Woensdag 16/10/2019

Brussel

Klein electoraal mysterie: plots 16.514 Vlaamse Brusselaars meer

Een aantal meertalige partijen diende ook een Nederlandstalige lijst in, maar dat kan de vele Nederlandstalige kiezers niet verklaren. Beeld Photo News

Vanuit het niets zijn er in Brussel 16.514 Nederlandstalige kiezers bij gekomen. En wat tot zondag mathematisch onmogelijk leek, gebeurde: Brussel heeft twee Nederlandstalige verkozenen in de Kamer. Een klein electoraal mysterie.

Bij de eerste gewestelijke verkiezingen in Brussel in 1989 stemden 66.168 kiezers op een totaal van 582.947 Nederlandstalig. In de jaren daarna bleef de bevolking in de 19 Brusselse gemeenten groeien en zakte het aantal Nederlandstalige stemmen verder weg: van 56.746 in 1995 naar 51.818 in 2009. Als Vlaming behoorde je in Brussel tot een minderheid van 5 procent. In 2014 deed zich voor het eerst sinds mensenheugenis een kentering voor: een surplus van 1.500 Nederlandstalige kiezers.

Nu schiet het opeens van 53.482 naar 69.996. Niemand heeft een eenduidige verklaring voor de 16.514 extra stemmen. Het aantal kiezers met een Nederlandstalige identiteitskaart ging van 45.369 naar 45.760, wat niet meteen wijst op een volksverhuizing.

Stemprocedure

Op het kabinet van Brussels minister Pascal Smet (sp.a) wordt de nog door minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon (N-VA) gewijzigde stemprocedure aangehaald als mogelijke verklaring: "Vroeger moest je in het stemhokje eerst je taalgroep kiezen, daarna pas kreeg je op het scherm de partijen van jouw taal te zien. Nu zag je ze allemaal, wat de drempel kan hebben verlaagd om anderstalig te kiezen."

Daarmee is niet alles verklaard. Voor de federale verkiezingen gebeurde wat na de splitsing van het arrondissement Brussel-Halle-Vilvoorde mathematisch onmogelijk werd geacht: dat er ooit nog een Brusselse Vlaming in het federaal parlement kon worden verkozen. Nu zijn het er twee: Tinne Van der Straeten (Groen) en Maria Vindevoghel (PvdA).

Onderwijs

Bruzz attendeerde op de investeringen die Vlaanderen al twee decennia doet in het Nederlandstalig onderwijs in Brussel. Bijna een op de vijf jongeren volgt er les. "Veel ouders, vaak met een migratieachtergrond, zijn gaan beseffen dat hun kinderen vooruitgang boeken door ze naar een Nederlandstalige school te sturen", zegt Freddy Neyts, voorzitter van Open Vld in Brussel-stad. "Daar denk je dan misschien aan in het stemhokje.

Er moeten meerdere oorzaken zijn. Agora en Be.one, allebei meertalig, dienden een Nederlandstalige lijst in. Omdat je door de gewaarborgde 17 Vlaamse zitjes in het Brusselse Parlement minder stemmen nodig hebt voor een zetel. Al is ook die wetmatigheid met deze cijfers aan het wankelen." Agora behaalde 3.600 stemmen, Be.one 3.000. Dat zit samen nog altijd een eind onder het raadsel van de 16.514.

"Er is meer aan de hand", zegt Neyts. "Ik kocht zelf net een appartement naast de KVS. Een meerderheid van mijn medebewoners is Nederlandstalig, iets wat je je vroeger moeilijk kon voorstellen. Voer voor verdere analyse, in elk geval."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234