Zaterdag 25/05/2019

F-16's

Mails waarmee Crombez Vandeput aanvalt, zijn waarschijnlijk vals

Woensdag riep Crombez de pers bijeen en kwam met twee nieuwe mails in het F-16-dossier. Beeld Photonews

Met twee nieuwe legermails in de hand eiste John Crombez woensdag het ontslag van minister van Defensie Steven Vandeput (N-VA). Volgens de sp.a-voorzitter heeft hij de Kamer belogen in het F-16-dossier. Zes legerbronnen, waaronder tegenstanders van de minister en de luchtmacht, bevestigen echter het verweer van Vandeput. De mails waar Crombez op steunt zijn niet koosjer en waarschijnlijk vals.

Daags voor een vertrouwensstemming in de Kamer riep Crombez woensdag de pers bijeen over het F-16-dossier. Daar gooide hij een pakket legerdocumenten op tafel die Vandeput het laatste duwtje richting uitgang moesten geven. Het merendeel van die documenten was al bekend. Maar er zaten ook twee nieuwe mails bij, uit april en september vorig jaar.

Volgens Crombez bewezen net die twee mails dat Vandeput de Kamer heeft belogen: hij wist wel degelijk van de berekeningen van Lockheed Martin over de F-16’s. Iets wat Vandeput meermaals ontkende de laatste maanden. In de eerste mail uit april laat een onbekende kolonel aan de kabinetschef van Vandeput, met volgens sp.a de minister zelf in cc, weten dat de Belgische F-16’s "minimum 4.000 vlieguren" meer aankunnen dan gedacht.

 In de tweede mail uit september, met dezelfde geadresseerden, schrijft een onbekende militair dat het "perfect mogelijk is om onze F-16’s te upgraden" en dus langer te laten vliegen.
 "Vandeput heeft die berichten gekregen. Hij weet dat het anders zit dan wat hij zelf verklaard heeft in het parlement. Dat is de reden dat we vinden dat hij niet langer kan functioneren", benadrukte Crombez op zijn persconferentie woensdag. 

’s Avonds voegde Crombez daar in het debatprogramma
Terzake aan toe: "Nu blijkt dat hij zelf op de hoogte was, is het genoeg geweest." In diezelfde uitzending reageerde Vandeput als door een wesp gestoken. "Ze zien ze vliegen bij de sp.a. Dit wordt pathetisch. Het is allemaal gefabriceerd materiaal. Die bundel van sp.a heeft geen waarde."

De Morgen contacteerde sinds woensdag zes militaire bronnen en legde hen de twee bewuste mails voor. Onder hen zijn ook rabiate tegenstanders van Vandeput en de vervangingsprocedure van de F-16. Toch is hun unanieme conclusie dat de mails niet koosjer zijn en waarschijnlijk vals. Hoewel niemand voorlopig sluitend bewijs kan aandragen, is de opeenstapeling van vormelijke en inhoudelijke fouten te groot. Ook Knack beschreef eerder deze week al een aantal anomalieën in de mails.

Wat voorafging

België is intussen drie jaar op zoek naar een vervanger voor zijn F-16-toestellen, in de veronderstelling dat die tussen 2023 en 2028 versleten zijn en uit dienst moeten. Het gaat om een aankoop van 3,6 miljard euro.

Om te bepalen welke vliegtuigbouwer de 'aankoop van de eeuw' binnenhaalt, loopt er een aanbesteding. Momenteel zijn nog twee toestellen in de running: de Amerikaanse F-35 van Lockheed Martin en de Europese Eurofighter van Bae.

In maart lekte de sp.a, met behulp van anonieme legerbronnen, interne mails en een nota met berekeningen van Lockheed Martin. Volgens de oppositiepartij bewijzen die dat het leger de aankoopprocedure manipuleert. Een reeks hooggeplaatste officieren zou al een jaar op de hoogte zijn over nieuwe berekeningen van Lockheed Martin over de langere houdbaarheidsdatum van de F-16, maar deed hier niets mee.

Vandeput benadrukte dat hij niets afwist van die berekeningen en bestelde meteen twee audits. Die onderzoeken pleitten de militairen grotendeels vrij.

Lees ook het standpunt van Bart Eeckhout: Het lijkt erop dat Crombez zo graag Vandeput wou vastnagelen dat hij dwars door alle rode lichten gereden is

Drie opties

Als de mails vervalst zijn, dan blijven er drie opties over. De eerste: sp.a heeft ze zelf vervalst. Die kans lijkt echter klein omdat Kamerlid Hendrik Vuye (Vuye&Wouters) de afgelopen dagen ook drie anonieme legermails binnenkregen. Die mails komen allicht van dezelfde bron als die van sp.a, aangezien ze een aantal van de dezelfde fouten bevatten. 

Vuye kreeg de mails per koerier bezorgd in de Kamer, na telefoontjes met een mannelijke tipgever waarvan hij de naam niet kent. De tweede optie is dan ook dat er een fantast aan het werk is. De derde is dat iemand moedwillig vervalste mails heeft gelekt, om de oppositie achteraf in diskrediet te brengen. In de VS is het een steeds courantere praktijk dat de media foute tips krijgen doorgespeeld om hun geloofwaardigheid aan te tasten.

Als straks blijkt dat die mails van sp.a fake zijn, dan heeft Crombez zich serieus in de voet geschoten", zegt Hendrik Vuye. "Hij was onvoorzichtig. Ik vraag nu aan Vandeput om in het parlement duidelijkheid te verschaffen: zijn deze mails echt of niet? Want in beide gevallen zijn de mails bijzonder verontrustend”, benadrukt Vuye.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.