Vrijdag 05/03/2021

AchtergrondVersoepeling

Met strikte regels maakt De Croo zich niet bij iedereen populair. Maar de toekomst staat aan zijn kant

Waals minister-president Elio Di Rupo (PS), premier Alexander De Croo (Open Vld) en Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA). Beeld REUTERS
Waals minister-president Elio Di Rupo (PS), premier Alexander De Croo (Open Vld) en Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA).Beeld REUTERS

Zou Alexander De Croo (Open Vld) zich herkennen in Jack Skellington, het skeletmannetje uit The Nightmare Before Christmas, dat kerst overneemt en ongewild verpest? Met de strikte regels maakt de premier zich alleszins niet bij iedereen populair. Maar de toekomst staat aan zijn kant.

Nu de dagen korten en Mariah Carey weer grijsgedraaid wordt, begint de Belg hoopvol uit te kijken naar de feestdagen. Zelden was de anticipatie voor een Overlegcomité zo groot. Zouden we samen kerst mogen vieren? En met wie?

Het antwoord: ja. Alleen niet zoals we dat gewend zijn. Het Overlegcomité heeft beslist dat onze sociale bubbel geen uitbreiding krijgt voor de feestdagen. Elk gezin mag dus maximum één persoon uitnodigen. Enkel singles krijgen een kleine uitzondering. Tot nu toe mochten zij twee personen uitnodigen thuis, maar nooit tegelijk. Op kerst mogen die twee wel samen aanwezig zijn. Zo kunnen ze bijvoorbeeld hun ouders uitnodigen, of twee boezemvrienden.

Blijven slapen

Let wel: deze uitzondering geldt niet op oudjaar. Bovendien blijft de nachtklok, tussen middernacht en 5 uur 's ochtends, van kracht. Dat betekent dat singles oudjaar alleen moeten vieren of bij hun knuffelcontact moeten blijven slapen. In Wallonië, waar er normaal vanaf 22 uur een nachtklok ingaat, geldt er op Kerstmis een beetje respijt. Maar uitbundig wordt het nooit. In heel het land geldt een vuurwerkverbod.

Kortom, een feestperiode in mineur. “Dat mensen teleurgesteld zijn, begrijp ik. Ik had ook graag kerst gevierd met mijn zus, mijn ouders en schoonouders”, zei De Croo na afloop van het Overlegcomité. “Maar het laatste dat we mogen doen, is op enkele dagen tijd alles te grabbel gooien wat we de voorbije maanden hebben opgebouwd.” Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA) riep iedereen op door te bijten “om zo rap mogelijk van dit verschrikkelijke beest af te zijn.”

Harde noot

Voor de politici rond de tafel was het een harde noot om te kraken. Na maanden van afzondering is de drang groot om kerst te vieren in groep. Regeringspartijen MR, PS en CD&V pleitten vooraf voor een tijdelijke uitbreiding van de sociale bubbel, naar twee, drie of vier contacten per gezin. In Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk wordt zo’n eenmalige uitzondering toegestaan.

Maar De Croo en minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (sp.a) zaten volledig op de lijn van de virologen en de dokters, die al dagen smeekten om niet te versoepelen. Het aantal besmettingen mag dan fors gedaald zijn, we zitten nog altijd op 2.765 besmettingen per dag. “Aan dit tempo zitten we rond kerst aan 500 besmettingen, maar dat zouden er nog altijd vijf keer meer zijn dan aan het begin van de zomer”, zegt viroloog Steven Van Gucht.

Horeca

Binnen de regering lag de discussie erg gevoelig. In oktober duwden De Croo en Vandenbroucke de sluiting van de horeca door, tegen de wil van bevoegd MR-minister David Clarinval. Nu stonden de Franstalige liberalen opnieuw tegenover de Vlaamse ‘supertandem’. Weer op een muur botsen zou de frustratie bij MR, dat tot voor kort zes ministers en de premier leverde, alleen maar groter maken. Voor De Croo was het dus de kunst om streng te zijn, maar ook iedereen tevreden te houden.

MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez. Beeld BELGA
MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez.Beeld BELGA

Of dat gelukt is? Ja en neen. Na afloop reageerde Bouchez positief op Twitter. “De situatie blijft delicaat, maar het was noodzakelijk om een menselijk gebaar te stellen voor de mensen die anders alleen zouden zitten op kerst.” Binnen MR valt te horen dat de partij op meer had gehoopt. Voor nieuw-samengestelde gezinnen, onder andere. Die hoop hebben sommige partijleden zelfs nog altijd niet opgeborgen. “Wie weet, misschien is er voor kerst toch nog iets mogelijk?”

Ook de Vlaamse regeringsleider Jan Jambon (N-VA) moest zich neerleggen bij een compromis. Zijn voorstel om voor ouderen in de woon-zorgcentra een uitzondering toe te staan, en hen één feest bij één gezin te laten bijwonen, werd afgewezen wegens te risicovol.

Funshoppen 

Het goede nieuws: de winkels mogen vanaf dinsdag weer open. Winkelen zal wel alleen moeten gebeuren, en maximum dertig minuten. Zowel in de winkel als op straat zullen strikte afstandsregels gelden. Die verantwoordelijkheid ligt zowel bij de handelaars, de lokale besturen als de burger. De Croo: “Funshoppen zit er dit jaar niet in.” Gaan winkelen over de grens wordt, net als andere niet-essentiële reizen, stellig afgeraden. Er komen trouwens grenscontroles.

Een opsteker is er voor grote musea en zwembaden, die op 1 december weer open gaan. Maar mensen met contactberoepen, zoals kappers en schoonheidsspecialisten, zullen wellicht tot 1 februari moeten wachten tot ze weer aan de slag kunnen. Hetzelfde geldt voor café- en restaurantuitbaters. 

Alles hangt af van de ‘coronaschakelaar’, een systeem dat de komende maanden zal bepalen of er kan versoepeld worden. Ook die werd door het Overlegcomité bekrachtigd. “De richtcijfers om uit de storm te raken, zijn 800 besmettingen en 75 ziekenhuisopnames per dag”, maakte Vandenbroucke bekend. Pas als we daaronder duiken, kan er echt versoepeld worden.

De Croo en zijn ministers erkennen dat ze zware inspanningen vragen van de bevolking. Maar we moeten een horrorscenario zoals in Canada, waar de curves na Thanksgiving weer aan het stijgen zijn, vermijden. “Het mag nu gaan stoppen”, zei de premier. “Laat ons met Kerstmis proberen om een punt te zetten achter een absoluut rampzalig jaar.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234