je kan dat evengoed doorgeven via de geschiedenisles. Dat is nog steeds de vrijheid van het onderwijs.” 

Als de onderhandelaars er niet uit geraken, is er misschien nog een middenweg. Patrick Loobuyck pleit al jaren voor een vak levensbeschouwing, ethiek en filosofie (LEF) en een diepgaande discussie over de levensbeschouwelijke vakken. Die vakken afschaffen is voorlopig geen optie, want dan moet je de grondwet wijzigen en daarvoor tekende geen meerderheid. “Maar waarom biedt de overheid leerlingen die een vrijstelling vragen voor godsdienst/zedenleer geen LEF aan? Vandaag moeten zij zich in stilte bezig houden met de levensbeschouwing van hun ouders. Scholen kunnen geen inhoudelijk aanbod doen, waardoor de vrijstelling nu een lege doos is. Dat kunnen we zinvoller invullen.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234